Connect with us

Trong Nước

Cuộc đua khốc liệt của các ông lớn thương mại điện tử: Ai được, ai mất?

Published

on

Cuộc đua khốc liệt của các ông lớn thương mại điện tử chưa từng có với hàng loạt chiến lược mới. Người mua hưởng lợi, trong khi người bán đối mặt áp lực chi phí và lợi nhuận.

Bà Đào Thị Hòa, 51 tuổi, sống ở xã miền núi Hương Sơn (Hà Tĩnh), trước đây chỉ quen đi chợ mỗi khi cần mua sắm. Thế nhưng hơn một năm nay, bà đã trở thành một “tín đồ” của mua sắm online.

“Tôi xem livestream bán hàng, săn mã giảm giá rồi đặt mua. Giờ chỉ cần ngồi ở nhà cũng mua được đủ thứ, mà giá lại rẻ hơn ngoài chợ. Tôi thường đọc đánh giá trước, thấy uy tín thì bấm mua, không ưng còn được trả hàng,” bà Hòa nói.

Từ chỗ còn xa lạ với khái niệm “mua hàng qua mạng”, thương mại điện tử Việt Nam đã đi một chặng đường dài hơn một thập kỷ – từ vài sàn thử nghiệm nhỏ lẻ trở thành thị trường sôi động trị giá 25 tỷ USD. Mua sắm trực tuyến giờ không còn là thói quen của riêng giới trẻ thành thị. Cơn “sóng” online đã lan tới cả vùng nông thôn, miền núi, nơi những người như bà Hòa cũng thành thạo săn sale, xem livestream và đặt hàng chẳng khác gì cư dân phố thị.

Cuộc chiến khuyến mại khốc liệt và đường đua mới của những “ông lớn”

Sau hơn một thập kỷ phát triển, thương mại điện tử Việt Nam đã đi qua thời kỳ bùng nổ với hàng chục sàn giao dịch ra đời rồi nhanh chóng rời cuộc chơi. Giờ đây, thị trường bước vào giai đoạn tái cấu trúc mạnh mẽ, nơi chỉ còn những cái tên đủ tiềm lực trụ lại. Những nền tảng từng một thời đình đám như Sendo, Voso, Vật Giá hay Chợ điện tử dần trở nên mờ nhạt, nhường sân cho cuộc đua khốc liệt của các “ông lớn” trong và ngoài nước.

Đến nay, thị trường thương mại điện tử xoay quanh 4 “ông lớn”: Shopee, TikTok Shop, Lazada và Tiki. Theo dữ liệu của nền tảng dữ liệu thương mại điện tử Metric, đến hết quý III/2025, Shopee đang dẫn đầu với 56% thị phần, TikTok Shop dù chỉ mới gia nhập từ 2022 nhưng chứng kiến mức tăng trưởng ấn tượng liên tục, lên 41% thị phần. Trong khi đó, Lazada duy trì thị phần ổn định ở 3%, còn Tiki đang ngày càng thu hẹp hoạt động, với thị phần giảm xuống dưới 1%.

Cuộc đua thương mại điện tử tại Việt Nam ngày càng khốc liệt. Chỉ những nền tảng có tiềm lực tài chính mạnh, chiến lược khuyến mãi linh hoạt và khả năng giữ chân người dùng hiệu quả mới có thể trụ vững.

Để thu hút người tiêu dùng, các sàn liên tục tung ra hàng loạt chương trình giảm giá sâu, đặc biệt trong các ngày đôi như 1/1, 2/2, 3/3… hay Black Friday, Online Friday. Nhiều mặt hàng được giảm từ 50-90%, đi kèm các ưu đãi “freeship”, “hoàn xu”, “sản phẩm đồng giá” hay “mua 1 tặng 1”.

Một trong những hướng đi nổi bật của các sàn là đầu tư mạnh vào nội dung và trải nghiệm mua sắm giải trí (livestream, video ngắn). Trong đó, livestream bán hàng trở thành công cụ chủ lực, nơi người mua có thể vừa xem, vừa tương tác, vừa săn khuyến mại trực tiếp.

Các “ông lớn” như TikTok Shop, Shopee cũng không “tiếc tiền” tài trợ, hợp tác với nhiều KOL (người có sức ảnh hưởng), KOC (người tiêu dùng có sức ảnh hưởng) lẫn người nổi tiếng để phục vụ cho các chương trình đại nhạc hội hoành tráng, livestream và game tương tác… nhằm thu hút sự quan tâm của người mua.

Cùng với đó, các sàn đang dồn lực đầu tư mạnh vào hệ thống logistics và trải nghiệm dịch vụ. Các sàn tập trung phát triển mạng lưới kho bãi, trung tâm phân loại hàng hóa và đội ngũ giao nhận riêng.

Cuộc cạnh tranh giữa các sàn thương mại điện tử không chỉ nằm ở “giảm giá” mà đang lan sang một cuộc đua toàn diện về công nghệ, hạ tầng và trải nghiệm người dùng. Chẳng hạn, SPX Express – đơn vị logistics của Shopee – đã lên kế hoạch phát triển trung tâm phân loại hàng hóa rộng 17ha tại Hưng Yên.

Hay Lazada đã dồn lực đầu tư vào hệ thống logistics từ năm 2022-2023. Tháng 3/2023, “ông lớn” này đưa vào vận hành kho phân loại hàng hóa với tổng diện tích gần 20.000m2 ở Khu công nghiệp Sóng Thần (TPHCM). Trước đó, Lazada cũng đã sở hữu trung tâm phân loại tại TPHCM và Hà Nội, cùng nhiều kho bãi lưu trữ, xử lý hàng hóa.

Người mua được lợi, người bán chịu sức ép

Thương mại điện tử phát triển, cuộc đua của các sàn ngày càng khốc liệt, người được hưởng lợi nhất chính là các khách hàng. Hàng hóa đa dạng, giá rẻ, giao hàng nhanh hơn và nhiều dịch vụ đi kèm. Người mua cũng sẽ có quyền cân nhắc giá cả, khuyến mãi, chất lượng dịch vụ, chất lượng hàng hóa.

Mua sắm trên các sàn thương mại điện tử giờ đây không chỉ là nhu cầu, mà còn trở thành một hình thức giải trí, khi xu hướng “shopping entertainment” (sự kết hợp giữa mua sắm và giải trí) ngày càng thịnh hành. Người dùng có thể tham gia các hoạt động như livestream, xem video review sản phẩm và tương tác trực tiếp với người bán.

Chị Nguyễn Hoa (Hà Nội) thường đợi đến các ngày đôi như 9/9, 11/11 hay 12/12 để xem livestream, vừa được xem review sản phẩm chi tiết, vừa săn được giá tốt và mã freeship. “Ngày đôi là cơ hội vàng để mua mỹ phẩm, đồ gia dụng khuyến mãi từ KOL nổi tiếng, chốt được nhiều deal giảm sâu từ nhãn hàng”, chị nói.

Tuy nhiên, không phải lúc nào người dùng cũng là bên được hưởng lợi. Tâm lý thích săn khuyến mãi, chuộng hàng giá rẻ và tin tưởng vào KOL, KOC hay người nổi tiếng nhiều khi khiến người tiêu dùng rơi vào “bẫy” hàng giả, hàng nhái, hàng kém chất lượng.

Điển hình là vụ việc Quang Linh Vlogs và Hằng Du Mục – hai nhân vật từng được xem là “chiến thần livestream” với hàng triệu người theo dõi đã bị cơ quan chức năng khởi tố vì hành vi lừa dối khách hàng. Sản phẩm kẹo rau củ Kera do họ quảng cáo có thể “thay thế rau xanh trong bữa ăn” thực tế có chất lượng kiểm định kém xa so với những gì được giới thiệu trên livestream.

Hay vụ việc chủ kênh TikTok “Gia đình Hải Sen” bị khởi tố, bắt giam để điều tra tội Buôn bán hàng giả gây xôn xao dư luận. Trong đó, sản phẩm “siro ăn ngon Hải Bé” được xác định là giả, đã bán rộng rãi qua nhiều nền tảng thương mại điện tử như TikTok Shop, Shopee, Facebook. Theo cơ quan chức năng, hơn 100.000 hộp “siro ăn ngon Hải Bé” đã được bán ra thị trường, chủ yếu qua hình thức livestream và gian hàng trên sàn.

Trong khi người tiêu dùng ngày càng được hưởng nhiều ưu đãi, người bán lại đang đối mặt với áp lực ngày một lớn khi các sàn thương mại điện tử liên tục điều chỉnh biểu phí và chi phí vận hành không ngừng leo thang. Mới đây nhất, TikTok Shop thu thêm phí đối với người bán, cụ thể là “phí xử lý đơn hàng” 3.000 đồng/đơn áp dụng cho tất cả giá trị đơn và số lượng hàng trong đơn.

Hồi đầu tháng 7, Shopee cũng đã áp dụng phí hạ tầng 3.000 đồng/đơn hàng để tiếp tục nâng cấp và phát triển cơ sở hạ tầng, công nghệ và nâng cao trải nghiệm mua bán cho cả người mua hàng lẫn người bán.

Theo người bán, mức phí mới tưởng nhỏ nhưng với hàng trăm đơn mỗi ngày, tổng phí đội lên đáng kể, khiến người bán nhỏ lẻ càng khó cạnh tranh. Chưa kể, khâu hỗ trợ và xử lý đơn hàng từ phía sàn vốn đã chậm trễ, hời hợt, nay việc thu thêm phí càng khiến họ “bức xúc”.

Một chủ shop trên TikTok Shop nói thêm, một đơn hàng hơn 300.000 đồng thì mất tới hơn 50.000 đồng tiền phí như phí hoa hồng của sàn, phí dịch vụ voucher, phí xử lý đơn hàng, thuế VAT, thuế thu nhập cá nhân.

“Phí sàn cao ngất, người bán phải liên tục điều chỉnh giá bán để bù phí sàn nhưng hễ tăng giá là khách ngừng mua, hàng lại ế ẩm. Có những ngành hàng phí hoa hồng lên đến 14-15% chưa kể quảng cáo và vận chuyển nên người bán ngày càng nản”, chủ shop này than.

Nhiều chủ shop thừa nhận, áp lực phí sàn cộng với chi phí vận hành khiến họ phải cân nhắc nghiêm túc việc duy trì hoạt động kinh doanh trên các nền tảng này. Số khác cho biết đã ngừng kinh doanh trên sàn, chuyển sang các nền tảng khác như Facebook, Instagram.

Theo số liệu của Metric, đến cuối quý III, chỉ còn khoảng 566.500 shop hoạt động, đồng nghĩa với hơn 51.000 gian hàng đã rời sàn trong 9 tháng đầu năm.

Từ cuộc đua giảm giá đến hành trình phát triển bền vững

Sau giai đoạn tăng trưởng nóng với các cuộc đua giảm giá, khuyến mại và “đốt tiền” giành thị phần, thương mại điện tử Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển bền vững hơn. Các sàn dần chuyển hướng sang nâng cao chất lượng hàng hóa, dịch vụ và trải nghiệm người dùng, thay vì chỉ cạnh tranh bằng giá rẻ.

Ông Nguyễn Hữu Tuấn, Giám đốc Trung tâm Phát triển Thương mại điện tử và Công nghệ số (Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số – Bộ Công Thương), cho biết nếu như năm 2014 quy mô thương mại điện tử Việt Nam chỉ đạt vài trăm triệu USD, thì đến năm 2024 con số này đã lên tới 25 tỷ USD. Với tốc độ tăng trưởng khoảng 25,5%/năm, dự kiến năm 2025, thương mại điện tử Việt Nam có thể vượt 30 tỷ USD.

Ông Tuấn nhấn mạnh, sau 10 năm tăng trưởng mạnh mẽ, giai đoạn tới thương mại điện tử Việt Nam chuyển hướng phát triển bền vững, tập trung vào chất lượng, hạ tầng và niềm tin người tiêu dùng.

“Đồng thời kết nối thương mại điện tử trong nước với hoạt động xuất khẩu trực tuyến. Những năm tới ngoài phát triển trong nước, Bộ Công Thương cũng sẽ đẩy mạnh hoạt động xuất khẩu trực tuyến”, ông nói.

Ông Trần Văn Trọng – Tổng Thư ký Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam (VECOM) – cho rằng, để có một môi trường mua sắm trực tuyến an toàn và bền vững cần có sự phối hợp của cơ quan quản lý nhà nước, doanh nghiệp và người tiêu dùng.

Theo đó, ông cho rằng cơ quan quản lý cần ban hành chính sách hỗ trợ doanh nghiệp ứng dụng công nghệ, đồng thời hoàn thiện hành lang pháp lý minh bạch, đảm bảo cân bằng lợi ích giữa người bán và người mua.

Doanh nghiệp kinh doanh online cần xác định chiến lược dài hạn, đặc biệt doanh nghiệp phải cân bằng giữa chi phí ngắn hạn và lợi ích dài hạn, bền vững để xây dựng thương hiệu uy tín trên môi trường trực tuyến. Kinh doanh online có nhiều cơ hội nhưng cũng không ít thử thách, cạnh tranh.

Về phía người tiêu dùng, ông Trọng cho rằng người mua cần “chọn đúng”, ưu tiên các sàn thương mại điện tử uy tín, gian hàng chính hãng, nhà bán tin cậy; đồng thời “chọn đủ” với nhu cầu và ngân sách của mình, tránh tâm lý mua rẻ bằng mọi giá.

“Ngoài ra, người tiêu dùng cần nâng cao ý thức bảo vệ thông tin cá nhân, cảnh giác với gian lận trực tuyến và lựa chọn hình thức thanh toán an toàn. Chỉ khi ba bên cùng hành động có trách nhiệm, thị trường thương mại điện tử Việt Nam mới thực sự an toàn, minh bạch và phát triển bền vững”, vị này nhấn mạnh.

Ver2Solution theo Dân Trí 

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Trong Nước

Shopee, TikTok Shop cùng tăng phí sau nhiều năm “đốt tiền”: Thị trường 30 tỷ USD đang đổi luật chơi?

Published

on

Thị trường thương mại điện tử Việt Nam tăng trưởng mạnh, nhưng việc Shopee và TikTok Shop đồng loạt tăng phí cho thấy cuộc đua “đốt tiền” kéo dài nhiều năm đang dần khép lại, khi các sàn chuyển sang bài toán lợi nhuận và phát triển bền vững.

Theo Báo cáo Doanh thu & Tiêu dùng Thương mại điện tử Việt Nam 2025 của YouNet ECI, tổng giá trị giao dịch trên bốn sàn Shopee, TikTok Shop, Lazada và Tiki đạt khoảng 458.160 tỷ đồng trong năm 2025, tăng 26% so với năm trước. Kế hoạch tăng phí trước nhiều chi phí và sức ép cạnh tranh tăng theo.

Shopee vẫn dẫn đầu thị trường với 57,5% thị phần và doanh thu tăng 6%, trong khi TikTok Shop là nền tảng tăng trưởng nhanh nhất khi doanh thu tăng 93%, nâng thị phần từ 26,9% lên 39,6%. Ở chiều ngược lại, Lazada còn khoảng 5,7% thị phần với doanh thu giảm 41%, còn Tiki chỉ khoảng 1%.

Diễn biến thị phần cho thấy cục diện thương mại điện tử Việt Nam đang thay đổi nhanh chóng, khi khoảng cách giữa các nền tảng ngày càng nới rộng. Sự bứt tốc của TikTok Shop đang tạo áp lực cạnh tranh lớn lên các sàn truyền thống, đặc biệt trong cuộc đua giành người bán và người dùng.

Tại talk show “Thương mại điện tử trước áp lực tăng phí: Ai được, ai mất?” của báo Người Lao động mới đây, các vị diễn giả đã phân tích chi tiết về những vấn đề các sàn đang đối mặt.

Shopee, TikTok Shop “chiếm thị phần lớn là công bằng”

Shopee, TikTok Shop cùng tăng phí sau nhiều năm "đốt tiền": Thị trường 30 tỷ USD đang đổi luật chơi? - Ảnh 2.

Ở góc độ vận hành, ông Nguyễn Quốc Tuấn, nhà sáng lập kiêm Giám đốc điều hành Scareup, công ty tư vấn về chuẩn hóa vận hành cho doanh nghiệp bán lẻ; cựu CEO của Juno và cựu CEO thương hiệu thời trang Hoàng Phúc International cho rằng 2 nền tảng Shopee và TikTok Shop chiếm thị phần lớn là công bằng. Cá nhân ông tin vào quy luật của thị trường: quy luật cung – cầu và sự cạnh tranh công bằng.

Ông cho biết nếu một doanh nghiệp phục vụ thị trường và khách hàng tốt thì vẫn có cơ hội phát triển. Chẳng hạn cách đây 5–7 năm, thị trường có thể gọi là cuộc đua “tam mã” của Shopee, Lazada và Sendo; ngoài ra còn có Tiki. Nhưng sau đó một vài nền tảng đã hụt hơi. Trong khi đó, TikTok chỉ trong khoảng 3–4 năm gần đây đã vào thị trường rất nhanh.

Trước khi TikTok xuất hiện, nhiều người nghĩ sẽ khó có thêm sàn mới nào vào được thị trường Việt Nam vì thị phần của Shopee hay Lazada đã khá lớn. Nhưng đến hiện tại, chúng ta thấy Shopee vẫn chiếm hơn 50% thị trường, TikTok đang đuổi theo rất nhanh, còn Lazada, Tiki và Sendo thì thị phần khá nhỏ“, ông nói.

Dưới góc độ doanh nghiệp, ông Tuấn nhìn nhận rằng các nền tảng lớn có lợi thế về nguồn lực, đặc biệt là tài chính…Nhưng công bằng thì Shopee hay TikTok đang phục vụ khách hàng rất tốt.

Cá nhân tôi 3 năm trước không mua hàng trên Shopee vì định kiến là hàng rẻ, kém chất lượng, nếu có vấn đề sẽ không được xử lý. Nhưng giờ quan điểm đó đã thay đổi. Hiện nay tôi rất hài lòng khi mua hàng trên Shopee hay TikTok. Khi lên đó, sản phẩm rất đa dạng, giá cả hợp lý, nhiều ưu đãi; đặc biệt là khâu vận hành, thời gian ship. Nếu có vấn đề sẽ được đổi trả và sàn bảo vệ người tiêu dùng. Tôi nghĩ rằng ở góc độ phục vụ khách hàng tốt và có thị phần lớn, điều đó là công bằng“, ông Tuấn dẫn chứng.

Không chỉ “đốt tiền” như trước

Shopee, TikTok Shop cùng tăng phí sau nhiều năm "đốt tiền": Thị trường 30 tỷ USD đang đổi luật chơi? - Ảnh 3.

Năm 2025, thương mại điện tử Việt Nam tiếp tục tăng trưởng mạnh. Theo báo cáo từ YouNet ECI, tổng giá trị giao dịch từ bốn sàn Shopee, TikTok Shop, Tiki và Lazada đã đạt hơn 450.000 tỷ đồng, tăng 26% so với năm trước đó. Bộ Công Thương ước tính quy mô thị trường đã vượt 30 tỷ USD và có thể chạm mốc 50–70 tỷ USD vào năm 2030.

Điều này cho thấy mua sắm online không chỉ là xu hướng mà đã trở thành thói quen thường ngày của người tiêu dùng. Tuy nhiên, phía sau đà tăng trưởng đó là áp lực chi phí ngày càng lớn.

Quý IV/2025, sản lượng tiêu thụ giảm 8% trong khi giá bán trung bình tăng tới 33%. Nguyên nhân được chỉ ra từ việc các sàn tăng phí trong những năm qua. Chẳng hạn, trước Tết Nguyên đán 2026, TikTok Shop đã nâng hoa hồng nhiều ngành hàng 1–2%. Tết Dương lịch 2026, Shopee cũng tăng phí cố định 1–3% tùy ngành hàng.

Thực tế này đặt ra câu hỏi liệu áp lực chi phí vận hành buộc các sàn phải lựa chọn hướng đi khác, thay vì chỉ tập trung “đốt tiền” như giai đoạn trước?

Theo ông Nguyễn Minh Đức, Phó Tổng thư ký Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam (VECOM), việc tăng phí dịch vụ của các sàn thực chất thể hiện sự thay đổi chiến lược: các sàn đang chuyển sang cạnh tranh dài hạn để xây dựng mô hình bền vững và an toàn hơn, thay vì cạnh tranh và tăng trưởng nóng như trước.

Với cơ cấu chi phí như vậy, các sàn có thể cung cấp nhiều ưu đãi hơn cho người mua để thu hút khách hàng. Ví dụ, có những món hàng khi mua trực tiếp bên ngoài giá khoảng 17–18 triệu đồng, nhưng khi đặt trên sàn, sau ưu đãi có thể giảm hơn 3 triệu đồng, chỉ còn khoảng 13–14 triệu đồng. Những ưu đãi đó thường được trích từ phần phí của sàn. Tức là khi các sàn tăng phí, họ thường chuyển một phần thành các chương trình ưu đãi cho người tiêu dùng hoặc cho nhóm khách hàng VIP.

Hiện nay nhiều sàn có gói VIP theo tháng hoặc theo năm; người mua đăng ký gói này sẽ nhận mức ưu đãi cao hơn so với người tiêu dùng thông thường và được hưởng thêm nhiều lợi ích. Điều đó giúp các sàn thu hút người dùng và gắn kết họ với hệ sinh thái thương mại điện tử“, ông Đức phân tích.

Phân tích thêm, chuyên gia Nguyễn Minh Đức cho biết trong 2 năm gần đây các cơ quan nhà nước đang làm rất tốt việc quản lý thị trường, và các doanh nghiệp đang chuyển hóa dần để tuân thủ chặt chẽ quy định. Đối với doanh nghiệp, tuân thủ quy định đồng nghĩa chi phí tăng, và đó cũng là vấn đề các sàn phải cân đối.

Với những sàn thương mại điện tử lớn tại Việt Nam, việc tuân thủ quy định tạo ra khối lượng công việc rất lớn. Nhưng điều đó giúp mọi thứ minh bạch hơn, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng tốt hơn và tạo sự cân bằng với nguồn thu ngân sách nhà nước. Vì vậy việc các sàn tăng phí là hoàn toàn hợp lý“, ông Đức nhấn mạnh.

Ver2Solution theo Người Đưa Tin

Continue Reading

Trong Nước

Cuộc “đổi ngôi” của niềm tin và hàng chính hãng trên sàn thương mại điện tử

Published

on

Người tiêu dùng Việt đang ưu tiên chất lượng và hàng chính hãng thay vì chỉ chạy theo giá rẻ trên thương mại điện tử.

Continue Reading

Trong Nước

Tại sao TikTok Shop chưa thể vượt Shopee?

Published

on

Trong thế giới công nghệ, không có ngôi vương nào là vĩnh cửu, tuy nhiên để vượt mặt được Shopee thì TikTok Shop vẫn còn rất nhiều việc phải làm.

Báo cáo Connected Consumer Quý IV/2025 của Decision Lab vừa công bố đã vẽ nên một bức tranh thương mại điện tử (TMĐT) đầy biến động tại Việt Nam. Trong khi các đối thủ như TikTok Shop hay Grab vẫn đang nỗ lực bám đuổi, Shopee và ShopeeFood đang cho thấy sức mạnh của một “hệ sinh thái tích hợp” khi đồng loạt giữ vững vị thế dẫn đầu trong các mảng trọng yếu.

Tuy nhiên, đằng sau những con số hào nhoáng là một cuộc chuyển dịch lớn: Người tiêu dùng không còn chỉ “săn sale”, họ đang săn tìm “trải nghiệm”.

Tại sao TikTok Shop chưa thể vượt mặt Shopee? - Ảnh 1.

Báo cáo Connected Consumer cho thấy thị trường số Việt Nam trong giai đoạn cuối năm 2025 là cuộc chơi của những ông lớn. Tuy nhiên theo dữ liệu từ Decision Lab, sự phân hóa theo thế hệ đang trở nên rõ rệt hơn bao giờ hết.

Nếu Gen Z vẫn là những người dẫn dắt xu hướng với sự linh hoạt tối đa, thì nhóm Gen X và Millennials lại bắt đầu thắt chặt sự lựa chọn, tập trung vào những nền tảng mang lại sự tiện lợi tổng thể thay vì chỉ chạy theo các mã giảm giá ngắn hạn.

Lòng trung thành của người dùng hiện nay được ví như một “ma trận phân mảnh”. Họ có thể mua quần áo trên TikTok Shop vì tính giải trí, nhưng khi cần các mặt hàng gia dụng hay đồ điện tử có độ tin cậy cao, Shopee vẫn là đích đến hàng đầu.

Đồng quan điểm, báo cáo của Metyis và SellerCraft tháng 10/2025 cho thấy hành vi mua sắm trực tuyến tại Đông Nam Á đang thay đổi khi người tiêu dùng không chỉ sử dụng một nền tảng duy nhất mà có xu hướng mua sắm đa nền tảng, trải nghiệm và so sánh sản phẩm trên nhiều kênh khác nhau trước khi ra quyết định.

Đồng thời, báo cáo của Milieu Insight vào tháng 9 năm 2025 cho thấy sự chuyển dịch rõ rệt trong kỳ vọng của người mua sắm trực tuyến. Dựa trên nghiên cứu toàn diện với người tiêu dùng tại Việt Nam, Indonesia, Malaysia và Philippines, kết quả cho thấy người tiêu dùng Việt Nam hiện không còn chỉ ưu tiên giá rẻ, mà ngày càng đề cao độ tin cậy, chất lượng dịch vụ và sự minh bạch, nhất quán trong trải nghiệm mua sắm trên các nền tảng thương mại điện tử.

Thương mại xã hội (social commerce) và thương mại dựa trên video (video commerce) trên các nền tảng như TikTok Shop đang định hình lại cách mua hàng theo hướng khám phá dẫn dắt cảm hứng và tương tác dựa trên nội dung.

Trong khi đó, các sàn TMĐT truyền thống như Shopee tiếp tục thu hút người mua dựa trên động cơ tìm kiếm chủ động (search-intent shopping), nơi người dùng đã có nhu cầu rõ ràng về sản phẩm, đồng thời đặt trọng tâm vào độ tin cậy dịch vụ và các chính sách đảm bảo giao dịch.

Tại sao TikTok Shop chưa thể vượt mặt Shopee? - Ảnh 2.

Sự dịch chuyển này buộc các “ông lớn” phải nhìn nhận lại: Độ phủ rộng thôi là chưa đủ, sự gắn bó lâu dài mới là chìa khóa để thắng cuộc.

Dù chịu áp lực khủng khiếp từ TikTok Shop vốn tận dụng triệt để thế mạnh livestream và nội dung ngắn, Shopee vẫn duy trì vị thế nền tảng mua sắm trực tuyến số 1 tại Việt Nam trong Quý IV/2025.

Theo báo cáo Connected Consumer Quý IV/2025, TikTok Shop đã có những bước tiến đáng kinh ngạc khi tỷ lệ thâm nhập (penetration) đạt mức 58% trên toàn thị trường, đặc biệt bùng nổ ở nhóm Gen Z với tỷ lệ yêu thích nền tảng (preference) đạt tới 19%, tăng đáng kể so với các quý trước.

Tuy nhiên, Shopee vẫn cho thấy bản lĩnh của “anh cả” khi duy trì tỷ lệ thâm nhập áp đảo ở mức 83% và giữ chân được 64% người dùng coi đây là nền tảng mua sắm yêu thích nhất.

Rõ ràng cuộc đổ bộ của TikTok Shop vào thị trường Việt Nam đã tạo nên một cơn địa chấn, thay đổi hoàn toàn cách chúng ta định nghĩa về việc mua sắm trực tuyến. Thế nhưng dù lưu lượng TikTok Shop có hung hãn đến đâu, Shopee vẫn đứng vững ở vị trí số 1.

Vậy câu hỏi đặt ra là: Tại sao sức mạnh giải trí vẫn chưa thể đánh bại được một hệ sinh thái mua sắm truyền thống?

Để hiểu cuộc chiến này, trước hết cần nhìn vào bản chất của hai nền tảng. Shopee hiện thân cho mô hình “The Destination” (Điểm đến). Đây là nơi người tiêu dùng tìm đến khi họ đã có sẵn một ý định mua sắm cụ thể (Intent-based). Họ vào app, gõ tên sản phẩm, so sánh giá và chốt đơn. Sự chuẩn xác của bộ lọc và danh mục hàng hóa khổng lồ biến Shopee thành một “đại siêu thị” trực tuyến không thể thay thế.

Ngược lại, TikTok Shop là đại diện tiêu biểu cho “The Discovery” (Khám phá) thông qua mô hình Shoppertainment.

Theo tờ Financial Times (FT), TikTok đã thành công trong việc biến “thời gian rảnh rỗi thành thời gian giao dịch” bằng cách lồng ghép mua sắm vào dòng chảy giải trí vô tận. Người dùng không vào TikTok để mua cái chổi hay hộp sữa, họ vào để xem video giải trí. Việc mua sắm diễn ra ngẫu hứng khi một video hoặc phiên livestream bất chợt kích thích ham muốn của họ (Discovery-based).

Đây là thế mạnh nhưng cũng là điểm yếu của TikTok: Mua sắm dựa trên cảm xúc thường thiếu tính bền vững và khó xây dựng được thói quen mua sắm định kỳ cho các mặt hàng thiết yếu.

Đúng là TikTok Shop đang bán được hàng giá trị cao như ô tô, xe máy và đồ điện tử đắt tiền, nhưng tần suất và mục đích vẫn khác biệt. Người ta mua ô tô trên livestream vì đó là một “sự kiện” (event). Còn Shopee phục vụ nhu cầu “hàng ngày” và “tìm kiếm chủ động”. TikTok Shop hiện tại giống như một sàn diễn thời trang/triển lãm, còn Shopee là cái kho. Để duy trì dòng tiền ổn định, cái kho luôn quan trọng hơn sàn diễn.

Tại sao TikTok Shop chưa thể vượt mặt Shopee? - Ảnh 3.

Dù tăng trưởng thần tốc về doanh số, TikTok Shop vẫn đang vấp phải những rào cản mang tính hạ tầng. Đây là những thứ mà các nền tảng TMĐT truyền thống như Shopee đã mất nhiều năm để hoàn thiện.

Thứ nhất là câu chuyện về niềm tin và độ sâu dữ liệu. Theo nhận định từ tờ South China Morning Post (SCMP) và báo cáo của Ecomobi, TikTok Shop phát triển mạnh theo mô hình “livestream-driven e-commerce” (thương mại dựa trên nội dung/livestream) nên hệ thống review của TikTok Shop có tồn tại nhưng Tổng giá trị hàng hóa giao dịch (GMV) lại dựa nhiều vào livestream và influencer, nơi vai trò của người sáng tạo nội dung trở thành yếu tố trung tâm trong quá trình ra quyết định mua hàng.

Trong khi đó, Shopee sở hữu “mỏ vàng” là hệ thống đánh giá (review) cực kỳ đồ sộ. Đối với các sản phẩm có giá trị cao như đồ điện tử hay mỹ phẩm đắt tiền, người mua cần sự bảo chứng từ hàng nghìn người đi trước.

Tờ Nikkei Asia từng nhận định rằng niềm tin vào hạ tầng và tính minh bạch của các gian hàng chính hãng (Mall) là “hào bảo vệ” vững chắc nhất của các nền tảng TMĐT truyền thống trước làn sóng Social Commerce.

TikTok Shop, với bản chất là nội dung sáng tạo, đôi khi khiến người dùng e ngại về khoảng cách giữa hình ảnh lung linh trên livestream và thực tế sản phẩm nhận được. Trái lại dù hệ thống Shopee Mall chưa hoàn hảo, nhưng với cam kết hàng chính hãng vẫn là một “tấm thẻ bài” quyền lực giúp giữ chân khách hàng khó tính.

Lợi thế của Shopee không nằm ở việc “không có hàng giả”, mà nằm ở cơ chế xử lý khiếu nại và lịch sử dữ liệu. Một gian hàng trên Shopee có 5 năm hoạt động với hàng triệu đánh giá 5 sao là một “di sản” mà TikTok Shop chưa thể có ngay. TikTok Shop đang đi rất nhanh bằng cách dùng sức mạnh của KOL để bảo chứng, nhưng niềm tin vào một cá nhân (KOL) luôn rủi ro hơn niềm tin vào một hệ thống vận hành có cam kết cho người mua (Shopee Mall).

Thứ hai là sức mạnh của một hệ sinh thái khép kín. Sự liên kết giữa Shopee, ShopeeFood và ví ShopeePay tạo thành một vòng lặp sử dụng cực kỳ chặt chẽ, tạo nên “ecosystem stickiness” (độ gắn kết hệ sinh thái) trong hành vi tiêu dùng số tại Việt Nam.

Tại sao TikTok Shop chưa thể vượt mặt Shopee? - Ảnh 4.

Theo báo cáo “Ecommerce in Southeast Asia” (2025) của Momentum Works, khi TMĐT Đông Nam Á chuyển sang mô hình bền vững và chú trọng hơn đến hiệu quả chi phí, các nền tảng lớn đang tìm cách cân bằng giữa tăng trưởng và lợi nhuận, đồng thời tái cấu trúc hoạt động logistics, vận hành và chi phí monetization để cải thiện hiệu quả đơn vị.

Điều này đồng nghĩa rằng tích hợp nhiều dịch vụ và nâng cao tương tác giữa các mảng có thể giúp các doanh nghiệp tối ưu hóa đòn bẩy hoạt động (operating leverage) và giảm chi phí trung bình cho mỗi đơn hàng nhờ tần suất sử dụng của người dùng tăng lên trên nhiều mảng khác nhau.

Việc người dùng có thể dùng xu tích lũy từ việc mua quần áo để giảm giá cho bữa trưa trên ShopeeFood hay dùng Shopee Pay để thanh toán đơn hàng TMĐT đã tạo ra một sự gắn kết về mặt lợi ích mà TikTok Shop hiện tại chưa thể sao chép. Khi sự tiện lợi đã trở thành thói quen, chi phí để khách hàng rời bỏ hệ sinh thái này sang một nền tảng khác là rất cao.

Bởi vậy kể cả khi Grab tung mã giảm giá sâu hơn ShopeeFood, hay TikTok Shop liên kết với các ví khác (như MoMo/ZaloPay) tốt hơn thì sinh thái của Shopee cũng khó bị “đánh sập” dễ dàng.

Nếu Shopee là “mặt trận” mua sắm hàng hóa, thì ShopeeFood chính là “cánh tay nối dài” giúp hoàn thiện trải nghiệm sống hằng ngày của người dùng. Báo cáo của Decision Lab cho thấy trong Quý IV/2025, ShopeeFood cùng với GrabFood tiếp tục thống trị mảng giao đồ ăn tại Việt Nam, bỏ xa các đối thủ khác trong bảng xếp hạng về mức độ phổ biến.

Sự cộng hưởng này không chỉ giúp ShopeeFood tận dụng được tệp người dùng khổng lồ sẵn có của Shopee mà còn gia tăng tần suất tương tác của khách hàng với hệ sinh thái tổng thể.

Tại sao TikTok Shop chưa thể vượt mặt Shopee? - Ảnh 5.

Bên cạnh đó, không ngồi yên nhìn đối thủ chiếm lĩnh mảng video, Shopee đã thực hiện một cú phản đòn trực diện bằng cách “Social hóa” nền tảng của mình. Việc đẩy mạnh Shopee Live và Shopee Video trong suốt năm 2025 và những năm trước đó, tích hợp các nội dung mang tính tương tác cao đã giúp nền tảng này giữ chân người dùng ở lại ứng dụng lâu hơn.

Thay vì chỉ vào để mua và thoát, người dùng giờ đây có thể xem livestream, chơi game nhận xu, một chiến lược “tất cả trong một” vô cùng hiệu quả để đối đầu trực diện với mô hình mua sắm kết hợp giải trí của các đối thủ trẻ tuổi.

Lợi thế của Shopee là đi từ “giao dịch” sang “giải trí”. Khi người dùng đã tin tưởng về khâu vận hành, logistics và thanh toán, việc Shopee thêm vào các yếu tố livestream sẽ dễ dàng hơn nhiều so với việc TikTok (một mạng xã hội) phải loay hoay giải quyết bài toán kho bãi, vận chuyển và kiểm soát chất lượng hàng hóa của hàng triệu nhà bán lẻ.

Từ hai xuất phát điểm khác nhau đó, cách tiếp cận live commerce của mỗi bên cũng đang dần tách nhánh. Shopee Live ngày càng “vui” hơn, với nhiều nội dung mang tính giải trí đan xen cùng việc giới thiệu sản phẩm và chốt đơn, nhằm dung hòa giữa nhu cầu mua sắm và nhu cầu giải trí, qua đó nâng chất lượng trải nghiệm cho người xem.

Tại sao TikTok Shop chưa thể vượt mặt Shopee? - Ảnh 6.

Trong khi đó, TikTok Shop, từ nền tảng giải trí bước sang thương mại, với các phiên live mang màu sắc “thuần thương mại” rõ nét hơn, tập trung tối đa vào việc giới thiệu sản phẩm và kêu gọi đặt hàng, với mục tiêu chuyển hóa càng nhiều người xem thành người mua càng tốt.

Nói cách khác, TikTok Shop phải làm bài toán biến người đang xem giải trí thành người mua, trong khi Shopee chủ yếu thúc đẩy người mua có chủ đích trở thành người thanh toán, đồng thời đáp ứng thêm nhu cầu giải trí ngay trong ứng dụng.

Sức mạnh thực sự của Shopee là đầu tư vào hệ sinh thái thương mại điện tử từ 10 năm trước và tiếp tục cải tiến, từ vận hành, kho bãi, chăm sóc và hỗ trợ người dùng, cho phép nền tảng này đáp ứng và nâng cao trải nghiệm người mua ở mọi điểm chạm dù là mua trên Live, Video hay tìm kiếm.

Tại sao TikTok Shop chưa thể vượt mặt Shopee? - Ảnh 7.

Người dùng hiện nay rất nhạy cảm với chất lượng dịch vụ và tốc độ giao hàng. Bên cạnh yếu tố giá và khuyến mãi, mức độ hài lòng và chất lượng dịch vụ ngày càng đóng vai trò quan trọng trong quyết định lựa chọn nền tảng

Đồng quan điểm, ông Thue Quist Thomasen, Giám đốc điều hành Decision Lab, nhận định trong báo cáo Connected Consumer: “Lòng trung thành của người dùng ngày càng phân mảnh, còn sở thích thì tái phân hóa theo từng thế hệ. Những thương hiệu chiến thắng sẽ là những đơn vị biết lựa chọn kênh phù hợp, tập trung vào các nền tảng tạo ra sự gắn bó lâu dài.”

Điều này đồng nghĩa với việc TikTok Shop sẽ vẫn tiếp tục lớn mạnh ở phân khúc khách hàng trẻ Gen Z và các ngành hàng mang tính ngẫu hứng như thời trang. Tuy nhiên, để “soán ngôi” hoàn toàn Shopee, TikTok Shop cần nhiều hơn là những phiên livestream nghìn tỷ. Nền tảng này cần một hệ sinh thái thương mại điện tử hoàn chỉnh, và năng lực vận hành đủ mạnh đủ mạnh để người dùng yên tâm gửi gắm “chiếc ví” của mình cho những nhu cầu thiết yếu hàng ngày.

Dù có nhiều lợi thế, Shopee cũng đang đối mặt với những thách thức về lòng trung thành. Đối với Shopee và ShopeeFood, bài toán trong năm 2026 sẽ không còn là làm thế nào để có thêm 1 triệu người tải app, mà là làm thế nào để 1 triệu người đó thực hiện giao dịch mỗi ngày.

Việc cá nhân hóa trải nghiệm dựa trên AI, tối ưu hóa hệ sinh thái thanh toán số và đặc biệt là nâng cao chất lượng dịch vụ hậu cần sẽ là những “biến số” quyết định liệu Shopee có thể giữ vững ngôi vương trước sự tấn công không ngừng nghỉ từ các đối thủ ngoại.

Tại sao TikTok Shop chưa thể vượt mặt Shopee? - Ảnh 8.

Ngoài ra theo phân tích của Sendcloud vào tháng 2/2026, trong bối cảnh thị trường TMĐT chuyển từ chiến lược “đốt tiền để giành thị phần” sang mô hình tập trung vào lợi nhuận và hiệu quả vận hành, nhiều chuyên gia trong ngành cho rằng các chỉ số như chi phí trên mỗi lượt chuyển đổi (Cost per Conversion) và chi phí thu hút một khách hàng mới (Customer Acquisition Cost – CAC) ngày càng trở nên trọng yếu trong việc đánh giá hiệu quả đầu tư và tính bền vững của doanh nghiệp.

Nhiều phân tích thị trường giai đoạn 2025-2026 cũng nhấn mạnh sự chuyển dịch này, khi các công ty thương mại điện tử bắt đầu ưu tiên khả năng sinh lời và mức độ trưởng thành trong vận hành, quản trị thay vì chỉ theo đuổi tốc độ tăng trưởng doanh thu hoặc tổng giá trị giao dịch đơn thuần.

Các sàn thương mại điện tử như Shopee và TikTok Shop đã có nhiều thay đổi về phí sàn trong năm qua. Đây có thể xem là bước tái cấu trúc ngành thương mại điện tử, về mặt ngắn hạn người bán thấy chi phí bán hàng trên sàn tăng cao so với trước, khiến họ có những băn khoăn liệu thương mại điện tử có còn là sân chơi phù hợp.

Nhìn về mặt dài hạn, nhà bán sẽ có lợi từ những đầu tư nâng cấp của sàn như hệ thống vận hành, logistics, các công cụ bán hàng.

Kết thúc năm 2025, Shopee vẫn tạm thắng nhờ sự ổn định và tính hệ thống. Tuy nhiên trong thế giới công nghệ, không có ngôi vương nào là vĩnh cửu. Cuộc chiến tiếp theo sẽ nghiêng về phía những nền tảng vận hành hiệu quả, đáp ứng tốt nhu cầu ngày càng cao của người dùng và thực sự là cánh tay nối dài cho nhà bán, không “đốt tiền” nhưng vẫn duy trì được tăng trưởng.

*Nguồn: Connected Consumer Q4/2025 – Decision Lab, Momentum Works, Nikkei, SCMP, FT
Ver2Soution theo Cafebiz 

Continue Reading

Đọc nhiều nhất

Copyright © 2024 Ver2solution.com .