Khởi Nghiệp
Trình độ sản xuất chip của Trung Quốc vẫn mắc kẹt ở năm 2004
Dù nhận được nhiều lời khen, giới đầu tư nhận định năng lực sản xuất chip hiện tại của quốc gia tỷ dân vẫn còn tụt hậu 22 năm, bám đuổi ASML trong tuyệt vọng.
Ngành sản xuất chip của Trung Quốc đang bị tụt hậu tới 22 năm so với công nghệ của ASML (Hà Lan). Trong khi các công ty đến từ Đài Loan (Trung Quốc) đã đưa các thiết bị quang khắc siêu cực tím (EUV) vào vận hành quy mô lớn suốt ít nhất 5 năm qua, thì phải khoảng 10 năm nữa Trung Quốc mới có thể tự sản xuất được dòng máy này.
Ngay cả với máy quang khắc cực tím sâu (DUV) — thế hệ tiền nhiệm của EUV — cũng phải mất ít nhất từ 2 đến 5 năm nữa Trung Quốc mới có thể sản xuất thương mại hàng loạt.
Nỗ lực bám đuổi tuyệt vọng
Ngành công nghiệp bán dẫn Trung Quốc đang tụt hậu sâu so với công nghệ phương Tây. Dẫn báo cáo phân tích từ tập đoàn tài chính Thụy Sĩ UBS Group AG, trang TrendForce cho biết năng lực hiện tại của quốc gia tỷ dân này chỉ tương đương với trình độ của ASML vào năm 2004.
ASML là tập đoàn của Hà Lan và cũng là nhà sản xuất máy quang khắc lớn nhất thế giới. Trước khi xung đột thương mại Mỹ – Trung bùng nổ vào năm 2018, công ty này vẫn tự do xuất khẩu thiết bị và cung cấp dịch vụ bảo trì cho các đối tác tại Trung Quốc.
Tuy nhiên, các hoạt động này hiện đã bị siết chặt nghiêm ngặt. Ngược lại, các máy quang khắc của ASML lại trở thành cánh tay đắc lực cho TSMC (Đài Loan – Trung Quốc) — nhà sản xuất chip theo hợp đồng lớn nhất hành tinh. TSMC hiện gia công vi xử lý cho hàng loạt ông lớn như Apple, Qualcomm, AMD, Nvidia… Trước đây không lâu, danh sách khách hàng của TSMC từng bao gồm cả các nhà phát triển vi xử lý của Nga.
Cần thêm nhiều thời gian
Tới đầu mùa thu năm 2026, những cỗ máy quang khắc tân tiến nhất thế giới hiện nay là dòng máy sử dụng công nghệ siêu cực tím (EUV). ASML đã sản xuất và thương mại hóa dòng máy này trong nhiều năm, cho phép tạo ra các vi mạch trên tiến trình cực mỏng, bao gồm cả tiến trình 2nm.
Thế hệ máy quang khắc trước đó vận hành dựa trên công nghệ cực tím sâu (DUV). Dù không thể đáp ứng các tiêu chuẩn tiến trình siêu nhỏ, dòng máy này vẫn giữ vai trò quan trọng và nằm trong danh mục sản phẩm của ASML.
Dẫn dự báo từ UBS Group AG, hãng tin Bloomberg cho biết Trung Quốc sẽ phải mất khoảng 10 năm nữa mới có thể sở hữu máy quang khắc EUV do chính mình tự chủ. Còn với máy quang khắc DUV, quốc gia này cũng cần từ 2 đến 5 năm mới đạt tới giai đoạn sản xuất hàng loạt.
Cuộc đua ráo riết
Trung Quốc rõ ràng đang tăng tốc trong cuộc đua tự chủ thiết bị sản xuất vi chip tiên tiến. Theo Bloomberg , UBS Group AG ghi nhận nhiều tín hiệu cho thấy tiến trình này đang có bước tiến — nổi bật là sự bùng nổ về số lượng bằng sáng chế tại Trung Quốc, đặc biệt trong lĩnh vực nguồn sáng và hệ thống laser.
Các biện pháp trừng phạt từ phương Tây vô hình trung lại trở thành động lực thúc đẩy Trung Quốc đẩy nhanh tốc độ tự nghiên cứu. Lệnh cấm đã khiến ASML mất quyền cung cấp máy quang khắc EUV lẫn dịch vụ sửa chữa thiết bị đã giao cho Trung Quốc. Trang TrendForce nhận định, rào cản này không chỉ gây khó cho Bắc Kinh mà còn giáng đòn đau vào doanh thu tổng thể của ASML, đặc biệt là mảng kinh doanh tại thị trường Trung Quốc.
Tham vọng tự chủ bán dẫn của Bắc Kinh đang khiến nhu cầu mua máy quang khắc ASML tại thị trường này sụt giảm nhanh chóng. Theo báo cáo tài chính mới nhất của ASML, đóng góp của Trung Quốc vào tổng doanh thu thuần từ bán hệ thống theo khu vực đã giảm xuống còn 14% trong quý II/2026, so với mức 19% của quý I/2026.
Nỗ lực bằng mọi giá
Theo thông tin từ dịch vụ tài chính BigGo Finance , dữ liệu của UBS Group AG về khoảng cách nhiều thập kỷ giữa Trung Quốc và ASML được tổng hợp từ nhiều nguồn, bao gồm cả thông tin rò rỉ từ dự án bí mật do chính phủ Trung Quốc bảo trợ nhằm tự phát triển hệ thống quang khắc EUV.
Về quy mô và tầm ảnh hưởng đối với địa chính trị toàn cầu, dự án này được ví như “Dự án Manhattan” của Trung Quốc, phản ánh nguồn lực khổng lồ được đổ vào đây. Đây được xem là quân bài chiến lược đối với tham vọng bán dẫn của Bắc Kinh.
Mức độ chịu chi của Trung Quốc cho giấc mơ tự chủ máy quang khắc từng được hé lộ phần nào qua cuộc điều tra của hãng tin Reuters vào cuối năm 2025. Báo cáo cho thấy Trung Quốc đã bước qua giai đoạn nghiên cứu lý thuyết để tiến tới chế tạo mẫu thử cho laser EUV. Tại thời điểm điều tra, hệ thống này đang trong quá trình vận hành thử nghiệm. Dù thiết bị đã phát ra tia cực tím EUV vào cuối năm 2025, nó vẫn chưa đủ điều kiện để đưa vào dây chuyền sản xuất chip thực tế.
Quyết tâm tiến về phía trước
Đến tháng 7/2026, Reuters tiếp tục phát hành một báo cáo mới cho biết Trung Quốc đã bắt đầu sản xuất hàng loạt các máy quang khắc DUV nội địa. Đơn vị dẫn dắt tiến trình này là Tập đoàn Công nghệ Điện tử Ái Thịnh Na (Aishengna Electronic Technology Group) — một doanh nghiệp nhà nước khá kín tiếng có trụ sở tại Thượng Hải. Theo TrendForce , Aishengna được cho là đã quy tụ dàn nhân sự nòng cốt từ nhiều startup quang khắc hàng đầu trong nước.
Song song với đó, các nhà sản xuất thiết bị bán dẫn Trung Quốc cũng đang thừa thắng xông lên nhờ làn sóng đầu tư mạnh mẽ vào ngành công nghiệp bán dẫn nội địa. Dẫn dự báo từ Goldman Sachs, tờ South China Morning Post cho biết chi tiêu cho thiết bị sản xuất chip tại Trung Quốc dự kiến sẽ tăng từ khoảng 44,3 tỷ USD năm 2026 lên 53 tỷ USD vào năm 2027 và chạm mốc 60,7 tỷ USD vào năm 2028.
Ver2Solution theo Markettimes
Livestream
Tiểu thương Hạ Long livestream bán hàng tại khu vực đặc biệt
Một khu vực rộng 150m2 được bố trí ngay tại chợ Hạ Long giúp những tiểu thương – vốn quen với cách bán hàng truyền thống từng bước làm quen với livestream, quay video, chốt đơn, qua đó đưa đặc sản Quảng Ninh lên các kênh bán hàng trực tuyến.
Khoảng 20h, khi nhiều gian hàng tại chợ truyền thống đã đóng cửa, một “ca bán hàng” khác lại bắt đầu. Tại gian hàng trải nghiệm chuyển đổi số rộng khoảng 150m2, các tiểu thương tập trung, chuẩn bị sản phẩm, thiết bị và cùng nhau livestream trên nền tảng số.
Đèn và thiết bị phục vụ livestream được Trung tâm hỗ trợ chuyển đổi số chợ Hạ Long 1, TP Quảng Ninh cung cấp, các tiểu thương chia nhau thực hiện những phiên phát trực tiếp trên trang của trung tâm hoặc các tài khoản mạng xã hội cá nhân để quảng bá sản phẩm.
Trước đây, chợ truyền thống thường đến khoảng 18h là đóng cửa. Nay, sau khi nghỉ ngơi, ăn cơm, nhiều tiểu thương bắt đầu “ca làm việc” thứ hai vào buổi tối, tập trung cho hoạt động bán hàng trực tuyến.

Theo trung tâm, đến nay, khoảng 80% hoạt động kinh doanh của các tiểu thương tham gia mô hình đã kết hợp với hình thức trực tuyến. Giai đoạn đầu, trung tâm tổ chức hỗ trợ livestream đến khoảng 22h và dự kiến mở rộng thời gian hoạt động đến 24h.
Việc đưa hàng hóa lên các nền tảng số giúp tiểu thương mở rộng tệp khách hàng, tiếp cận người mua ngoài địa bàn và tạo thêm một kênh bán hàng bên cạnh chợ truyền thống.
Một trong những trở ngại ban đầu của mô hình là việc nhiều tiểu thương chưa quen với công nghệ và cách bán hàng trực tuyến. Nhiều người đã có hàng chục năm buôn bán tại chợ nhưng chưa từng đứng trước máy quay để giới thiệu sản phẩm hay trực tiếp chốt đơn trên môi trường số.

Tuy nhiên, việc lựa chọn những tiểu thương lớn tuổi tham gia mô hình cũng được xem là cách tạo động lực cho cộng đồng tiểu thương. Khi những người ít có lợi thế về công nghệ có thể làm được, sẽ tạo niềm tin để những hộ kinh doanh khác thử sức.
Câu chuyện của chị Vũ Cẩm Lê (42 tuổi) là một ví dụ. Gia đình chị có gần 20 năm làm chả mực, nghề được truyền từ thế hệ bố mẹ đến các con. Là thế hệ tiếp nối, ở tuổi 42, chị Lê thừa nhận từng khá ngại khi tiếp cận một phương thức kinh doanh mới.
Với chị Lê, khó khăn lớn nhất ban đầu là làm sao nói chuyện tự nhiên trước camera. Không được đào tạo bài bản về kỹ năng nói trước máy quay, chị và nhiều tiểu thương khác lo lắng không biết nói thế nào để vừa tự nhiên, vừa truyền tải được câu chuyện sản phẩm tới khách hàng.


Nhưng chỉ sau khoảng một tháng, sự e dè dần biến mất. Trước ống kính, chị tự tin hơn, câu chuyện về sản phẩm cũng trở nên trôi chảy hơn.
“Trước đây, tôi chủ yếu bán theo cách truyền thống, gần như không có hoạt động truyền thông. Khi tham gia chuyển đổi số, doanh số trực tuyến chưa tăng rõ rệt ngay lập tức, nhưng thương hiệu đã được nhiều người biết đến hơn và nhận được phản hồi tích cực từ khách hàng”, chị Lê nói.
Còn theo bà Tạ Thị Nga (SN 1963, bán hải sản khô, chả nem hải sản ở chợ Hạ Long 1), mỗi phiên livestream vào buổi tối là lại mang đến một trải nghiệm mới.
Tại đây, bà vừa trực tiếp gói nem hải sản, vừa kể cho người xem những câu chuyện, kỷ niệm thời thơ ấu gắn với mảnh đất Hạ Long. Cách làm này không chỉ giúp sản phẩm trở nên gần gũi hơn mà còn góp phần thu hút, giữ chân khách hàng bên cạnh việc giới thiệu và chốt đơn.


Theo ông Trần Thành Trung, Giám đốc Trung tâm hỗ trợ chuyển đổi số chợ Hạ Long 1, sau một thời gian hoạt động, fanpage của trung tâm đã có hơn 16.000 lượt theo dõi và thu hút hơn 10 triệu lượt xem. Những con số này cho thấy dư địa rất lớn của việc đưa hoạt động kinh doanh tại chợ truyền thống lên môi trường số.
Trung tâm dự kiến tiếp tục ứng dụng chatbot, AI để trả lời, tư vấn khách hàng; đồng thời liên kết với các doanh nghiệp lữ hành, doanh nghiệp du lịch để xây dựng hệ thống điểm tham quan, điểm giới thiệu sản phẩm và quảng bá du lịch Quảng Ninh trên nền tảng số.
“Mô hình được triển khai từ ngày 30/6, với mục tiêu mở rộng cách làm sang các chợ khác trên địa bàn thành phố, đồng thời từng bước số hóa các tiểu thương trong toàn chợ Hạ Long”, ông Trung cho biết.


Ver2Solution theo Vietnamnet
Công Nghệ Phần Cứng
Robot 1mm bay bằng âm thanh, không cần động cơ
Các kỹ sư đã biến một hiện tượng vật lý dùng để lên dây nhạc cụ thành nguồn năng lượng cho robot 1mm siêu nhỏ, giúp chúng bay, lơ lửng và tự đổi hướng chỉ bằng sóng âm.
Nghiên cứu của nhóm kỹ sư tại Viện Công nghệ Liên bang Lausanne (EPFL), Thụy Sĩ, được công bố trên tạp chí Science Advances, dựa trên cộng hưởng Helmholtz – hiện tượng được nhà vật lý Đức Hermann von Helmholtz nghiên cứu từ năm 1856.
Khi không khí bị giữ trong một khoang rỗng và được kích thích ở tần số phù hợp, nó cộng hưởng và tạo ra một luồng khí nhỏ. Nếu tăng áp suất, luồng khí này có thể tạo lực đẩy đủ để phục vụ máy móc.
Nhóm nghiên cứu nhận thấy việc thu nhỏ khoang cộng hưởng giúp tần số kích hoạt tăng lên vùng siêu âm – cao hơn khả năng nghe của con người. Sóng siêu âm cũng dễ tập trung và điều khiển hơn.
Nhóm sử dụng kỹ thuật in 3D hai photon để chế tạo các cấu trúc rỗng theo những phương trình mô tả cộng hưởng Helmholtz.
Thử nghiệm trong phòng thí nghiệm và mô phỏng máy tính xác nhận các cấu trúc tạo lực đẩy như dự đoán, theo trang LiveScience ngày 2-9.
Ở quy mô lớn hơn, nhóm chế tạo những chiếc thuyền dài khoảng 5cm, tích hợp nhiều bộ cộng hưởng, mỗi bộ được điều chỉnh ở một tần số và hướng khác nhau. Bằng cách thay đổi cao độ của loa, các nhà nghiên cứu có thể khiến thuyền rẽ trái, rẽ phải hoặc đi thẳng.
Ở quy mô chỉ khoảng 1mm, họ chế tạo các “robot siêu nhỏ” có khả năng tạo lực nâng theo hai cách. Một số đẩy không khí xuống như tên lửa, trong khi số khác làm quay các cánh nhỏ để bay theo nguyên lý tương tự trực thăng.
Theo nhóm, ưu điểm lớn của công nghệ là khả năng thu nhỏ. Động cơ khó giảm kích thước vô hạn vì cần nam châm, cuộn dây, trục và nhiều bộ phận khác. Trong khi đó, bộ cộng hưởng chỉ là những khoang rỗng được tạo hình nên về lý thuyết có thể tiếp tục thu nhỏ.
Nhóm cho rằng nguyên lý này còn có thể được dùng để xoay, thao tác vật thể nhỏ trong không trung mà không cần chạm vào chúng, hoặc chế tạo các bề mặt mềm có thể uốn và thay đổi hình dạng khi nhận đúng tần số.
Những ứng dụng như vậy có tiềm năng trong lĩnh vực y sinh, chẳng hạn thiết kế stent tim.
Nhóm nghiên cứu nhấn mạnh đây là nền tảng. Các nghiên cứu tiếp theo sẽ tập trung vào thiết kế ứng dụng, hệ thống điều khiển và khả năng định hướng cho các robot siêu nhỏ này.
Ver2Solution theo Tuổi Trẻ
Trong Nước
Mất sạch thị phần vào tay Green SM ông lớn taxi một thời Vinasun tái lỗ sau hơn 4 năm
Giai đoạn đầu khi Green SM mới xuất hiện, Vinasun vẫn còn giữ được 1-3% thị phần gọi xe công nghệ trước khi biến mất khỏi danh sách thống kê trong nhiều quý trở lại đây.
CTCP Ánh Dương Việt Nam (Vinasun, mã VNS) vừa công bố BCTC hợp nhất bán niên 2026 sau soát xét, ghi nhận lỗ sau thuế 13,93 tỷ đồng, đảo chiều so với khoản lãi 24,1 tỷ cùng kỳ năm trước. Đây là lần đầu tiên Vinasun ghi nhận lợi nhuận âm sau hơn 4 năm.
Sự đảo chiều diễn ra khi doanh thu thuần 6 tháng đầu năm giảm 7,1% còn 419 tỷ đồng, trong khi giá vốn chỉ giảm nhẹ hơn khiến lợi nhuận gộp giảm gần 28% còn 72,6 tỷ đồng.
Riêng quý II, Vinasun lỗ hơn 20 tỷ, trong khi quý I vẫn có lãi hơn 6,2 tỷ đồng (tái lỗ sau 17 quý).
Theo doanh nghiệp, kết quả kinh doanh chịu ảnh hưởng bởi doanh thu giảm và các chính sách hỗ trợ tài xế. Chi phí nhiên liệu cũng tạo bất lợi khi Vinasun vẫn vận hành đội xe chủ yếu sử dụng động cơ đốt trong, trong khi các đối thủ mới nổi có lợi thế lớn từ xe điện.
Áp lực cạnh tranh ngày càng rõ trong bối cảnh thị trường gọi xe đã thay đổi mạnh. Theo Mordor Intelligence, trong quý I/2026, Green SM chiếm 54,51% thị phần gọi xe 4 bánh tại Việt Nam, tiếp đến là Grab với 40,92% và Be 4,57%. Đây là bước tiến đáng kể của Green SM khi thị phần đã vượt 50%, từ mức 37,41% khi lần đầu vượt Grab vào quý IV/2024.
Sự dịch chuyển này diễn ra cùng thời điểm Vinasun thu hẹp quy mô. Sau khi đạt lợi nhuận hơn 185 tỷ đồng năm 2022, kết quả kinh doanh của doanh nghiệp đi xuống từ năm 2023. Đến cuối tháng 6/2026, tổng tài sản Vinasun còn hơn 1.700 tỷ, trong đó gần 1.500 tỷ đồng là tài sản cố định, chủ yếu là đội xe.
Vinasun hiện có 140 tỷ đồng tiền mặt, tương đương tiền và đầu tư tài chính ngắn hạn. Trong khi đó, tổng vay và nợ thuê tài chính ở mức 467 tỷ đồng, giảm hơn 6% so với đầu năm.
Đáng chú ý, Vinasun cho biết tại ngày 30/6, doanh nghiệp chưa đáp ứng một cam kết tài chính trong hợp đồng tín dụng với HSBC và đang làm việc với ngân hàng để cập nhật lại các điều khoản.
Sức ép còn thể hiện ở quy mô nhân sự. Sau 6 tháng, số lao động của Vinasun giảm từ 1.407 người đầu năm xuống còn 1.245 người, tương đương giảm 162 người.
-
Trong Nước1 năm agoBáo cáo thị trường nước hoa Việt Nam 2023-2025
-
Livestream2 năm agoBáo cáo xu hướng thị trường kinh doanh livestream tại Việt Nam trong năm 2024
-
Thị Trường2 năm agoXu hướng năm 2025 có gì?
-
Social2 năm agoCập nhật Facebook 7 ngày qua (01-09/03/2025)
-
Social2 năm agoChuyên gia Mỹ: TikTok gây tác hại nghiêm trọng đối với trẻ em hơn Douyin
-
Trong Nước1 năm agoBáo cáo thị trường trang sức Việt Nam 2023-2025
-
Khởi Nghiệp1 năm agoCách thương hiệu thời trang nội địa vượt “bão” đóng cửa hàng loạt
-
Thị Trường2 năm agoKinh tế Đông Nam Á ảnh hưởng chỉ vì lý do khủng hoảng tồi tệ này


