Tờ Business Insider (BI) nhận định sự tuyệt vọng và hoảng loạn đang lan rộng trong thế hệ Gen Z, từ 13 đến 28 tuổi, khi cuộc sống ngày càng khó khăn hơn.

Năm 2024, Báo cáo hạnh phúc thế giới (World Happiness Report-WHR) nhận định những người thuộc thế hệ Gen Z là thế hệ bất hạnh nhất (Unhappiest Generation).

Theo báo cáo này, những yếu tố như đại dịch Covid-19, biến đổi khí hậu, sa thải hàng loạt vì trí thông minh nhân tạo (AI), thị trường hôn nhân ngập tràn lừa tình trên các ứng dụng đã biến Thế hệ Gen Z thành những người lo lắng nhất, sợ rủi ro nhất, căng thẳng nhất, kiệt sức nhất và cô đơn nhất.

Tuy nhiên tờ BI cho rằng như vậy vẫn là chưa đủ khi thế hệ ngoài 20 tuổi hiện nay có thể là thế hệ bị từ chối nhiều nhất trong lịch sử loài người.

Bị từ chối

Khi cô Emy tốt nghiệp Học viện Pratt vào tháng 5/2020 chuyên ngành điêu khắc tại New York, cô gái 26 tuổi này chẳng thể xin được việc làm. Thế là cô lại tham gia trại huấn luyện lập trình chuyên sâu kéo dài 9 tháng và bắt đầu nộp đơn xin việc ngành công nghệ với hy vọng đổi đời.

Dẫu vậy, sự nghiệp của cô gái 26 tuổi này vẫn chẳng đi đến đâu sau khi bị từ chối đến 10 vị trí do ngành công nghệ đang bước vào đợt sa thải hàng loạt, khiến Emy ngày càng chán nản.

“Đây giống như một con đường khác tiếp tục đưa tôi đến sự tồi tệ”, cô Emy nói.

Cuối cùng, Emy tìm được việc làm quản lý văn phòng tại một tổ chức phi lợi nhuận và nhanh chóng mất đi các kỹ năng lập trình của mình do không thực hành.

Năm 2024, Emy tiếp tục nộp đơn cho hơn 400 vị trí trong các ngành truyền thông, hành chính và dịch vụ nhưng đều bị từ chối.

“Tôi cảm thấy rất khốn khổ và điều này đang ăn mòn bản thôi. Tôi không có một cuộc sống mà tôi cảm thấy đáng sống vào lúc này”, cô Emy ngậm ngùi nói khi đang phải sống nhờ nhà họ hàng ở California và làm việc bán thời gian với mức thu nhập chủ 700 USD/tháng.

Trường hợp của Emy chỉ là một trong vô số những bạn trẻ hiện nay đang mắc kẹt trong cuộc cuộc sống, trở nên mất phương hướng và hoảng loạn.

Theo BI, thế hệ Gen Z đang phải đối mặt với sự căng thẳng chưa từng có do công nghệ tạo ra khi mọi người chỉ cần nhấp, vuốt hoặc nhắn tin trực tiếp là có thể đạt được thông tin mình muốn nhanh chóng với quy mô chưa từng có.

Từ giáo dục, sự nghiệp cho đến tình yêu, chưa bao giờ những người trẻ tuổi có nhiều cơ hội tiếp cận với mọi thứ như vậy, hậu quả là chưa bao giờ những người trẻ tuổi lại bị từ chối thường xuyên như vậy.

Mô hình giáo dục online bùng nổ khiến tấm bằng mất giá, sự trỗi dậy của AI khiến doanh nghiệp sa thải hàng loạt, vô số ứng dụng hẹn hò khiến bạn trẻ mắc kẹt với lừa tình để rồi đêm về lủi thủi với thú cưng. Thậm chí ngay cả những gen Z có việc làm cũng ngập trong sự lo lắng, kiệt sức vì cố gắng hoàn thành nhiệm vụ trước thời hạn (deadline).

Thờ ơ với hôn nhân

Trong những năm 1960, hầu hết người Mỹ kết hôn ở độ tuổi đầu 20 với những người bạn đời mà họ gặp thông qua các vòng tròn xã hội của mình. Thế nhưng ngày nay họ dành gần một thập kỷ chỉ để hẹn hò với độ tuổi trung bình để kết hôn lần đầu là 31,1 đối với nam giới và 29,2 đối với nữ giới.

Điều đáng nói là khác với những thế hệ trước, giới trẻ ngày này được trang bị một kho ứng dụng có thể kết nối tìm bạn đời, nhưng chính điều này lại khiến thế hệ Gen Z bị từ chối nhiều hơn. Mỗi giờ trôi qua, vô số bạn trẻ “quẹt trái” trên Tinder hay từ chối tình cảm qua tin nhắn trên mạng xã hội.

Mặc dù có nhiều khả năng tiếp cận các đối tác tiềm năng hơn bao giờ hết nhưng giới trẻ lại đang ngày càng cô đơn.

Số liệu khảo sát năm 2024 của Hinge cho thấy 90% thế hệ Gen Z muốn tìm kiếm tình yêu nhưng 44% lại chưa có hoặc có rất ít kinh nghiệm hẹn hò.

Đáng ngạc nhiên hơn, 56% số bạn trẻ được hỏi cho biết nỗi sợ bị từ chối đã ngăn cản họ theo đuổi một mối quan hệ, cao hơn so với 51% đối với những người được hỏi thuộc thế hệ trước.

“Đó là một con số đáng ngạc nhiên đối với tôi”, giám đốc Logan Ury của Hinge cho biết.

Theo Utty, nỗi lo lắng ngày càng gia tăng về hôn nhân trong xã hội đến từ phương tiện truyền thông, những vụ bê bối, lừa tình và rắc rối do các ứng dụng hẹn hò đem lại khiến giới trẻ ngày nay mất dần hứng thú với tìm bạn đời.

Bên cạnh đó, việc có quá nhiều ứng dụng hẹn hò khiến các bạn trẻ thời nay không đủ kiên nhẫn để duy trì mối quan hệ bởi họ có thể nhanh chóng tiếp cận được những đối tượng khác. Vậy là nhiều mối quan hệ và sự đổ vỡ diễn ra nhưng chẳng ai học được bài học gì.

“Có khả năng phục hồi đến từ sự từ chối thường xuyên khiến họ trở nên tuyệt vời khi tiếp tục, nhưng sau đó họ ít được trang bị hơn cho những thách thức trong mối quan hệ thực tế đòi hỏi sự thỏa hiệp và kiên nhẫn”, nhà trị liệu Jeff Guenther nói với tờ BI.

Đó là chưa kể đến những tư tưởng được lan truyền trên mạng xã hội về sự độc lập, sự độc thân hay những quan điểm độc hại về cuộc sống vật chất làm méo mó các giá trị truyền thống trong hẹn hò lẫn hôn nhân.

Theo Guenther, giới trẻ ngày nay ngày càng không muốn dính líu đến hẹn hò hay hôn nhân khi nguồn lực tài chính, thời gian và sức khỏe của họ có hạn.

Thế hệ lo sợ nhất

Trong thập niên 1960, hơn một nửa số học sinh chỉ nộp đơn vào một trường đại học duy nhất thì đến mùa tuyển sinh 2023-24 trung bình một ứng viên nộp đơn vào 6,65 trường liên kết trên Common App, tăng 7% so với năm trước.

Chỉ trong hai thập kỷ qua, số lượng đơn đăng ký vào 67 trường đại học tuyển chọn khắt khe nhất của đất nước đã tăng gấp ba lần, lên gần 2 triệu đơn mỗi năm.

Thế hệ Z đang gõ cửa nhiều cánh cửa tương lai của họ hơn bao giờ hết và đổi lại, nhiều cánh cửa bị đóng sầm lại trước mặt họ. Chính điều này đang khiến ngày càng nhiều bạn trẻ trở nên bất ơn và lo lắng hơn so với những thế hệ đi trước.

Tờ BI cho hay anh Dylan, một sinh viên 22 tuổi của Đại học New York cho biết mình từng có thành tích xuất sắc ở cấp 3 nhưng vẫn nộp đơn vào khoảng 20 trường vì cảm thấy “bất an” so với các bạn cùng lứa.

“Tôi biết rất nhiều người đã nộp đơn vào 20 đến 40 trường”, anh Dylan ngậm ngùi nói khi cuối cùng chỉ nhận được ba hoặc bốn lời chấp nhận, khiến chàng trai này nản lòng.

Hy hữu hơn, một thanh niên 18 tuổi đến từ Palo Alto, California, đã kiện hệ thống Đại học California và Đại học Washington vào tháng 2/2025 sau khi nộp đơn vào 18 trường và bị 16 trường từ chối.

Theo đó, thanh niên này cáo buộc phân biệt chủng tộc đối với “các ứng viên người Mỹ gốc Á có trình độ cao”.

Đại học khó khăn là thế nhưng theo BI, quy mô của sự từ chối trong quá trình tìm việc còn khủng khiếp hơn gấp bội.

Thông qua LinkedIn, Workday và sự phổ biến của các trang web việc làm trực tuyến khác, giới trẻ ngày nay nộp đơn xin việc một ngày nhiều hơn so với thế hệ trước, và đương nhiên là bị từ chối nhiều hơn.

Số liệu của Greenhouse cho thấy tháng 2/2019, bình quân một vị trí văn phòng nhận được 93 đơn xin việc thì đến tháng 2/2025, con số này lên đến 244 hồ sơ. Điều này nghĩa là với mỗi lời chấp nhận việc làm là 243 lời từ chối đi kèm.

Dù câu chuyện xin việc khó khăn diễn ra ở mỗi thế hệ nhưng theo BI, Gen Z đang là thế hệ duy nhất mới vào nghề nhưng phải đối mặt hiện tượng bị từ chối nhiều đến vậy.

Hậu quả là các bạn trẻ giờ đây nộp đến hàng trăm hồ sơ.

Anh Christopher, một thanh niên 24 tuổi tốt nghiệp chuyên ngành tài chính, cho biết anh đã nộp đơn xin việc vào 400 công việc trong lĩnh vực tài chính và 200 công việc trong lĩnh vực bán hàng trước khi tìm được một công việc mà anh chưa thực sự hài lòng.

Chàng thanh niên 24 tuổi này cho biết những người bạn tốt nghiệp ngành khoa học máy tính của anh thậm chí đã gửi hàng nghìn đơn xin việc.

Phũ phàng hơn, kể từ khi tốt nghiệp Barnard năm ngoái, Catherine đã nộp đơn xin việc vào 300 công ty và phỏng vấn 20 công ty trong số đó nhưng không một lời hồi âm. Cô gái 23 tuổi này cho biết việc đầu tư hơn vào mạng lưới quan hệ xã hội, tìm kiếm giới thiệu hay cải thiện hồ sơ cá nhân chẳng có nghĩa lý gì nữa.

“Tôi đã ngồi qua sáu vòng phỏng vấn, một bài kiểm tra thực hành và nhiều hơn nữa cho một vị trí duy nhất và sau đó, sau nhiều tháng chờ đợi, thậm chí không nhận được email từ chối phù hợp. Bởi vậy tốt hơn là không nên hy vọng quá nhiều hoặc cố gắng quá mức”, cô gái 23 tuổi này chia sẻ.

*Nguồn: Business Insider