Bà Han Myung-ae, 58 tuổi, thường bắt đầu ngày làm việc từ lúc nhiều người còn chưa thức giấc và chỉ kết thúc khi trời đã tối. Là môi giới bất động sản, thu nhập hoa hồng của bà bị giới hạn bởi quy định pháp luật. Vì vậy, bà không khỏi chạnh lòng khi biết nhân viên Samsung Electronics có thể nhận thưởng tới 600 triệu won trong năm nay.

“Họ vốn kiếm nhiều tiền hơn phần lớn xã hội chỉ vì làm ở Samsung, nhưng giờ lại đòi hỏi thêm và gây áp lực lên doanh nghiệp”, bà Han nói. “Trong khi đó, rất nhiều người ngoài kia cũng làm việc chăm chỉ và giỏi không kém, nhưng chỉ nhận mức lương cố định”.

Theo dữ liệu từ Cục Thống kê Hàn Quốc (KOSTAT) và Bộ Việc làm và Lao động Hàn Quốc, thu nhập trung bình của người lao động làm công ăn lương khoảng 3,3 đến 3,5 triệu won một tháng (khoảng 29.000 – 31.000 USD một năm). Với nhóm lao động phổ thông, tự do hoặc môi giới như bà Han, thu nhập khoảng hơn 20.000 USD mỗi năm.

Tại Hàn Quốc, các gói thưởng kỷ lục của hai gã khổng lồ công nghệ Samsung Electronics và SK hynix đang làm dấy lên nhiều ý kiến trái chiều. Cơn sốt trí tuệ nhân tạo (AI) toàn cầu khiến nhu cầu chip nhớ phục vụ các trung tâm dữ liệu tăng mạnh, giúp ngành bán dẫn nước này trúng đậm và thu về khoản lợi nhuận khổng lồ.

Nếu thỏa thuận tiền lương tạm thời giữa Samsung Electronics và công đoàn được phê duyệt, công ty sẽ trích 10,5% từ khoản lợi nhuận năm nay để lập quỹ thưởng hiệu suất đặc biệt. Nhân viên bộ phận sản xuất chip nhớ được ước tính nhận tới 444.000 USD trước thuế, bao gồm cả khoản Khuyến khích Hiệu suất Tổng thể, còn gọi là OPI.

Năm ngoái, đối thủ cạnh tranh SK hynix cũng bỏ mức trần thưởng 10 lần lương cơ bản và chuyển sang cơ chế thưởng gắn với 10% lợi nhuận hoạt động của công ty. Đầu năm nay, mỗi nhân viên SK hynix nhận trung bình khoảng 110.000 USD, tương đương 30 lần lương cơ bản. Một số dự báo cho thấy mức thưởng năm tới của doanh nghiệp này có thể tăng lên mức 444.000 đến 518.000 USD mỗi người.

Những khoản thưởng lớn bằng cả gia tài của các hãng chip khiến nhiều lao động Hàn Quốc cảm thấy bị bỏ lại phía sau trong bối cảnh lạm phát và khoảng cách giàu nghèo ngày càng nới rộng. Làn sóng phản đối này càng dâng cao khi công đoàn Samsung liên tục tổ chức các cuộc đàm phán kéo dài và đe dọa bãi công để ép doanh nghiệp phải nâng tỷ lệ trích lợi nhuận chia cho người lao động.

Ông Kim, 70 tuổi, một người đã nghỉ hưu, cho rằng công đoàn Samsung Electronics đang đòi hỏi quá mức khi dùng biện pháp mạnh để ép doanh nghiệp chia thêm tiền, bất chấp việc họ đã nhận đãi ngộ rất cao. “Bạn có thể yêu cầu chia lợi nhuận, nhưng cũng phải sẵn sàng chia sẻ cả thua lỗ”, Kim nói.

Ông phân tích tiền lương và chia sẻ lợi nhuận là hai vấn đề hoàn toàn khác nhau. Việc nhân viên yêu cầu thêm lợi nhuận ngoài lương đồng nghĩa họ đang đòi hỏi phần vốn thuộc về các cổ đông. Các tập đoàn công nghệ phải bỏ lượng vốn rất lớn để duy trì hoạt động cũng như nghiên cứu phát triển, nên khi có lãi, một phần bắt buộc cần được giữ lại để tái đầu tư nhằm phòng ngừa những giai đoạn thị trường khủng hoảng.

Tuy nhiên, không phải ai cũng phản đối các khoản thưởng này. Một số người dân cho biết họ ghen tị nhưng vẫn cho rằng nhân viên Samsung xứng đáng được nhận. Anh Kim Chang-jin, một kế toán 33 tuổi, bày tỏ bản thân có chút đố kỵ nhưng xem đây là chính sách chính đáng của công ty. “Họ nhận được thành quả xứng đáng khi ở đúng nơi vào đúng thời điểm”, anh nói.

Anh Lee Jong-seong, 42 tuổi, là nhân viên công nghệ thông tin, nói nhân viên Samsung tự kiếm được khoản thưởng nhờ hiệu suất làm việc thực tế. “Tôi ghen tị, nhưng không thể phủ nhận họ tự làm ra nó”, anh Lee nói.

Ver2Solution theo Vnexpress