Các hãng xa xỉ hàng đầu thế giới đang chịu sức ép khi khách Trung Quốc chuộng hàng hiệu secondhand (đã qua sử dụng) hoặc mua thương hiệu nội địa.

Người Trung Quốc từng mua sắm mạnh tay các thương hiệu xa xỉ phương Tây, đóng góp khoảng một phần ba chi tiêu toàn cầu và mang về hàng tỷ USD cho những tập đoàn như LVMH và Hermes. Tuy nhiên, việc người tiêu dùng thắt lưng buộc bụng thời gian qua đã buộc các hãng xem xét lại chiến lược tại đây.

Louis Vuitton đã đóng 5 cửa hàng tại Trung Quốc đại lục trong hai năm qua. Galeries Lafayette cũng phải dừng hoạt động cửa hàng chủ lực tại Bắc Kinh hồi tháng 5.

“Trước đây, mọi người thường so xem ai chi nhiều tiền hơn. Nhưng giờ họ so xem người nào mua được giá hời, tốn ít tiền”, Yuan – một giáo viên dạy nhảy 24 tuổi cho biết trên AFP. Cô chọn mua đồ trong một cửa hàng có tên Super Zhuanzhuan ở trung tâm Thượng Hải, nơi trưng bày rất nhiều túi xách, thắt lưng và trang sức xa xỉ. Tất cả đều đã qua sử dụng.

Theo công ty tư vấn Bain & Company, sau khi giảm tới 19% trong năm 2024, quy mô thị trường hàng xa xỉ cá nhân tại Trung Quốc đại lục tiếp tục thu hẹp 3-5% năm ngoái.

LVMH gần đây cũng cho biết “nhu cầu tại Trung Quốc chững lại” là nguyên nhân khiến doanh thu mảng thời trang và đồ da của họ sụt giảm. Các đối thủ cùng ngành cũng được dự báo nhận kết quả tương tự.

Số liệu của Bain & Company còn cho thấy thị trường hàng xa xỉ đã qua sử dụng của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới tăng trưởng mạnh, với 15-20% năm ngoái. Hãng tư vấn Insight & Info Consulting (Trung Quốc) ước tính quy mô thị trường này đạt 38,4 tỷ nhân dân tệ (5,7 tỷ USD) năm 2025, trên đà vượt 100 tỷ nhân dân tệ vào 2030.

Tại Super Zhuanzhuan, khách mua sắm phải đeo găng tay đen để tránh dầu trên ngón tay dính vào sản phẩm. Phoebe Ma (24 tuổi) cho biết khi mẹ cô và những người cùng thế hệ còn trẻ, Trung Quốc “chưa phát triển như bây giờ” và mọi người chỉ biết đến một số ít thương hiệu xa xỉ.

“Việc này hình thành nên quan điểm Louis Vuitton là thương hiệu tốt và danh giá nhất”, cô giải thích, nói thêm rằng mình chỉ thấy “họa tiết monogram của LV đã lỗi thời”. Phoebe Ma tiết lộ thế hệ trẻ như Gen Z thích mua các thương hiệu Hàn Quốc thời thượng hơn.

Chen Luo, người đứng đầu bộ phận nghiên cứu tiêu dùng Trung Quốc tại Ngân hàng Bank of America, cho biết người mua đang dần từ bỏ quan niệm sự xa xỉ gắn với địa vị xã hội. Thay vào đó, họ hướng tới “bản sắc cá nhân, sự khác biệt, trải nghiệm, chất lượng, giá trị cảm xúc và sự phù hợp về văn hóa”.

“Ngoài ra, thị trường bán lẻ Trung Quốc chịu sự chi phối rất lớn từ công nghệ số và mạng xã hội. Hệ sinh thái số ở đây cũng rất đặc thù. Các thương hiệu nước ngoài cần nỗ lực nhiều để tiếp tục thu hút người tiêu dùng trong bối cảnh này”, Luo nói.

Những xung đột ngày càng gia tăng về văn hóa và pháp lý cũng gây thêm khó khăn cho các thương hiệu phương Tây. LVMH gần đây thắng kiện chuỗi đồ uống Trung Quốc Molly Tea vì vi phạm bản quyền liên quan đến biểu tượng hoa 4 cánh giống họa tiết monogram của tập đoàn này.

Tuy nhiên, vụ kiện lại gây ra làn sóng phản đối tại Trung Quốc, sau khi người dùng Internet và truyền thông nhà nước chỉ ra rằng họa tiết monogram có chung nguồn gốc với các hoa văn cổ của nước này.

“Molly Tea có thể đang kinh doanh tốt ở Trung Quốc, nhưng mức độ nổi tiếng trên toàn cầu kém xa Louis Vuitton. Tôi nghĩ một số người cũng cảm thấy vụ kiện này không phù hợp”, Echo Wang (31 tuổi) cho biết trên AFP. Ban lãnh đạo LVMH cũng thừa nhận làn sóng tranh cãi đã “gây tác động tiêu cực” với họ.

Giới phân tích nhấn mạnh Bắc Kinh có vai trò thiết yếu đối với ngành hàng xa xỉ toàn cầu. “Trung Quốc vẫn là một thị trường quan trọng, dù có thể không đóng vai trò động lực tăng trưởng trong 2-3 năm tới”, Luo nói.

Chi tiêu cho hàng xa xỉ thường phục hồi cùng nhịp với nền kinh tế. “Tầng lớp giàu có sẽ nằm trong nhóm người đầu tiên hưởng lợi từ quá trình phục hồi”, ông kết luận.

Ver2Solution theo Vnexpress

Meta đang thúc đẩy ứng dụng mua sắm bằng tác nhân trí tuệ nhân tạo (AI Agent) thông qua Muse, công cụ có khả năng tìm kiếm sản phẩm, so sánh lựa chọn và hỗ trợ hoàn tất giao dịch. Tuy nhiên, sự xuất hiện của công nghệ này cũng làm gia tăng căng thẳng giữa các nền tảng AI và nhà bán lẻ về quyền kiểm soát khách hàng, dữ liệu và hoạt động mua bán trực tuyến.

Chi tiền triệu ‘cày’ phim ngắn AI. Dặn lòng nghỉ sớm Huyền Trang vẫn nạp thêm 99.000 đồng vào ứng dụng phim ngắn để xem nốt những tập còn lại của một phim AI.

“Nội dung tào lao, tình tiết dễ đoán, diễn viên AI không phải người thật, nhưng rất cuốn, không thể dứt ra được”, Huyền Trang, 36 tuổi ở TP HCM, chia sẻ.

Trang cho biết, trước đó cô thường xem ngắt quãng vài tập ngắn khi vô tình lướt Facebook. Chúng thường kết thúc đúng đoạn cao trào, khiến cô tò mò dù từng xem một số video với kịch bản tương tự. Cô quyết định tải ứng dụng, ban đầu sử dụng miễn phí và chấp nhận xem quảng cáo, nhưng sau đó chi tiền “nạp điểm” để thoải mái theo dõi toàn bộ nội dung.

“Với giá từ 10.000 đồng kèm nhiều khuyến mãi lần đầu, tôi không ngần ngại thanh toán”, Trang nói.

Tương tự, Quốc Huy (Đà Nẵng) ban đầu xem phim AI miễn phí trên YouTube, TikTok hay Facebook Reels dưới dạng reup (đăng lại), nhưng chất lượng rất tệ do hình ảnh bị chỉnh sửa, độ phân giải thấp, các góc bị cắt cúp gây khó chịu. Dần dần, anh chấp nhận trả tiền cho ứng dụng.

“Nhiều lúc, tình tiết khiến tôi không thể cưỡng lại, muốn nạp tiền xem cho hết, có đêm nạp vài lần”, Huy nói. Lúc đăng ký gói, anh “không chút bận tâm” do số tiền nhỏ, nhưng cuối tháng vẫn bất ngờ vì tổng lên đến cả triệu đồng.

Trong các hội nhóm mạng xã hội, nhiều người cũng chia sẻ tưởng chừng chỉ trả vài chục nghìn cho bộ phim yêu thích, nhưng mỗi tháng vẫn tiêu tốn từ vài trăm nghìn đến cả triệu đồng. Ban đầu, họ chủ yếu xem phim do con người đóng, nhưng dần chuyển sang phim AI do nội dung đa dạng, phong phú hơn.

Trên các nền tảng phim ngắn như ReelShort, NetShort, DramaWave, PineDrama, FreeReels…, mỗi phim chia thành 50-100 tập, với mỗi tập vài phút, kết thúc ở điểm cao trào nhằm kích thích người xem “lướt” tiếp. Người dùng nạp các gói từ 10.000 đồng đến hơn triệu đồng để “mở khóa VIP” theo tháng, hoặc nạp điểm xem từng tập.

Quốc Huy cho biết, đa số ứng dụng video ngắn và phim có xuất xứ Trung Quốc, được Việt hóa hoặc lồng tiếng bằng AI. Nội dung trải dài nhiều chủ đề như tình cảm, hành động, viễn tưởng…, thậm chí dùng một kịch bản cho nhiều thể loại phim.

Thống kê của hãng tư vấn Deloitte cho thấy doanh thu toàn cầu từ phim ngắn trong ứng dụng đạt 3,8 tỷ USD năm 2025, dự kiến lên 7,8 tỷ USD năm nay. Dù không tách riêng doanh thu giữa phim do người đóng và phim AI, theo Channel News Asia, trong số 128.000 phim ngắn phát hành tại Trung Quốc trong quý I/2026, 95% được tạo ra bằng AI, tương đương 121.600 phim. Financial Times dẫn dữ liệu tính đến tháng 5 chỉ ra 89 trong 100 phim ngắn đứng đầu trên Douyin là sản phẩm AI.

Theo Báo cáo thị trường ứng dụng của Sensor Tower đầu năm, app phim ngắn đã chen chân vào nhóm ứng dụng giải trí phổ biến nhất, thay vì là sản phẩm ngách. Vào quý IV/2025, ứng dụng phim ngắn (short drama) vượt qua dịch truyền hình (OTT streaming) tại Việt Nam về lượt tải. Còn theo thống kê của nền tảng Adjust, tính cả năm 2025, người Việt chi 11,5 triệu USD (302 tỷ đồng) cho thể loại này.

TS Lê Duy Tân, nhà đồng sáng lập Phòng thí nghiệm AIoT Lab VN, giảng viên trường Đại học Quốc tế – Đại học Quốc gia TP HCM, đánh giá làn sóng tạo phim AI lan rộng khi công cụ tạo video trở nên phổ biến, thông minh và dễ sử dụng, như Google Veo, Runway hay TikTok Symphony. Bất cứ ai có ý tưởng có thể biến một đoạn mô tả thành cảnh phim.

“AI không chỉ làm tăng số lượng, mà còn tăng tốc độ sản xuất nội dung, tạo nhiều phiên bản trong thời gian ngắn”, TS Tân giải thích. “Khi nguồn cung gần như vô hạn gặp hệ thống đề xuất cũng vận hành bằng AI, một vòng lặp rất mạnh được tạo: AI tạo nội dung – AI phân phối nội dung – AI đo phản ứng của người xem – AI tiếp tục chọn nội dung phù hợp hơn cho người đó”.

Hoàng Minh, người chuyên làm phim AI với kênh YouTube 200.000 lượt theo dõi, cho biết điểm chung của loại nội dung này là không cần hình ảnh quá chân thật hay giống thực tế. “Sức hấp dẫn đến từ những kịch bản tạo sự thỏa mãn”, Minh nói.

“Kịch bản tạo sự thỏa mãn” thường là “bị tai nạn và sở hữu siêu năng lực”, “chủ tịch giả nghèo”, “chàng trai/cô gái nghèo đổi đời sau một đêm” hay “người chịu nhẫn nhục là tỷ phú ẩn danh”. “Hầu hết dễ đoán, nhưng nhiều người muốn xem đến cùng”, Minh cho hay. “Khán giả sẵn sàng chi tiền để xem những thứ khiến họ thấy thỏa mãn”.

TS Tân nhận xét, bên cạnh nội dung, một lý do video AI hấp dẫn liên quan đến thuật toán có khả năng “học” từ rất nhiều tín hiệu hành vi: dừng ở video nào, xem bao lâu, xem lại hay không, thích, bình luận, chia sẻ hoặc bỏ qua gì. Qua thời gian, hệ thống “biết” nội dung nào có khả năng giữ sự chú ý của mỗi người.

BS. CK2 Nguyễn Thanh Sang, Trưởng khoa Tâm lý lâm sàng – Phục hồi chức năng – Y học cổ truyền, Bệnh viện Nhi đồng 2, cho rằng sức hấp dẫn của video ngắn đến từ việc tạo ra chuỗi phần thưởng nhanh và lặp lại. Dấu hiệu dễ thấy là người dùng thường xuyên xem lâu hơn dự kiến, mở điện thoại vô thức, nhiều lần đặt giới hạn nhưng không thực hiện được, khó chịu hoặc bồn chồn khi không được xem, liên tục thức khuya xem video, trì hoãn học tập hoặc công việc; hay giảm vận động, giao tiếp hoặc những sở thích trước đây.

“Video ngắn thậm chí trở thành công cụ điều hòa cảm xúc gần như duy nhất. Cứ buồn, căng thẳng, cô đơn, tức giận hay chán là cầm điện thoại lên xem”, BS Sang cho hay. “Nhiều dấu hiệu xuất hiện cùng nhau, kéo dài và bắt đầu gây suy giảm chức năng trong cuộc sống”.

Theo BS, những ai đang cảm thấy mình xem video ngắn quá nhiều không nhất thiết phải lập tức “cai hoàn toàn”. Thay vào đó, cần có lộ trình theo từng bước, từ quan sát hành vi thật bằng cách xem số liệu Screen Time trong một tuần để biết mình thực sự dành bao nhiêu thời gian, khung giờ nào, mở video ngắn trong trạng thái nào. Sau đó, tạo thay đổi như giới hạn khung giờ xem, tắt thông báo, đặt thời gian sử dụng ứng dụng, không mang điện thoại lên giường.

Trong khi đó, Huyền Trang cho biết đã đặt giới hạn ngân sách và thời gian, không nạp thêm tiền theo cảm xúc chỉ để mở khóa tập tiếp theo. “Cuối cùng, bản thân video ngắn không phải là ‘kẻ thù’. Điều cần kiểm soát là ở chính chúng ta”, BS Sang khuyến cáo.

Ver2Solution theo Vnexpress