Thị Trường

Tìm kiếm Top 1 doanh số ngành hàng tiêu dùng nhanh, các sản phẩm dưới 350K vẫn được ưa chuộng nhiều nhất

Published

2 năm ago

6 Tháng 8, 2024

Theo báo cáo thị trường mới nhất từ Metric, năm 2024 sẽ tiếp tục là một năm đầy cơ hội cho ngành hàng tiêu dùng nhanh (FMCG) trên các sàn thương mại điện tử. Tuy nhiên, cơ cấu chi tiêu và nhu cầu của người dân Việt Nam cho mỗi nhóm hàng FMCG lại có sự khác biệt rõ rệt.

Trong đó, ngành làm đẹp đang nắm giữ vị trí Top 1, các nhóm sản phẩm giá trị thấp dưới 350 vẫn được ưa chuộng.

Phân tích các nhóm ngành hàng tiêu dùng nhanh trên TMDT

Ngành làm đẹp và chăm sóc cá nhân

Các mặt hàng phổ biến trong ngành Làm đẹp & Chăm sóc cá nhân bao gồm các mặt hàng chăm sóc da mặt, trang điểm, nước hoa, chăm sóc tóc… Đối với nhóm ngành hàng này, người tiêu dùng ưu tiên lựa chọn phân khúc giá rẻ và trung bình. Phân khúc giá < 350K là phân khúc lớn nhất, chiếm hơn 3/4 doanh thu toàn ngành và tập trung nhiều nhất vào phân khúc 100K – 200k.

Đặc biệt, cũng có một lượng lớn người tiêu dùng chú trọng vào các sản phẩm ở phân khúc cao cấp với mức giá trên 1M. Nhưng các sản phẩm ở mức giá trung bình từ 350K tới 1M lại không nhận được nhiều sự quan tâm của người tiêu dùng. Như vậy, có thể thấy nhu cầu với các sản phẩm Làm đẹp của người tiêu dùng Việt đang phân hóa rõ rệt ở hai phân khúc giá rẻ và phân khúc sản phẩm thực sự cao cấp. Họ không quá mặn mà với những sản phẩm ở tầm giá trung bình.

Ngành hàng Mẹ và Bé

Các sản phẩm phổ biến trong ngành hàng Mẹ & Bé bao gồm: sản phẩm chăm sóc sức khỏe cho mẹ, sản phẩm chăm sóc sức khỏe cho bé, sữa công thức thực phẩm cho bé cũng như là tã bỉm vệ sinh… Tương tự như nhóm ngành Làm đẹp, Phân khúc giá rẻ dưới 350K đang là sự lựa chọn của phần lớn người tiêu dùng, chiếm 1/2 doanh thu của toàn nhóm hàng. Trong mức giá từ 200 – 350K đang là phân khúc chiếm thị phần lớn nhất với 19% doanh thu toàn nhóm ngành, đạt mức doanh thu 2,47 nghìn tỷ đồng trên tổng 5 sàn.

Tuy nhiên, đối với nhóm ngành này, phân khúc giá cao hơn 1M đang chiếm tỷ trọng rất lớn, lên tới 21%. Điều này cũng phản ánh một phần xu hướng chi tiêu của người tiêu dùng Việt, luôn ưu tiên và sẵn sàng chi tiêu cho những sản phẩm chất lượng liên quan tới sức khỏe của trẻ nhỏ và phụ nữ có thai. Đặc biệt là ở nhóm sản phẩm sữa công thức và thực phẩm cho bé, chăm sóc sức khỏe cho mẹ, nhu cầu mua ở phân khúc giá cao hơn 1M rất lớn.

Ngành hàng Bách hóa – Thực phẩm

Các sản phẩm phổ biến trong nhóm ngành Bách hóa – Thực phẩm bao gồm các loại bánh nguyên liệu, nấu ăn, ngũ cốc, rau củ quả, sữa trứng, thực phẩm tươi sống đủ chế biến sẵn đồ khô, đồ làm bánh, đồ uống có cồn, đồ ăn vặt… Đối với ngành hàng này, phân khúc giá phổ biến nhất rơi vào khoảng dưới 100k, người tiêu dùng ưu tiên lựa chọn các sản phẩm giá rẻ.

Tuy nhiên, có 2 nhóm sản phẩm khá đặc biệt trên thị trường này, đó là các sản phẩm sữa, trứng và đồ uống có cồn. Người tiêu dùng lại có xu hướng lựa chọn các sản phẩm ở phân khúc giá trung bình và giá cao nhiều hơn so với các sản phẩm ở phân khúc giá thấp dưới 200k.

Ngành hàng Chăm sóc sức khỏe

Các mặt hàng phổ biến trong ngành Chăm sóc sức khỏe bao gồm: thực phẩm chức năng, sản phẩm hỗ trợ sinh lý, dinh dưỡng, protein. Khác với những ngành hàng khác, nhu cầu của người tiêu dùng đối với nhóm ngành này phân bổ khá đồng đều trên từng phân khúc giá, trong đó phân khúc phổ biến nhất vẫn là các sản phẩm dưới 350K.

Đồng thời, ở nhóm các sản phẩm phân khúc giá cao hơn 1M cũng chiếm tỉ trọng khá lớn tới 21% tổng doanh số trên 4 sàn thương mại điện tử. Đặc biệt ở nhóm sản phẩm chăm sóc sức khỏe và thực phẩm chức năng, nhu cầu đối với các sản phẩm thuộc phân khúc giá cao hơn 1M là rất lớn.

Như vậy, có thể thấy dù thắt chặt chi tiêu cho phần lớn các mặt hàng FMCG hiện nay, nhưng người tiêu dùng lại khá hào phóng cho các sản phẩm Chăm sóc sức khỏe. Con số này một lần nữa cho thấy, nhu cầu về sức khỏe, dinh dưỡng của người dân đang được đề cao hơn cả trong quá trình mua sắm.

Dự báo xu hướng thị trường FMCG nửa cuối năm 2024

Theo Metric, dự kiến doanh thu của các ngành hàng tiêu dùng nhanh nửa cuối năm 2024 vẫn tiếp tục bùng nổ. Tuy nhiên, do sự ảnh hưởng từ làn sóng suy thoái kinh tế vẫn chưa thực sự suy giảm, người tiêu dùng sẽ tiếp tục tìm kiếm các mặt hàng giá tốt ở trong tất cả các ngành hàng. Họ sẽ có xu hướng cắt giảm số lượng hoặc mua các gói lớn, kích cỡ lớn hơn để tiết kiệm chi phí.

Chính vì vậy, xu hướng mua hàng theo combo, mua hàng được tặng kèm sẽ trở thành một cách thức quan trọng để các thương hiệu có thể gia tăng doanh số FMCG. Ngoài ra, người tiêu dùng cũng sẽ thường xuyên tìm kiếm, tham khảo nhiều kênh khác nhau để tìm ra mức giá tốt nhất và mua nhiều sản phẩm có khuyến mãi hơn nữa.

Như vậy, các doanh nghiệp sẽ cần phải có chiến lược tối ưu hóa sản phẩm và giá cả hơn nữa để đáp ứng nhu cầu thắt chặt chi tiêu của người tiêu dùng. Đẩy mạnh việc bán sản phẩm theo các gói có giá trị, số lượng lớn hơn hoặc bán kết hợp nhiều sản phẩm trong một Combo. Chiến lược giá cả cũng cần linh hoạt hơn trong năm 2024. Đẩy mạnh các chương trình giảm giá theo số lượng mua, các chương trình khuyến mãi đặc biệt đối với các đơn hàng hơn, khách hàng trung thành…

Bên cạnh đó, nhiều nhà bán hàng đang chuyển dịch sang hình thức Shoppertainment (Mua sắm kết hợp giải trí, Ví dụ như Livestream). Có thể thấy rõ xu hướng này qua làn sóng KOL, KOC Livestream với những phiên Live tiền tỷ đang ngày càng phổ biến trên các kênh như Shopee hay Tiktok Shop.

Không chỉ đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng, Shoppertainment thực sự mang lại hiệu quả vượt trội về mặt doanh số cho các thương hiệu. Theo khảo sát của Haravan dựa trên 1000 nhà bán hàng online ngày nay cũng cho thấy đơn hàng từ kênh livestream chiếm đến 50% doanh thu trên các sàn thương mại điện tử của họ. Bởi vậy Shoppertainment vẫn sẽ tiếp tục là một xu hướng mà các thương hiệu, nhà bán hàng FMCG cần chú trọng trong năm 2024.

Ver2Solution là đơn vị chuyên cung cấp các giải pháp bán hàng hiệu quả. Với chi phí rất nhỏ, chỉ bằng 1 nhân sự thử việc, bạn đã có cả 1 đội ngũ nhân viên công nghệ giàu kinh nghiệm đã làm việc với hàng trăm khách hàng. Đặc biệt, chúng tôi có sẵn các thiết bị máy móc công nghệ cùng kiến thức chuyên sâu. Với phương châm “Các bạn bán hàng – Chúng tôi tối ưu công cụ bán hàng”, Ver2Solution mang lại doanh thu tốt nhất cho bạn. Liên hệ ngay với hotline 032 998 3699 (duy nhất) để được hỗ trợ tư vấn trực tiếp.

Up Next

Đại biểu Quốc hội lo khó quản lý hoạt động livestream bán hàng

Don't Miss

Nhu cầu các mặt hàng xa xỉ suy giảm trên toàn cầu

Trong Nước

Vì sao siêu thị không còn áp lực xả hàng sau Tết?

Published

18 giờ ago

1 Tháng 3, 2026

Admin Admin

Ngay khi mua sắm Tết kết thúc, các kệ của siêu thị, cửa hàng được làm mới, không còn tình trạng hàng sau Tết tồn đọng hay khuyến mãi kéo dài.

Đó là nhờ chính sách giảm giá linh hoạt, kéo dài xuyên suốt mùa cao điểm cùng với việc tăng cường tối đa khâu giao nhận,

Các nhà bán lẻ cho biết sẽ tiếp tục đẩy mạnh chiến lược tập trung vào nhóm sản phẩm thiết yếu, giá tốt nhằm đáp ứng nhu cầu tiêu dùng thận trọng nhưng ổn định của thị trường.

Nhu cầu tăng mạnh vào tuần cận Tết

Theo đại diện Saigon Co.op, kết thúc cao điểm kinh doanh Tết, toàn hệ thống ghi nhận mức tăng trưởng hai con số so với cùng kỳ, vượt kế hoạch đề ra. Riêng ngành hàng thịt heo, trứng, rau củ, bánh kẹo, trái cây… tăng 20 – 50%. Trong những ngày cận Tết, lượng giao dịch tăng gấp 3 – 4 lần, giá trị giỏ hàng bình quân cũng cao hơn 30 – 40% so với ngày thường.

“Tết năm nay doanh số ở mức tốt nhờ sự chuẩn bị kỹ lưỡng từ sớm, giúp mọi khâu hoạt động trơn tru khi vào cao điểm Tết. Đặc biệt nguồn cung dồi dào giúp giá cả ở mức không biến động mạnh”, ông Võ Trần Ngọc, Giám đốc Kinh doanh Saigon Co.op, cho biết.

Hệ thống siêu thị Lotte Mart Việt Nam cũng ghi nhận sức mua trong giai đoạn Tết Nguyên đán năm nay tăng khoảng 20% so với cùng kỳ năm 2025. Các mặt hàng có doanh số cao tập trung vào các sản phẩm bia, nước ngọt, bánh kẹo, thể hiện xu hướng tổ chức tiệc tại gia của khách hàng trong những ngày nghỉ lễ.

Tương tự, đại diện Bách Hóa Xanh cho biết sức mua trong dịp Tết tăng trưởng khoảng 15% so với cùng kỳ năm ngoái, tập trung mạnh ở các nhóm hàng phục vụ nhu cầu mùa Tết như bánh kẹo, bia – nước giải khát, chăm sóc nhà cửa, trái cây biếu tặng và thực phẩm tươi sống.

Ngoài mức giá tốt, để phục vụ nhu cầu tiêu dùng tăng cao, năm nay đơn vị đăng ký xe vận tải hàng được vận hành 24/24h, giúp hệ thống logistics hoạt động xuyên suốt, hiệu quả. Trong khi đó, đại diện hệ thống WinMart và WinMart+/WiN cho biết doanh thu toàn hệ thống Tết năm nay tăng hơn 23% so với năm ngoái, trong đó nhu cầu đối với các sản phẩm như bia, nước giải khát, bánh kẹo… vẫn ở mức cao.

Không còn nhiều hàng tồn

Theo ông Nguyễn Đức Toàn – Tổng giám đốc Điều hành MM Mega Market, lượng khách hàng bao gồm cả khách hàng cá nhân và khách hàng chuyên nghiệp (HORECA, tạp hóa, bếp ăn…) tại hệ thống tăng mạnh trong 2 – 3 tuần cận Tết. Điều này kéo theo sức mua ở chuỗi tăng trưởng tích cực từ 15 – 20%, đặc biệt ở nhóm hàng thực phẩm và tiêu dùng thiết yếu.

“Xu hướng tiêu dùng năm nay cho thấy khách hàng ưu tiên các sản phẩm thiết yếu, nguồn gốc rõ ràng, đảm bảo an toàn thực phẩm và có mức giá hợp lý. Thay vì chi tiêu dàn trải, người tiêu dùng có xu hướng lên kế hoạch sớm, tận dụng các chương trình khuyến mãi và lựa chọn những sản phẩm mang tính ứng dụng cao. Bên cạnh đó, các sản phẩm tốt cho sức khỏe, ít đường, hữu cơ hoặc có chứng nhận an toàn cũng nhận được sự quan tâm nhiều hơn”, ông Toàn đánh giá.

Ông Trương Chí Thiện, Giám đốc Công ty Vĩnh Thành Đạt (TP.HCM), xác nhận xu hướng này khi cho biết ngành trứng gia cầm dịp Tết này tăng gấp đôi ngày thường và tăng khoảng 20 – 30% so với cùng kỳ năm ngoái.

Đặc biệt, các ngày cao điểm như 24, 25, 26 Tết lượng trứng tươi bán ra đạt mức cao với khoảng 1,2 – 1,3 triệu quả/ngày.

“Năm nay, tầm ngày 22 Tết, khi thấy sức mua chưa như ý là tôi tung ngay chương trình giảm giá thêm, trung bình mức giảm khoảng 10%. Mức giảm giá nhiều hơn, kéo dài hơn so với Tết năm ngoái giúp lượng bán ra tốt hơn, đặc biệt ở kênh siêu thị với lượng bán chiếm hơn 70%, điều này giúp đơn vị không bị tồn đọng hàng sau Tết như các năm trước”, ông Thiện lý giải.

Ngay cả mặt hàng thịt heo, đại diện Công ty TNHH Anh Hoàng Thy (Đồng Nai) cho biết sức mua dịp Tết vừa qua đạt bình quân 20 – 30 tấn/ngày, mức này tăng mạnh so với ngày thường và ngang ngửa so với Tết năm ngoái. “Dù giá heo hơi tăng cao dịp cuối năm nhưng nhờ chính sách khuyến mãi xuyên suốt ở các hệ thống siêu thị, đặc biệt trong một tuần cao điểm cận Tết, giúp doanh số Tết duy trì ở mức tốt”, vị này cho biết.

Theo ông Võ Trần Ngọc, mùa kinh doanh Tết năm nay khá suôn sẻ là vì từ đầu mùa, các nhà bán lẻ đều xác định khách ưu tiên chọn hàng thiết yếu thay hàng xa xỉ, cao cấp sau một năm kinh tế chịu nhiều tác động.

Những mặt hàng tiêu dùng thiết yếu và thực phẩm tươi sống phục vụ bữa cơm gia đình như thịt heo, thịt bò, thịt gà, thủy hải sản, rau củ quả và đồ uống… sẽ chiếm đa số giỏ hàng của khách.

Ngoài ra, các chính sách của Nhà nước thời gian qua đã hỗ trợ cho hàng hóa có nguồn gốc rõ ràng. Những sản phẩm có đầu ra đầu vào minh bạch được người dân ưu tiên, tiêu thụ nhiều hơn.

“Năm 2026, thị trường bán lẻ được dự báo vẫn vận hành trong bối cảnh người tiêu dùng cân nhắc kỹ trước khi chi tiêu. Xu hướng chủ đạo sẽ là “mua đủ – mua đúng – mua thông minh”: ưu tiên khuyến mãi thực chất, so sánh giá kỹ hơn và đặc biệt hàng an toàn, có nguồn gốc.

Điều này cho thấy dư địa tăng trưởng vẫn còn, nhưng sẽ thuộc về những nhà bán lẻ kiểm soát tốt giá bán, đảm bảo nguồn cung ổn định và tạo được niềm tin dài hạn với khách hàng”, ông Ngọc nói.

Ver2Solution theo Tuổi Trẻ

Trong Nước

Điều gì đang “đạp đổ” các nền kinh tế truyền thống nổi tiếng như chợ nổi Cái Răng?

Published

5 ngày ago

24 Tháng 2, 2026

Admin Admin

Chợ nổi Cái Răng là chợ nổi duy nhất còn lại ở miền Tây, muốn tồn tại phải niêm yết giá cả công khai, chuyên nghiệp cách phục vụ, quản lý, có đường dây nóng cho khách…

Từ câu chuyện ép giá, nâng giá ở chợ nổi Cái Răng (bài viết Tạm dừng đón khách đến cầu tàu chợ nổi Cái Răng vì ép giá, nâng giá), nhiều bạn đọc Tuổi Trẻ Online chỉ ra vấn đề của du lịch Cần Thơ không chỉ ở việc này.

Bát nháo, nhếch nhác không chỉ ở chợ nổi Cái Răng

Bạn đọc Trần Công Vinh cho biết anh là khách du lịch từ Đà Nẵng và chia sẻ câu chuyện vừa đi chợ nổi Cái Răng sáng 21-2.

Bạn đọc này không hài lòng với việc giá cả bát nháo, không niêm yết (gần như “chặt chém”), nhà vệ sinh các điểm du lịch hầu như không có, nhếch nhác, bến Ninh Kiều thì ghế đá hư hỏng, rác đầy. “Tôi sẽ không quay lại lần 2 nếu chưa tốt hơn hiện nay”, bạn đọc này bức xúc.

Đồng tình với nhận định trên, bạn đọc Tháng Thiếu Hùng cũng phản ánh anh vừa ghé chợ nổi Cái Răng ngày 20-2 (mùng 4 Tết) và thấy “đúng như bạn du khách Đà Nẵng phản ánh”.

Bạn đọc này chỉ ra: “Khu vực bến Ninh Kiều, chợ cũ Cần Thơ nhếch nhác, không được đầu tư, chỉnh trang xứng tầm với thành phố lớn nhất miền Tây Nam Bộ. Rất thiếu thùng rác nên hộp xốp, bao ni lông sau khi sử dụng bỏ đầy trên ghế đá, bãi cỏ, đường đi. Nhà vệ sinh trong chợ thì xuống cấp”.

“Tui đi dịp Tết dương lịch, chợ nổi Cái Răng cò lái lung tung, ngán quay lại điểm du lịch này”, tài khoản bich***@gmail.com kể thêm.

Bạn đọc Ngọc Vũ nêu thực tế nhiều bài báo nêu ý kiến khách du lịch đến chợ nổi Cái Răng là một đi không trở lại. Từ nhiều năm nay khách du lịch vừa xuống đốc cầu Cái Răng thì liền bị sự chào đón bát nháo của mấy tài xế xe ôm.

Bạn đọc Nguyễn Thành Phước cho rằng chính cách kinh doanh và quản lý kinh doanh này đang nhấn chìm chợ nổi Cái Răng. Tán thành, bạn đọc Nguyển Bông nói chợ nổi Cái Răng chỉ còn tồn tại cái tên, làm du lịch kiểu chụp giựt, khách nội địa còn sợ nói gì khách quốc tế.

Vệ sinh môi trường cũng là vấn đề bạn đọc đề xuất cần chú ý làm sạch để chợ nổi Cái Răng hấp dẫn hơn – Ảnh: CHÍ QUỐC

Cái gì nhân với 0 đều bằng 0

Từ thực trạng của chợ nổi Cái Răng, bạn đọc đề nghị cơ quan chức năng phải xử lý để chợ nổi này hấp dẫn, thu hút du khách. Bạn đọc Mai đề xuất “nên quản lý cho tốt, dẹp hết tàu dù, giá cần thống nhất và chợ nổi cần phải đa dạng”.

Tương tự, tài khoản tnga****@gmail.com cho rằng chợ nổi Cái Răng là một nơi quảng bá cuộc sống trao đổi tất cả cây trái, thực phẩm qua hình thức buôn bán của miền Tây. “Vậy mà vì lợi nhuận đã xảy ra chuyện bát nháo cạnh tranh, chen lấn, thiếu ý thức. Mong cơ quan chức năng mạnh tay xử lý”.

Bạn đọc Bành Quyết Thắng than: “Đã ép giá lâu rồi mà không xử lý sớm. Giờ đang mùa hút khách du lịch mà làm vậy ảnh hưởng mấy người làm ăn đàng hoàng”.

Bạn đọc Quốc Phong nhận định chợ nổi Cái Răng là chợ nổi còn lại duy nhất ở Đồng bằng sông Cửu Long hiện nay. Tuy nhiên, chợ lại kém hấp dẫn, không chỉ từ sự mai một dần theo sự phát triển giao thông đường bộ, mà còn từ sự thiếu chuyên nghiệp từ việc chèo kéo, giá cả không minh bạch.

“Để chợ nổi này tồn tại lâu dài, duy trì đời sống của bà con thương hồ, phục vụ khách du lịch, phát triển du lịch của thành phố Cần Thơ cần có giải pháp bảo tồn, phát triển.

Ngoài ra phải tổ chức lại hoạt động đưa đón, trả khách một cách bài bản. Cần chú ý tập huấn, hướng dẫn tất cả những bà con hoạt động trên chợ có thái độ thân thiện, mến khách và đặc biệt là hoạt động đưa đón, buôn bán đúng giá”.

Bạn đọc này cũng đánh giá chợ nổi mai một đi đó là quy luật, nhưng cách chèo kéo, hét giá, ép giá này nọ sẽ làm chợ này “chìm” nhanh hơn và lúc đó Cần Thơ sẽ chẳng có địa điểm nào thu hút khách du lịch được như vậy nữa. “Hãy hành động trước khi quá muộn”, bạn đọc Quốc Phong đề xuất.

Trong khi đó, bạn đọc Lê Quang Nhật bày tỏ không đồng tình khi cho rằng “sao lại không quản nổi thì cấm”, từ đó đề xuất chỉ cần treo một bảng giá và đường dây nóng, khách chỉ việc nhắn tin là thuyền vào bờ xử lý ngay.

Bạn đọc Lan Anh nhấn mạnh đến giải pháp tuyên truyền cho tiểu thương là cái gì nhân với 0 đều bằng 0: không có khách thì tăng giá trăm ngàn lần cũng chẳng kiếm được xu nào, làm du lịch muốn phát bền vững thì bỏ thói quen “chặt chém”.

Đồng tình với ý kiến này, tài khoản luon****gmail.com cảnh báo: “Nên nhớ rằng hợp lý và hợp tình thì bao nhiêu cũng được, đừng để mất lòng tin thì sẽ là đổ sông đổ biển mà thôi”.

Bên cạnh đó, cũng có ý kiến góp thêm về bảo vệ môi trường chợ nổi Cái Răng. Tài khoản TMT cho biết “rất buồn và đau lòng khi chứng kiến khách tham quan chợ và người bán rong thay nhau xả rác xuống dòng sông, nơi nuôi sống họ và điểm họ đang tham quan và trải nghiệm”.

Từ đó, bạn đọc này đề nghị hướng dẫn viên du lịch hay tài công nhắc nhở khách lấy vài lời, thậm chí ghi âm một đoạn rồi mở nhắc khách.

Ver2Solution theo Tuổi Trẻ

Trong Nước

Vì sao Minh Beta kêu cứu phim Tết

Published

5 ngày ago

24 Tháng 2, 2026

Admin Admin

Thị trường điện ảnh Việt mùa phim Tết Bính Ngọ trở nên khốc liệt hơn bao giờ hết. Chiêu trò PR, seeding bẩn cũng khiến khán giả hoang mang giữa “ma trận” thông tin.

Phim Tết Bính Ngọ 2026 chứng kiến cuộc so găng căng thẳng, gay cấn giữa “tứ mã” gồm Thỏ ơi (Trấn Thành); Nhà ba tôi một phòng (Trường Giang); Báu vật trời cho (Lê Thanh Sơn) và Mùi phở (Minh Beta). Ngoại trừ Trấn Thành là nhà làm phim thiện chiến trên đường đua phim Tết 5 năm qua, 3 cái tên còn lại đều là tân binh.

Miếng bánh doanh thu phim Tết, do vậy, trở nên khốc liệt. Từng nhà làm phim, đơn vị phát hành cho đến cả diễn viên tham gia dự án đều không ngại tham gia đường đua với mong muốn thống lĩnh thị phần lẫn “spotlight”.

Trước và sau khi các dự án trình làng, một cuộc chiến truyền thông bùng nổ. Trên các nền tảng, nhà sản xuất, đơn vị chịu trách nhiệm truyền thông phim được cho là thay nhau seeding phim ở khắp mọi “mặt trận”. Những bài review, khen chê phim xuất hiện nhan nhản trên mạng khiến khán giả trung lập bị hoang mang, lúng túng giữa “bể” thông tin hỗn loạn.

‘Bội thực’ seeding phim

Trên Threads, Facebook hay TikTok, những bài đăng, clip review các bộ phim Tết xuất hiện với tần suất dày đặc. Cùng với đó là hàng vạn bình luận khen chê trái chiều. Đơn cử, ngay dưới một bài khen phim Thỏ ơi hay Nhà ba tôi một phòng là lập tức có loạt ý kiến phản ứng, chê dự án. Một video của khán giả khen phim Trường Giang thậm chí bị một nhóm report, vị khán giả này sau đó phải khóa bình luận vì nhiều người bình phẩm theo hướng tấn công, áp đặt suy nghĩ và không văn minh.

Hay khi Báu vật trời cho tung clip hậu trường dự án là loạt bình luận tiêu cực với nội dung giống nhau xuất hiện. Dưới video về Mùi phở cũng có nhiều ý kiến chê bai, khuyên coi phim khác hoặc nói chia rẽ rằng “chỉ hợp ngoài Bắc”.

Ngoài việc khen chê phim này, “dìm” dự án kia, không ít tài khoản mạng chuyển sang chê bai cực đoan, kêu gọi tẩy chay hoặc tranh cãi về các chủ đề không liên quan tới phim như cuộc sống cá nhân, giới tính, thành công hay thất bại trong quá khứ của nhà làm phim, diễn viên.

Việc khen chê hỗn loạn nói trên đến từ các nguyên nhân khách quan lẫn chủ quan. Một số cho rằng nó xuất phát từ chủ đích và kế hoạch của những nhà sản xuất phim lẫn các agency truyền thông đứng phía sau.

Trong nhiều trường hợp, các đơn vị này còn seeding bằng cách “booking” hàng loạt bài đăng trên nhiều diễn đàn, trang mạng, hội nhóm về phim ảnh. Điều này khiến tình trạng càng trở nên hỗn loạn.

Giới quan sát cho rằng có lẽ chỉ còn tin được vào những bình luận, đánh giá trên báo chí chính thống với quy trình biên tập, kiểm duyệt kỹ lưỡng.

Trấn Thành giữ nhiều vai trò trong bộ phim điện ảnh Thỏ ơi.

Mới nhất, Minh Beta – đạo diễn của Mùi phở có bài đăng dài, kêu cứu về việc dự án đầu tay trở thành “nạn nhân” của truyền thông bẩn. Anh cho biết: “Trong hành trình của Mùi phở, tôi chứng kiến nhiều hình thức cạnh tranh khác nhau, trong đó có cả những cách làm truyền thông rất thiếu lành mạnh. Có những bình luận, những câu chuyện được thêu dệt, vu khống, thậm chí tấn công cá nhân tôi một cách trắng trợn và hoang đường. Các hoạt động này được thực hiện một cách có tổ chức, bài bản, có lớp lang và tính toán kỹ lưỡng. Thực lòng, chúng tôi chưa bao giờ phải chứng kiến và đối diện với những sự tấn công ác ý đến vậy”.

Cuối cùng, người này cho biết bản thân ông có đủ tài chính, quan hệ và nguồn lực để đáp trả những chiêu thức truyền thông bẩn bằng cách tương tự. Nhưng Minh Beta chọn không làm vậy, vì “không muốn lấy cái bẩn để phủ lên những cái bẩn khác, để rồi một mai mai một lòng mình”.

Những chia sẻ của Minh Beta thu hút lượng tương tác lớn. Tất nhiên, thực hư về nội dung trong bài đăng kêu cứu của nam đạo diễn chỉ anh mới biết rõ tính xác thực. Song kể ra để thấy rằng vấn nạn truyền thông bẩn đang hiện hữu tại thị trường điện ảnh Việt đang tạo ra nhiều hệ lụy tiêu cực. Và nạn nhân đầu tiên phải kể đến là khán giả.

Họ là những người bỏ tiền mua vé và quyết định thành bại doanh thu của các dự án điện ảnh. Song ngay ở khâu đầu tiên là mua vé, bản thân khách hàng đã bị bội thực thông tin bởi nạn seeding bẩn.

Khán giả sẽ mất thời gian và tiền bạc để xem phim dựa trên những lời khen “có cánh” nhưng thực tế chất lượng lại kém. Trong nhiều trường hợp, người xem sẽ lựa chọn phim dựa trên hiệu ứng đám đông thay vì chất lượng. Sau đó, sẽ cảm thấy bị “phản bội” và giảm lòng tin vào phim nội địa, về lâu dài.

Hơn nữa, khi khán giả cảm thấy lúng túng giữa khen chê trái ngược trên Facebook, TikTok, họ sẽ có tâm lý phòng thủ hoặc tẩy chay các phim gây tranh cãi, và lúc đó không một lượng seeding nào có thể đủ để quảng bá bộ phim.

Chiêu trò truyền thông khiến thị trường thiếu lành mạnh

Dù seeding đúng cách có thể tăng nhận diện và doanh thu, việc lạm dụng bằng những chiêu trò bẩn gây hệ lụy lâu dài cho thị trường điện ảnh Việt. Vấn nạn này phản ánh một thực trạng đáng ngại về đạo đức truyền thông khi nhà làm phim coi dư luận chỉ là những con số có thể điều khiển bằng thủ thuật truyền thông.

Theo PGS. TS Nguyễn Văn Thăng Long, Giảng viên Cao cấp ngành Truyền thông Chuyên nghiệp, Đại học RMIT, seeding về bản chất là một phần quan trọng trong chiến lược truyền thông, tiếp thị để khơi gợi thảo luận về chủ để phim ảnh như nội dung bộ phim, bối cảnh quay phim, hay các diễn viên trong phim. Tuy nhiên thời gian gần đây, seeding đã biến tướng thành một cuộc chiến ngầm khốc liệt.

Ở giai đoạn đầu, nhà sản xuất chưa cần quan tâm tới sự yêu thích bộ phim, mà chính là là độ phủ (reach) đến các khán giả khác. Họ cần tên phim xuất hiện dày đặc trên bảng tin, dù là trong những cuộc tranh cãi nảy lửa để tự tạo ra các luồng ý kiến trái chiều, thậm chí là tự bóc phốt hoặc đẩy cao những điểm yếu của phim/diễn viên lên mức cực đoan. Việc này kích thích sự tò mò của những người vốn không quan tâm đến phim, khiến họ phải nhảy vào tìm hiểu xem vấn đề đó là gì.

Báu vật trời cho là dự án khá “lép vế” về mặt hiệu ứng truyền thông trên đường đua phim Tết năm nay.

Sau đó, các nhà làm phim hay agency truyền thông sẽ “dập lửa” và tạo thiện cảm với các nội dung mang tính đính chính, trải lòng hoặc các bài review từ người thật (khán giả tại rạp, nghệ sĩ uy tín) để lấy lại niềm tin để tạo ra một cú lội ngược dòng. Khán giả từ trạng thái nghi ngờ chuyển sang thấy tội nghiệp hoặc bất ngờ vì phim không tệ như lời đồn. Lúc này, sự thiện cảm được nhân đôi vì nó xuất phát từ tâm lý giải tỏa sau một hiểu lầm (vốn theo một kế hoạch truyền thông đã được dàn dựng sẵn).

Tuy nhiên, thông tin thị phi ngày càng nhiều đó là hệ quả của việc lạm dụng các agency truyền thông cạnh tranh không lành mạnh hay thiếu kinh nghiệm dùng các hội nhóm review trên mạng xã hội với nhiều dạng content khác nhau. Các kịch bản cũng thường giống nhau với việc dùng hàng loạt tài khoản khen phim bằng những mỹ từ sáo rỗng, tạo hiệu ứng đám đông giả tạo. Đồng thời tấn công đối thủ bằng cách chê bai kịch bản, diễn xuất ngay từ khi phim vừa mở bán vé sớm hoặc những ngày đầu tiên công chiếu để làm nản lòng những người đang phân vân lựa chọn phim nào. Và do việc thiếu kiểm soát, tiết chế trong các làm truyền thông đã dẫn tới sự hỗn loạn trong review phim trên mạng xã hội trong hơn một tuần qua.

“Seeding bẩn giống như một liều thuốc độc cho thị trường. Nó làm lệch lạc giá trị nghệ thuật khi chất lượng bộ phim không được đánh giá một cách công tâm. Phim tốt bị dìm hàng, phim kém nhưng ‘mạnh gạo bạo tiền’ lại chiếm ưu thế suất chiếu. Ngoài ra, nó tạo ra sự cạnh tranh không lành mạnh trên thị trường khi các nhà làm phim thay vì tập trung cải thiện kịch bản lại quay sang chạy đua ngân sách marketing và thủ thuật ‘dìm hàng’ nhau”, PGS. TS Nguyễn Văn Thăng Long nhận định.

Theo chuyên gia, để làm sạch môi trường điện ảnh, cần sự phối hợp từ nhiều phía: Các cơ quan quản lý cần có quy định rõ ràng hơn về quảng cáo trên mạng xã hội, xử lý các hành vi cạnh tranh không lành mạnh hoặc tung tin sai sự thật về sản phẩm văn hóa. Các quản trị viên nhóm trên mạng xã hội cần có bộ lọc chặt chẽ, ngăn chặn các tài khoản ảo và khuyến khích các bài đánh giá đa chiều, khách quan.

Quan trọng hơn, thay vì trông chờ vào các quy định và chế tài, thị trường điện ảnh cần những “quan tòa” công tâm từ phía cộng đồng. Theo xu hướng quản lý KOL năm 2026, những người sáng tạo nội dung không nhận tiền để đổi trắng thay đen sẽ trở thành những đại sứ số uy tín. Khi KOL giữ vững đạo đức nghề nghiệp, họ tạo ra một vùng an toàn thông tin, giúp khán giả tiết kiệm thời gian và tiền bạc trước khi ra rạp. Khi các KOL độc lập dám nói thật và nói thẳng, họ không chỉ bảo vệ khán giả mà còn gián tiếp ép các nhà làm phim phải tập trung vào chất lượng thay vì thủ thuật.

Trong khi seeding ảo dùng số lượng để “áp đảo” dư luận, các cây review phim độc lập, báo chí phải dùng chất lượng và uy tín để định hướng. Một bài phân tích có chiều sâu, chỉ ra được cả ưu và khuyết điểm của phim từ một người có chuyên môn sẽ có giá trị gấp hàng ngàn comment khen ngợi sáo rỗng. Thay vì chỉ nói “phim này hay/dở”, các cây viết, review phim có vai trò phân tích tại sao nó hay/dở về mặt kỹ thuật, kịch bản hay diễn xuất. Khi trình độ thưởng thức của công chúng được nâng cao nhờ những nội dung chất lượng này, các chiêu trò seeding rẻ tiền sẽ tự khắc không còn đất diễn.

Ver2Solution theo Znews