Connect with us

TMĐT

Người bán hàng online lo bị chèn ép

Published

on

Thương mại điện tử phát triển nhanh và mạnh buộc nhà sản xuất dù muốn dù không cũng phải tham gia vào sân chơi này.

Kinh doanh đồ gia dụng trên sàn thương mại điện tử (TMĐT) hơn 2 năm, bà Huỳnh Thanh Ngân (ngụ TP Thủ Đức, TP HCM) cho biết bà vừa phải nghỉ bán do buôn bán ngày càng ế ẩm, thu không đủ bù chi, doanh thu tháng 6 và 7 chỉ khoảng 25 triệu đồng/tháng, chỉ bằng 1/3 những tháng đầu năm và chỉ bằng 1/4 so với cùng kỳ năm trước. Trừ hết các chi phí, bà lãi chưa tới 5 triệu đồng trong khi công sức bỏ ra rất lớn.

Người bán nhỏ bỏ nghề

Theo bà Ngân, tình hình kinh doanh trên sàn ngày càng khó phần lớn là do nhiều nhà xưởng, doanh nghiệp (DN) chuyển mô đổi hình từ B2B (DN bán hàng cho DN phân phối, đại lý) sang D2C (bán thẳng đến người tiêu dùng cuối) trên sàn TMĐT và giá bán giá rẻ hơn thị trường đến 15%-20% khiến những người kinh doanh nhỏ lẻ hết đường sống. Song song đó, các sàn liên tục thay đổi chính sách, ưu ái người tiêu dùng, cho phép trả hàng vô tội vạ, ảnh hưởng lớn tới người bán. “Khách hàng đọ giá rất kỹ và thường sản phẩm giá rẻ sẽ được đưa lên trên đầu trang, tức chỉ có DN lớn được lợi, trong khi gian hàng nhỏ bị lép vế, lại còn bị hàng giá rẻ Trung Quốc áp đảo, khó lòng mà đấu lại. Vì vậy, tôi quyết định nghỉ bán, tính nghỉ ngơi một thời gian sẽ mở quán cà phê hoặc đi làm công ty để ổn định cuộc sống” – bà Ngân nói.

Tương tự, ông Bùi Đức Anh, chủ gian hàng bán quần áo và phụ kiện trên các nền tảng TMĐT gần 2 năm nhưng cũng đã đóng gian hàng vì không cạnh tranh lại với các xưởng sản xuất, các DN và các nhà phân phối lớn đua nhau lên sàn bán hàng trực tiếp đến tay người tiêu dùng với giá sỉ. “Kinh doanh trên sàn ngày càng áp lực, chúng tôi bị áp tiến độ giao hàng cho đơn vị vận chuyển nếu không sẽ bị phạt. Giao hàng xong vẫn lo khách trả hàng, hoàn tiền coi như lỗ. Nhiều người khuyên tôi xây dựng website, ứng dụng bán hàng riêng, tôi không có đủ tài chính và cũng không hiểu biết nhiều nên rủi ro, thất bại sẽ càng lớn” – ông Đức Anh nói.

Người bán hàng online lo bị chèn ép.
Nhà bán lẻ gặp khó khi DN chuyển sang bán trực tiếp trên sàn TMĐT với mức giá rẻ hơn 20%-30%. Ảnh: LÊ TỈNH

Chuyên gia TMĐT Lưu Thanh Phương cho biết nhiều DN nhỏ bắt đầu chuyển B2B sang D2C do lợi nhuận qua các kênh phân phối không còn hiệu quả. Điều này vô tình khiến những người bán lẻ online bị bóp nghẹt. “Hiện nay, D2C là xu hướng được nhiều start-up và DN nhỏ chọn do độ thâm nhập thị trường cao, không qua kênh trung gian phân phối, giúp hạ giá bán. Đã có nhiều thương hiệu thành công từ mô hình bán trực tiếp đến người tiêu dùng, kể đến như Coolmate, Yody, Levents, Xiaomi… nhưng cũng có nhiều nhãn hàng, DN đã phá sản vì nghĩ dễ ăn” – ông Phương nói.

Chủ yếu để làm thương hiệu

Theo các chuyên gia lĩnh vực bán lẻ và TMĐT, hiện nay nhiều DN cũng rất đau đầu trong việc phát triển các kênh phân phối. Riêng trong lĩnh vực hàng tiêu dùng nhanh (FMCG), đa số DN kinh doanh trên TMĐT chủ yếu để làm thương hiệu cho DN và sản phẩm, bán hàng chỉ là yếu tố phụ. “Với DN FMCG, nếu tăng trưởng doanh số trên TMĐT 1 thì giảm trên kênh thương mại trực tiếp đến 3-4. Chưa kể, với một số ngành hàng như sữa, trứng, chi phí để bán được 1 đơn vị sản phẩm trên sàn cao hơn nhiều so với bán ở điểm bán trực tiếp. Thế nhưng, với ngành hàng hóa mỹ phẩm thì sự tăng trưởng mạnh mẽ ở kênh trực tuyến đang khiến các cửa hàng bán trực tiếp phải co hẹp lại. Trong khi ở ngành hàng điện tử, có sự dịch chuyển giữa cửa hàng phân phối sản phẩm với bán trên TMĐT nhưng hành vi mua sắm không thay đổi vì DN “đẩy” TMĐT để làm thương hiệu và một số mục đích khác; khách hàng đến cửa hàng xem mẫu sản phẩm rồi mua trên TMĐT để được hưởng ưu đãi” – vị chuyên gia dẫn chứng.

TS Lư Nguyễn Xuân Vũ, Chủ tịch CLB Doanh nhân Sài Gòn, Tổng Giám đốc Công ty CP Tập đoàn Xuân Nguyên, cho biết trong chuỗi cung ứng hàng hóa, nhà sản xuất chuyên môn hóa bằng cách tập trung nguồn lực cho sản xuất và bán sỉ cho DN/đại lý phân phối. “DN/ đại lý phân phối sẽ có chuyên môn, nghiệp vụ lẫn công cụ để làm tốt việc phân phối bán hàng ra thị trường một cách hiệu quả nhất. Một số nhà sản xuất lớn, tiềm lực mạnh thì tổ chức chuỗi cửa hàng giới thiệu sản phẩm, đại lý phân phối bán lẻ và có chính sách riêng cho hệ thống của mình. Nếu không, các kênh phân phối sẽ giẫm chân lên nhau, không những không có lợi mà còn gây thiệt hại cho DN” – ông Xuân Vũ cho biết.

Tuy nhiên, ông Vũ thừa nhận TMĐT phát triển nhanh và mạnh, buộc nhà sản xuất dù muốn dù không cũng phải tham gia vào sân chơi này. Bản thân Xuân Nguyên cũng xây dựng website để giới thiệu sản phẩm và bán hàng online nhưng chủ yếu là để quảng bá, giới thiệu chứ không nhằm phát triển doanh thu. “Xu hướng các DN nhỏ và siêu nhỏ, các DN khởi nghiệp chưa đủ điều kiện tham gia vào kênh phân phối siêu thị, cửa hàng, chưa có sản lượng lớn… đang tận dụng kênh online để bán trực tiếp đến người tiêu dùng. Trong nhiều trường hợp, họ phân phối sản phẩm chưa có đủ giấy tờ chứng nhận, chất lượng chưa được kiểm chứng với giá rẻ hơn nhiều so với giá của sản phẩm có thương hiệu, có giấy tờ chứng nhận đầy đủ và tạo nên sự cạnh tranh không sòng phẳng trên thị trường” – ông Vũ phản ánh.

Theo chuyên gia Lưu Thanh Phương, rủi ro lớn của mô hình D2C chính là sự phụ thuộc quá lớn vào các nền tảng bán hàng. Nếu sàn tăng phí hoặc khóa tài khoản, DN chắc chắn rơi vào khó khăn. Đồng thời, mô hình này cũng chịu chi phí khá cao, chiếm đến 20%-25% doanh thu, bao gồm phí nền tảng, quảng cáo và vận chuyển, đóng gói, bao bì, hoàn hàng… Do đó, nguyên nhân khiến nhà bán lẻ online rời khỏi thị trường không hẳn do B2C mà là vì họ chưa có sự đầu tư bài bản về quy trình bán hàng gồm chăm sóc khách hàng, quản lý đơn hàng, hậu mãi.

Trong Nước

Shopee, TikTok Shop cùng tăng phí sau nhiều năm “đốt tiền”: Thị trường 30 tỷ USD đang đổi luật chơi?

Published

on

Thị trường thương mại điện tử Việt Nam tăng trưởng mạnh, nhưng việc Shopee và TikTok Shop đồng loạt tăng phí cho thấy cuộc đua “đốt tiền” kéo dài nhiều năm đang dần khép lại, khi các sàn chuyển sang bài toán lợi nhuận và phát triển bền vững.

Theo Báo cáo Doanh thu & Tiêu dùng Thương mại điện tử Việt Nam 2025 của YouNet ECI, tổng giá trị giao dịch trên bốn sàn Shopee, TikTok Shop, Lazada và Tiki đạt khoảng 458.160 tỷ đồng trong năm 2025, tăng 26% so với năm trước. Kế hoạch tăng phí trước nhiều chi phí và sức ép cạnh tranh tăng theo.

Shopee vẫn dẫn đầu thị trường với 57,5% thị phần và doanh thu tăng 6%, trong khi TikTok Shop là nền tảng tăng trưởng nhanh nhất khi doanh thu tăng 93%, nâng thị phần từ 26,9% lên 39,6%. Ở chiều ngược lại, Lazada còn khoảng 5,7% thị phần với doanh thu giảm 41%, còn Tiki chỉ khoảng 1%.

Diễn biến thị phần cho thấy cục diện thương mại điện tử Việt Nam đang thay đổi nhanh chóng, khi khoảng cách giữa các nền tảng ngày càng nới rộng. Sự bứt tốc của TikTok Shop đang tạo áp lực cạnh tranh lớn lên các sàn truyền thống, đặc biệt trong cuộc đua giành người bán và người dùng.

Tại talk show “Thương mại điện tử trước áp lực tăng phí: Ai được, ai mất?” của báo Người Lao động mới đây, các vị diễn giả đã phân tích chi tiết về những vấn đề các sàn đang đối mặt.

Shopee, TikTok Shop “chiếm thị phần lớn là công bằng”

Shopee, TikTok Shop cùng tăng phí sau nhiều năm "đốt tiền": Thị trường 30 tỷ USD đang đổi luật chơi? - Ảnh 2.

Ở góc độ vận hành, ông Nguyễn Quốc Tuấn, nhà sáng lập kiêm Giám đốc điều hành Scareup, công ty tư vấn về chuẩn hóa vận hành cho doanh nghiệp bán lẻ; cựu CEO của Juno và cựu CEO thương hiệu thời trang Hoàng Phúc International cho rằng 2 nền tảng Shopee và TikTok Shop chiếm thị phần lớn là công bằng. Cá nhân ông tin vào quy luật của thị trường: quy luật cung – cầu và sự cạnh tranh công bằng.

Ông cho biết nếu một doanh nghiệp phục vụ thị trường và khách hàng tốt thì vẫn có cơ hội phát triển. Chẳng hạn cách đây 5–7 năm, thị trường có thể gọi là cuộc đua “tam mã” của Shopee, Lazada và Sendo; ngoài ra còn có Tiki. Nhưng sau đó một vài nền tảng đã hụt hơi. Trong khi đó, TikTok chỉ trong khoảng 3–4 năm gần đây đã vào thị trường rất nhanh.

Trước khi TikTok xuất hiện, nhiều người nghĩ sẽ khó có thêm sàn mới nào vào được thị trường Việt Nam vì thị phần của Shopee hay Lazada đã khá lớn. Nhưng đến hiện tại, chúng ta thấy Shopee vẫn chiếm hơn 50% thị trường, TikTok đang đuổi theo rất nhanh, còn Lazada, Tiki và Sendo thì thị phần khá nhỏ“, ông nói.

Dưới góc độ doanh nghiệp, ông Tuấn nhìn nhận rằng các nền tảng lớn có lợi thế về nguồn lực, đặc biệt là tài chính…Nhưng công bằng thì Shopee hay TikTok đang phục vụ khách hàng rất tốt.

Cá nhân tôi 3 năm trước không mua hàng trên Shopee vì định kiến là hàng rẻ, kém chất lượng, nếu có vấn đề sẽ không được xử lý. Nhưng giờ quan điểm đó đã thay đổi. Hiện nay tôi rất hài lòng khi mua hàng trên Shopee hay TikTok. Khi lên đó, sản phẩm rất đa dạng, giá cả hợp lý, nhiều ưu đãi; đặc biệt là khâu vận hành, thời gian ship. Nếu có vấn đề sẽ được đổi trả và sàn bảo vệ người tiêu dùng. Tôi nghĩ rằng ở góc độ phục vụ khách hàng tốt và có thị phần lớn, điều đó là công bằng“, ông Tuấn dẫn chứng.

Không chỉ “đốt tiền” như trước

Shopee, TikTok Shop cùng tăng phí sau nhiều năm "đốt tiền": Thị trường 30 tỷ USD đang đổi luật chơi? - Ảnh 3.

Năm 2025, thương mại điện tử Việt Nam tiếp tục tăng trưởng mạnh. Theo báo cáo từ YouNet ECI, tổng giá trị giao dịch từ bốn sàn Shopee, TikTok Shop, Tiki và Lazada đã đạt hơn 450.000 tỷ đồng, tăng 26% so với năm trước đó. Bộ Công Thương ước tính quy mô thị trường đã vượt 30 tỷ USD và có thể chạm mốc 50–70 tỷ USD vào năm 2030.

Điều này cho thấy mua sắm online không chỉ là xu hướng mà đã trở thành thói quen thường ngày của người tiêu dùng. Tuy nhiên, phía sau đà tăng trưởng đó là áp lực chi phí ngày càng lớn.

Quý IV/2025, sản lượng tiêu thụ giảm 8% trong khi giá bán trung bình tăng tới 33%. Nguyên nhân được chỉ ra từ việc các sàn tăng phí trong những năm qua. Chẳng hạn, trước Tết Nguyên đán 2026, TikTok Shop đã nâng hoa hồng nhiều ngành hàng 1–2%. Tết Dương lịch 2026, Shopee cũng tăng phí cố định 1–3% tùy ngành hàng.

Thực tế này đặt ra câu hỏi liệu áp lực chi phí vận hành buộc các sàn phải lựa chọn hướng đi khác, thay vì chỉ tập trung “đốt tiền” như giai đoạn trước?

Theo ông Nguyễn Minh Đức, Phó Tổng thư ký Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam (VECOM), việc tăng phí dịch vụ của các sàn thực chất thể hiện sự thay đổi chiến lược: các sàn đang chuyển sang cạnh tranh dài hạn để xây dựng mô hình bền vững và an toàn hơn, thay vì cạnh tranh và tăng trưởng nóng như trước.

Với cơ cấu chi phí như vậy, các sàn có thể cung cấp nhiều ưu đãi hơn cho người mua để thu hút khách hàng. Ví dụ, có những món hàng khi mua trực tiếp bên ngoài giá khoảng 17–18 triệu đồng, nhưng khi đặt trên sàn, sau ưu đãi có thể giảm hơn 3 triệu đồng, chỉ còn khoảng 13–14 triệu đồng. Những ưu đãi đó thường được trích từ phần phí của sàn. Tức là khi các sàn tăng phí, họ thường chuyển một phần thành các chương trình ưu đãi cho người tiêu dùng hoặc cho nhóm khách hàng VIP.

Hiện nay nhiều sàn có gói VIP theo tháng hoặc theo năm; người mua đăng ký gói này sẽ nhận mức ưu đãi cao hơn so với người tiêu dùng thông thường và được hưởng thêm nhiều lợi ích. Điều đó giúp các sàn thu hút người dùng và gắn kết họ với hệ sinh thái thương mại điện tử“, ông Đức phân tích.

Phân tích thêm, chuyên gia Nguyễn Minh Đức cho biết trong 2 năm gần đây các cơ quan nhà nước đang làm rất tốt việc quản lý thị trường, và các doanh nghiệp đang chuyển hóa dần để tuân thủ chặt chẽ quy định. Đối với doanh nghiệp, tuân thủ quy định đồng nghĩa chi phí tăng, và đó cũng là vấn đề các sàn phải cân đối.

Với những sàn thương mại điện tử lớn tại Việt Nam, việc tuân thủ quy định tạo ra khối lượng công việc rất lớn. Nhưng điều đó giúp mọi thứ minh bạch hơn, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng tốt hơn và tạo sự cân bằng với nguồn thu ngân sách nhà nước. Vì vậy việc các sàn tăng phí là hoàn toàn hợp lý“, ông Đức nhấn mạnh.

Ver2Solution theo Người Đưa Tin

Continue Reading

Quốc Tế

Các ông lớn công nghệ thâu tóm 99% thị phần thương mại điện tử Đông Nam Á

Published

on

Các đại gia công nghệ như Shopee, Lazada và TikTok Shop nắm giữ tới 99% thị phần thương mại điện tử mua sắm trực tuyến tại các quốc gia thành viên ASEAN trong năm 2025.

Thị trường thương mại điện tử Đông Nam Á đang chứng kiến một cuộc thanh lọc mạnh mẽ khi các nền tảng nhỏ lẻ dần bị đẩy ra ngoài lề. Theo báo cáo mới nhất từ công ty tư vấn Momentum Works, các đại gia công nghệ như Shopee, Lazada và TikTok Shop hiện đang nắm giữ tới 99% thị phần thương mại điện tử mua sắm trực tuyến tại các quốc gia thành viên ASEAN trong năm 2025. Sự thống trị tuyệt đối này đã buộc những đối thủ nhỏ hơn như Bukalapak của Indonesia hay Sendo của Việt Nam phải rút lui khỏi mảng kinh doanh hàng hóa vật lý để tìm hướng đi khác.

Giám đốc điều hành của Momentum Works nhận định rằng các ông lớn đang củng cố quyền lực và chủ yếu cạnh tranh lẫn nhau, trong khi những doanh nghiệp thiếu hụt nguồn lực từ nền tảng đến hậu cần đều phải rời bỏ cuộc chơi. Năm ngoái Shopee vẫn duy trì vị thế dẫn đầu với hơn 50% thị phần tại hầu hết các nền kinh tế lớn trong khu vực. Doanh thu của nền tảng thuộc tập đoàn Sea này đã tăng vọt lên mức 83,2 tỷ USD so với con số 66,8 tỷ USD của năm trước đó. Đáng chú ý nhất là sự vươn lên thần tốc của TikTok Shop khi chiếm giữ vị trí thứ hai với doanh thu 45,6 tỷ USD, gấp đôi so với năm 2024. Trong khi đó Lazada vẫn dậm chân tại chỗ ở vị trí thứ ba với mức doanh thu gần như không thay đổi.

Trí tuệ nhân tạo đang nổi lên như một lực lượng đột phá làm thay đổi toàn bộ hệ sinh thái thương mại điện tử từ khâu sản xuất nội dung đến cách thức tạo ra nhu cầu mua sắm. Các nền tảng lớn đang tận dụng ưu thế về lưu lượng truy cập và dữ liệu người dùng để phát triển các công cụ tiếp thị thông minh. Việc ứng dụng công nghệ để tạo ra các nội dung video bán hàng nhanh chóng đã mang lại doanh thu ước tính gần 50 tỷ USD cho toàn khu vực. Tuy nhiên xu hướng này cũng đặt ra thách thức cho các khoản đầu tư vào hạ tầng truyền thống như studio vì máy tính hiện nay có thể tạo ra tư liệu hình ảnh mà không cần quay phim thực tế.

Bên cạnh công nghệ, các cuộc đua về trợ giá, mã giảm giá và chiết khấu vẫn là vũ khí quan trọng để thu hút người tiêu dùng. Sức mạnh của các nền tảng mua sắm còn lan tỏa sang cả ngành hậu cần khi các đơn vị vận chuyển phụ thuộc lớn vào lưu lượng đơn hàng từ thương mại điện tử. Điển hình như J&T Express đã báo cáo khối lượng bưu kiện tăng trưởng hơn 26% vào quý đầu năm 2026 nhờ sự bùng nổ của các đối tác chiến lược. Cuộc chơi tại Đông Nam Á giờ đây không còn chỗ cho những đơn vị nhỏ lẻ mà trở thành đấu trường riêng của những tập đoàn có tiềm lực tài chính và công nghệ hùng mạnh nhất châu Á.

Ver2Solution theo Nikkei Asia

Continue Reading

Trong Nước

Cuộc “đổi ngôi” của niềm tin và hàng chính hãng trên sàn thương mại điện tử

Published

on

Người tiêu dùng Việt đang ưu tiên chất lượng và hàng chính hãng thay vì chỉ chạy theo giá rẻ trên thương mại điện tử.

Continue Reading

Đọc nhiều nhất

Copyright © 2024 Ver2solution.com .