Tâm Lý Học NTD

Trả tiền thuê chỗ giả văn phòng làm việc

Published

10 tháng ago

10 Tháng 11, 2025

Nếu không có việc làm, bạn có sẵn lòng trả tiền thuê một chỗ làm để giả vờ đi làm không? Trả tiền thuê chỗ giả văn phòng làm việc.

Nếu hoàn toàn có thể làm việc tại nhà, bạn có muốn thuê một chỗ làm chỉ để trải nghiệm việc ra khỏi nhà lúc 9h sáng và quay về lúc 5h chiều không? Cứ tưởng câu trả lời đều là không – không có việc thì tìm việc, và đã được ở nhà thoải mái ai lại muốn vất vả đi về? Nhưng ở Trung Quốc không thế.

Trong tiểu phẩm hài phát sóng hồi tháng 12-2024, một công ty tên “Giả vờ làm việc” có các nhân viên trả phí để đến văn phòng ngồi chơi, vờ bận rộn. Chuyện có ai ngờ, các video được gắn thẻ “cuộc sống công sở giả tạo” lại trở thành trào lưu lan truyền rộng rãi trên mạng xã hội Xiaohongshu và Douyin cả năm nay, thu hút hơn 100 triệu lượt xem, theo thống kê của South China Morning Post.

Theo Nhân Dân Nhật Báo, tại một tòa nhà văn phòng ở khu Tĩnh An, Thượng Hải, một không gian làm việc chung mang tên Vidu bất ngờ nổi tiếng khi trở thành nơi tập trung những người trẻ tự bỏ tiền túi để thuê chỗ làm giả, hiện tượng được dân mạng đặt biệt danh là “công ty giả vờ đi làm”.

Họ không có công việc thực sự, nhưng sẵn sàng mua một chiếc bàn tạm thời như một cầu nối để duy trì thói quen và tiếp xúc với xã hội, cho thấy áp lực thất nghiệp và giữ thể diện đang nặng nề đến mức nào.

Trả phí để có cảm giác đang làm việc

Văn phòng cho thuê nơi giả đò làm việc xuất hiện nhiều ở các thành phố như Bắc Kinh, Hàng Châu, Thành Đô, Thượng Hải và Thâm Quyến. Với 30-50 nhân dân tệ (khoảng 4-7 USD) một ngày, người thuê chỗ không phải chấm công, có sẵn bàn làm việc, WiFi, bữa trưa, cà phê và không gian chẳng khác gì một văn phòng thật. Thậm chí phiếu lương, quản lý, bảo hiểm xã hội và chứng chỉ thực tập nếu cần cũng có luôn.

Công ty mở cửa từ 9h sáng tới 5h chiều, ai thích có thể ở lại đến 10-11h đêm. Theo Nhân Dân Nhật Báo, trên một số trang web mua theo nhóm, giá cho một ngày dùng thử chỗ ngồi 8 tiếng tại “công ty làm việc giả” chỉ là 9,9 nhân dân tệ.

Nhu cầu thị trường lớn nhanh đến nỗi một công ty ở Đông Quản bắt đầu quảng cáo trực tuyến vào tháng 4 mà đến tháng 5 đã kín chỗ. Tình trạng trở nên éo le khi ông chủ của công ty này phải “sàng lọc” ứng viên đến thuê chỗ, nghĩa là cơ hội “giả làm việc” cũng cạnh tranh khốc liệt.

Một công ty ở Thâm Quyến quảng cáo văn phòng của mình là “điều tuyệt vời nhất khi làm việc không phải là mức lương, mà là những người giả vờ bận rộn bên cạnh bạn”. Tờ The Online Citizen của Singapore đánh giá rằng tất cả những thứ này giúp một số người thất nghiệp cảm thấy an ủi vì duy trì được thói quen đi làm mỗi ngày, nuôi hy vọng môi trường chuyên nghiệp giả có thể “nhả vía” cơ hội công việc thật.

Những người có đầu óc kinh doanh đã nhanh chóng “chế” thêm nhiều phiên bản văn phòng “giả vờ làm việc” mới lạ. Chẳng hạn một studio dùng livestream cũng được thiết kế lại thành “văn phòng ảo”, một công ty luật tái sử dụng văn phòng bỏ không cho thuê, để luật sư thật ngồi làm việc cùng “nhân viên ảo” đang lướt TikTok hay chơi game giết thời gian.

Hay như một nông trại ở ngoại ô Bắc Kinh chuyển thành nơi mà người ta có thể trả lời email dưới vòm nắng và đào cà rốt vào giờ nghỉ trưa.

Tình nguyện dối lừa đổi lấy bình an tâm hồn

Mô hình “giả vờ làm việc” có thể coi là phao cứu sinh cho những người thất nghiệp. Phi Vũ, 30 tuổi, chủ một công ty mô hình này, chia sẻ rằng thứ anh bán không phải là chỗ ngồi, mà là một chỗ để giữ thể diện, “tránh sự kỳ thị vì thất nghiệp, tránh những ánh nhìn lo lắng, những câu hỏi khó xử của gia đình nếu biết mình vô công rỗi nghề”.

Chuyện này thật ra không quá lạ, bởi xã hội Nhật Bản trong đợt suy thoái kinh tế 1989 cùng nhiều áp lực cũng tạo ra một số ông chồng thất nghiệp. Sáng sáng họ mặc sơ mi đeo cà vạt xách cặp rời nhà rồi đến thư viện hoặc công viên ngồi suy nghĩ thẫn thờ và ngủ, chiều tới giờ tan tầm thì hòa vào dòng người về nhà. Nhìn mệt mỏi chẳng khác nào đi làm thật sự. Nhờ đó tránh nỗi xấu hổ với gia đình.

Khi công ty phá sản, Gia Vĩ, cựu nhân viên thương mại điện tử đến từ Hàng Châu, đã dành nhiều ngày ở quán cà phê để nộp đơn xin việc. Anh sẽ rời quán cà phê vào giờ tan làm thường lệ, thậm chí thỉnh thoảng ở lại đến khuya để bắt chước làm thêm giờ. Thất nghiệp rất căng thẳng, nhưng Gia Vĩ “không muốn truyền sự tiêu cực đó cho gia đình mình”, anh kể với hãng truyền thông Yunxi Technology (Trung Quốc).

Tương tự, Chen, 29 tuổi, cựu công nhân sản xuất chất bán dẫn ở tỉnh Hồ Bắc, đã chọn cách không nói với bạn gái mình sau khi bị sa thải vào năm ngoái. Với hai tháng tiền trợ cấp thôi việc, Chen dành thời gian ở thư viện để chuẩn bị cho kỳ thi tuyển công chức cấp tỉnh sắp diễn ra.

Phi Vũ thống kê 40% khách hàng là sinh viên mới tốt nghiệp đại học, tới để chụp ảnh làm bằng chứng thực tập gửi cho giảng viên, 60% còn lại là người làm việc tự do, tuổi trung bình khoảng 30, trẻ nhất là 25. Biao Xiang, giám đốc Viện Nhân học xã hội Max Planck ở Đức, cho rằng trào lưu này là cách người trẻ thể hiện sự chán nản với các chuẩn mực xã hội và công việc văn phòng thông thường.

“Mọi người cảm thấy đoàn kết khi đến công ty “giả vờ làm việc” cùng những người khác, và hiểu thêm về hoàn cảnh của nhau. Bản thân từ “giả vờ” đã hàm ý một sự lựa chọn chủ động không gượng ép của họ rồi” – Xiang nói với BBC.

Char Siu, 29 tuổi, ở Quảng Châu, đã “giả vờ đi làm” suốt hai năm mà không cho bố mẹ biết sau khi kiệt sức vì áp lực KPI, văn hóa nhậu nhẹt và sự thao túng nơi công sở tại các công ty Internet lớn. Cô dùng biệt danh “Thịt heo nướng” trên mạng để tự giễu bản thân vì ở Quảng Đông, cha mẹ thường nói với con cái kém may mắn rằng: “Thà sinh ra một miếng thịt heo nướng còn hơn là con”.

Để duy trì “vỏ bọc công việc”, Siu bịa là đang làm tại một doanh nghiệp nhà nước lớn với giờ làm linh hoạt, thậm chí mua bánh ú để giả làm “quà công ty tặng” dịp Tết Đoan ngọ, và kể chuyện “đi công tác” cho bố mẹ yên tâm. Trước đây, sếp, công ty và dư luận luôn làm Siu bận tâm; còn sau hai năm giả vờ, cô chỉ sống, ăn uống, mơ mộng và thấy bình yên hơn bao giờ hết.

Gom xấu hổ và thất vọng để xây gì đó mới

Thực chất, văn phòng “giả vờ làm việc” không chỉ là nơi che giấu thất nghiệp, đối với nhiều người đã có việc làm, nó đang trở thành một không gian chuyển đổi.

Chu Tuấn, ông chủ công ty “Giả vờ làm việc” ở ngoại ô phía đông Bắc Kinh, kể với tạp chí The Dial, khách hàng của ông chủ yếu là người có nhiều năm kinh nghiệm, tuổi trung niên, thường đã có con và gánh trên vai nghĩa vụ tài chính lớn. Họ không đến để lười biếng mà để làm mới bản thân, tạo dựng một doanh nghiệp mới, hoặc kiếm tiền từ việc thất nghiệp tạm thời.

Tần Yên, một bà mẹ hai con, từng là quản trị viên tại một công ty tài chính và là khách quen của Chu Tuấn. Khi một bé được năm tuổi, cô muốn quay lại làm việc nhưng không mặn mà với văn phòng truyền thống, mà muốn tự mình xây dựng cái gì đó riêng.

Tại văn phòng giả lập, Tần Yên đã phát triển một dòng sản phẩm NSFW (Not Safe For Work – không phù hợp cho công sở) gồm đồ chơi, dụng cụ nhập vai, truyện và nhạc bán theo gói với nhiều mức giá tùy độ phức tạp.

Dù dự án chưa có lãi, những “đồng nghiệp” bất đắc dĩ tại đây lại sẵn sàng lắng nghe cô thuyết trình ý tưởng và góp ý. Tần Yên chấp nhận bị nói là “giả vờ làm việc”, coi mô hình này là tấm lưới an toàn về mặt tâm lý, giúp cô cảm thấy bớt cô đơn hơn.

Với Lưu Quan Kiệt, chủ một công ty tương tự ở Thâm Quyến, thì khách hàng có vẻ đa dạng hơn gồm sinh viên chưa đi làm muốn tập quen nhịp làm việc, người tìm việc đến để gặp gỡ và xây dựng sự tự tin, người có việc làm nhưng thiếu không gian văn phòng cố định, và người làm thêm cần không gian văn phòng giá rẻ.

Đối với những người làm việc tự do, không gian này còn mang lại hiệu suất làm việc cao hơn. Tân Kỳ, làm việc trong lĩnh vực tài chính, đã thuê chỗ ngồi tại đây. Cô cho hay trước đây làm việc tại nhà thường xuyên bị sao nhãng.

Giờ đây, cô chỉ cần làm việc 2-3 ngày tại văn phòng thuê để giải quyết tất cả công việc của một tuần. Nhờ đó, thay vì chỉ làm cho hai công ty, cô hiện có thể nhận việc của 10 công ty cùng lúc. Tân Kỳ đánh giá đây là môi trường làm việc lý tưởng vì đồng nghiệp thật sự là đối tác, chứ không phải để “cùng khẩu nghiệp” chốn công sở.

Giáo sư Thôi Liên (ĐH Tài chính và Kinh tế Thượng Hải) nhận định trên tờ Business Weekly phiên bản Đài Loan: “văn phòng giả” không chỉ cho thuê chỗ ngồi mà còn đáp ứng nhu cầu được tôn trọng, kết nối và hỗ trợ tâm lý, giúp người đang gặp khó khăn nghề nghiệp chia sẻ kỹ năng, tìm cơ hội mới.

Mặc dù mô hình này mang lại sự an ủi và cơ hội, các chuyên gia cũng cảnh báo về mặt trái của nó. Trương Ung, giáo sư tại Đại học Khoa học và Công nghệ Vũ Hán, đánh giá đây là một “hiện tượng riêng lẻ” ở Trung Quốc, phản ánh thực trạng xã hội đặt quá nhiều áp lực thành công.

Lời khuyên của vị giáo sư là nên bắt đầu bằng cách nhìn nhận trung thực hoàn cảnh, tìm hiểu kỹ thị trường lao động, cởi mở chia sẻ với gia đình và xây dựng một tư duy lành mạnh hơn về con đường nghề nghiệp, tìm kiếm sự tư vấn chuyên nghiệp.

Trong khi đó, tờ China Youth Daily trích dẫn lời cảnh báo từ các luật sư đối với các công ty giả vờ làm việc “nên cân nhắc việc quản lý nhân sự hiệu quả để tránh hoạt động bất hợp pháp hoặc bị lợi dụng cho các hoạt động bất hợp pháp”.

Trào lưu “giả vờ làm việc” là một triệu chứng rõ rệt cho sự bất an sâu sắc trong xã hội Trung Quốc. The Dial nhận định “quan sát bên ngoài, nền kinh tế Trung Quốc vẫn có vẻ vững chắc nhưng bên trong thì nhiều người lao động trí óc đang ở độ tuổi trung niên, tâm trạng lại rất lo lắng và thất vọng”.

Khủng hoảng việc làm đặc biệt nghiêm trọng đối với giới trẻ và lao động trung niên. Năm 2023, giáo sư kinh tế Trương Đan Đan (Đại học Bắc Kinh) ước tính tỉ lệ thất nghiệp của thanh niên có thể lên tới 46,5%.

Báo Wall Street Journal đưa tin hồi tháng 5 rằng “cách đây không lâu, bất kỳ ai cũng có thể xem xét kỹ lưỡng hàng loạt dữ liệu chính thức từ Trung Quốc, rồi chúng bắt đầu biến mất”. Sau đó, chính phủ đã thay đổi phương pháp tính toán để loại trừ sinh viên ra khỏi số liệu thống kê. Mặc dù vậy, tỉ lệ thất nghiệp của nhóm tuổi từ 16 đến 24 (không tính sinh viên đang đi học) vẫn ở mức 14,9% vào tháng 5, cao hơn nhiều so với cùng kỳ năm ngoái.

Diễn đàn Công nhân Trung Quốc gọi đây là “thời kỳ băng hà việc làm”. Năm nay có 12,22 triệu người tốt nghiệp đã tham gia vào thị trường cạnh tranh việc làm, khiến cụm từ “tốt nghiệp và thất nghiệp” gần như trở thành chuyện thường tình.

Thất nghiệp bị gắn mác “bất tài” hoặc “lười biếng”, người trẻ vì vậy không chỉ chịu khó khăn tài chính mà còn phải đối mặt với nhiều áp lực tâm lý khác nhau và xu hướng tự chối bỏ bản thân.

Giáo sư Trương Hữu Lang (ĐH Nhân dân Trung Quốc) cho rằng “giả vờ làm việc” phản ánh các vấn đề xã hội như áp lực nghề nghiệp và bản sắc cá nhân, đồng thời cho thấy xu hướng doanh nghiệp nhỏ linh hoạt tận dụng không gian nhàn rỗi về cơ bản là một mô hình phái sinh của nền kinh tế chia sẻ văn phòng.

Ver2Solution theo Tuổi trẻ

Tâm Lý Học NTD

Hãng bay có hàng nghìn khách mới vì 1 câu chuyện cảm động

Published

2 tuần ago

19 Tháng 8, 2026

Admin Admin

Khi cứu nguy cho nam hành khách không đủ tiền mua vé về thăm mẹ ốm, đội ngũ của hãng hàng không này đã bất ngờ ghi điểm tuyệt đối trong mắt công chúng kéo về hàng nghìn khách mới.

Theo thông tin từ Sun PhuQuoc Airways, vào lúc 6 giờ sáng, một người đàn ông đang làm công trình tại Phú Quốc nhận được điện thoại báo tin mẹ ở Cà Mau bệnh nặng. Anh lập tức bỏ dở công việc, chạy xe máy ra bến tàu nhưng được thông báo tàu ngừng chạy trong ngày. Không còn lựa chọn nào khác, anh quay đầu chạy thẳng ra sân bay.

Tại quầy vé của một hãng hàng không khác, anh được báo giá 1,9 triệu đồng, vượt quá số tiền 1,03 triệu đồng anh đang có trong ví. Anh chuyển sang quầy Sun PhuQuoc Airways, nơi có hai chuyến bay trong ngày với hai mức giá khác nhau. Chuyến sớm đủ để anh kịp về với mẹ thì không đủ tiền mua vé; chuyến muộn hơn thì số tiền còn lại sau khi mua vé không đủ để bắt xe từ TP.HCM về Cà Mau. Người đàn ông đứng lặng ở quầy vé, loay hoay tìm cách xoay xở.

Đúng lúc đó, Phó Giám đốc Công ty Dịch vụ Mặt đất sân bay Phú Quốc, đi ngang qua và nhận thấy vẻ lúng túng của anh. Sau khi hỏi thăm, chị quyết định tài trợ toàn bộ vé máy bay và hướng dẫn anh đi gửi xe máy trước khi quay lại nhận vé. Khi người đàn ông mang theo hai chai nước mắm Phú Quốc định biếu ba mẹ, chị cũng nhắc nhân viên đóng gói ký gửi cẩn thận để tránh vỡ trong quá trình vận chuyển.

Ngoài tấm vé, chị còn gửi thêm cho anh một túi bánh, một hộp mì tôm và mua thêm một bát phở trước khi anh lên máy bay. Câu chuyện không dừng lại ở đó: một Phó phòng Điều hành Khai thác của hãng, sau khi biết hoàn cảnh của hành khách, cũng nhờ đồng nghiệp tại quầy chuyển khoản 1 triệu đồng kèm lời nhắn ngắn gọn, với mong muốn hỗ trợ anh trên chặng đường về chăm mẹ.

Phần bình luận dưới bài đăng nhanh chóng nhận được nhiều phản hồi tích cực. Không ít người dùng mạng xã hội cho biết câu chuyện khiến họ xúc động và chia sẻ rằng sẽ ưu tiên lựa chọn Sun PhuQuoc Airways cho những chuyến bay sắp tới.

“Trời ơi cảm động quá, từ giờ em sẽ chọn Sun PhuQuoc”.

“Em cũng ưu tiên chọn Sun PhuQuoc vì thấy các bạn làm đúng với tinh thần người Việt nhất, ấm áp như người nhà”.

Bên cạnh những lời nhắn ngắn gọn như “Yêu lắm Sun PhuQuoc”, nhiều hành khách còn chia sẻ hình ảnh suất ăn trên chuyến bay và kể lại những lần được nhân viên hãng hỗ trợ trong các tình huống phát sinh.

Một hành khách cho biết chị gái từng bỏ quên điện thoại tại sân bay và chỉ phát hiện khi đã lên máy bay. Nhờ sự hỗ trợ của tiếp viên cùng bộ phận mặt đất, chiếc điện thoại sau đó được tìm lại và thậm chí được gửi ra tận Hà Nội cho gia đình vào ngày hôm sau. “Thật sự rất cảm ơn các bạn tiếp viên và Sun PhuQuoc vì sự nhiệt tình, trách nhiệm và tử tế. Một chuyến đi đáng nhớ không chỉ vì cảnh đẹp mà còn bởi những sự giúp đỡ ấm áp như thế này”, người này chia sẻ.

Bên dưới bài viết, ai nấy cũng đều dành lời khen về thái độ phục vụ và đồ ăn của hãng

Một bình luận khác cũng nhận được nhiều sự đồng cảm khi kể về người mẹ từng mất tại Phú Quốc và được những người tại đây hỗ trợ để đưa về quê nhà An Giang. “Mẹ mình mất ở Phú Quốc, và cũng chính nhờ sự giúp đỡ của những con người nơi đây mà Mẹ mình được về lại quê hương An Giang. Và giờ Phú Quốc và An Giang là 1. Yêu con người và mảnh đất này”.

Không chỉ câu chuyện về sự hỗ trợ trong những tình huống đặc biệt, phần bình luận còn ghi nhận nhiều đánh giá về trải nghiệm trên các chuyến bay của hãng, giờ bay đúng lịch, tàu bay mới, đồng thời có thêm bánh và nước phục vụ trên chuyến bay, đồng thời bày tỏ kỳ vọng hãng có thể duy trì chất lượng khi mở rộng hoạt động.

Sun PhuQuoc Airways là hãng hàng không tư nhân Việt Nam thuộc Sun Group thành lập từ tháng 1/2025 và bắt đầu đi vào khai thác thương mại từ tháng 11/2025. Sun PhuQuoc Airways được phát triển theo mô hình “resort aviation”, trong đó Phú Quốc được xác định là trung tâm chiến lược của mạng bay. Hãng hướng tới kết nối điểm đến nghỉ dưỡng này với các trung tâm du lịch, kinh tế trong nước và thị trường quốc tế thông qua mô hình mạng bay hub-and-spoke.

Hiện hãng khai thác các đường bay kết nối nhiều thành phố trong nước và quốc tế, trong đó TP.HCM, Hà Nội và Đà Nẵng là những điểm đến nổi bật. Các chặng như Hà Nội – TP.HCM, Phú Quốc – TP.HCM hay Đà Nẵng – Hà Nội cũng nằm trong nhóm đường bay được hành khách quan tâm.

Ver2Solution theo Đời Sống Pháp Luật

Tâm Lý Học NTD

Xu hướng sở thích của nữ MC 1998, độc thân

Published

3 tuần ago

16 Tháng 8, 2026

Admin Admin

Tiểu Khương, sinh năm 1998, là một MC kiêm streamer người Trung Quốc, đồng thời sáng tạo nội dung về nhà cửa và phong cách sống trên Xiaohongshu.

Hiện cô đang sống một mình tại Trung Quốc trong căn hộ loft (là kiểu nhà có trần rất cao và thiết kế không gian mở – pv) rộng 29m2. Trên trang cá nhân, nữ MC thường chia sẻ những khoảnh khắc đời thường cùng chó mèo cũng như quá trình tự decor, sắp xếp và hoàn thiện không gian sống theo sở thích riêng.

Căn hộ 29m2 có trần cao 4,5m, phòng khách thông tầng

Điểm đáng chú ý nhất trong căn hộ là thiết kế loft với chiều cao trần khoảng 4,5m. Phòng khách được làm theo kiểu thông tầng, kết hợp với hệ cửa kính lớn giúp không gian đón nhiều ánh sáng và có tầm nhìn thoáng ra bên ngoài.

Dù diện tích sử dụng chỉ 29m2, căn hộ vẫn được chia thành các khu vực tương đối đầy đủ gồm phòng khách, bếp, phòng ngủ trên tầng hai và những khoảng lưu trữ nhỏ. Cầu thang gỗ dẫn lên tầng trên đồng thời được tận dụng phần không gian bên dưới làm khu vực cho thú cưng.

Nội thất trong nhà chủ yếu mang tông kem, trắng và be, từ sofa, rèm cửa đến các món đồ lớn. Trên nền màu trung tính, Tiểu Khương thêm nhiều chi tiết có màu pastel như tranh treo tường, thảm nhiều màu, đèn trang trí và đồ lưu niệm. Cách phối này giúp căn hộ nhỏ có thêm điểm nhấn nhưng không tạo cảm giác quá chật chội.

Khu vực sát cửa kính được bố trí một bệ ngồi dài, vừa tận dụng khoảng trống vừa tạo thêm nơi thư giãn. Phòng ngủ nằm trên tầng hai và được cô nhận xét là thậm chí còn rộng hơn phòng khách. Đây cũng là nơi được bạn thân yêu thích khi ghé chơi và ngủ lại.

Một người, một chó, một mèo và căn nhà tự tay vun vén

Với Tiểu Khương, căn hộ này không đơn thuần là nơi ở mà còn là dấu mốc cho cuộc sống độc lập. Cô từng chia sẻ rằng dù không mua được một căn hộ rộng như những “đại bình tầng” khiến nhiều người ngưỡng mộ, 29m2 vẫn đủ để cô có một “nơi tránh gió tránh mưa” của riêng mình.

Điểm đặc biệt là phần nội thất và decor trong nhà đều được cô tự lựa chọn, tự chi trả, không có sự can thiệp của bố mẹ. Từ sofa, rèm cửa, thảm trải sàn đến những món đồ trang trí nhỏ đều được bổ sung theo sở thích cá nhân.

Căn hộ có tất cả của nữ MC SN 1998, độc thân- Ảnh 13.

Cô cũng dành một phần diện tích cho hai thú cưng. Khoảng trống dưới cầu thang được thiết kế thành một khu vực giống “hang chó”, bên trong là chỗ nghỉ của chú chó, còn mèo cũng thường xuyên tìm đến đây.

Cuộc sống trong căn loft vì thế xoay quanh những hoạt động khá bình thường: nghe nhạc, xem phim, dọn dẹp nhà cửa, chăm sóc chó mèo hay đơn giản là ở nhà thư giãn. Tiểu Khương từng nói rằng phần lớn thời gian trong ngày đều lặp lại những việc quen thuộc, nhưng mỗi ngày vẫn có cảm giác mới mẻ và đáng mong đợi.

Cô thậm chí còn được bạn bè trêu rằng “suốt ngày nằm ở nhà”, bởi căn hộ nhỏ này quá thích hợp để ở lì. Theo nữ MC, dù diện tích không lớn, không gian vẫn không khiến một người sống cảm thấy bí bách.

Nguồn: Xiaohongshu.
Ver2Solution theo Thanh Niên Việt

Tâm Lý Học NTD

Vì sao giới trẻ không tiết kiệm được tiền

Published

3 tuần ago

13 Tháng 8, 2026

Admin Admin

Lý do nằm ở việc khi thu nhập thay đổi, cách chúng ta tiêu tiền cũng thay đổi theo. Những khoản chi lớn hơn, những tiện nghi mới và hàng loạt khoản thanh toán nhỏ có thể dần trở thành “mức sống bình thường”. Đến lúc đó, tiết kiệm không còn đơn giản là tiêu ít đi một chút.

Giả sử một người đang kiếm 15 triệu đồng mỗi tháng và dành được 2 triệu để tiết kiệm. Sau vài năm, thu nhập tăng lên 25 triệu đồng. Về lý thuyết, người này có thêm 10 triệu đồng mỗi tháng để dành. Nhưng nếu cùng lúc chuyển sang một căn nhà đắt hơn, ăn ngoài thường xuyên hơn, đi taxi nhiều hơn, mua những sản phẩm chất lượng cao hơn và có thêm nhiều khoản subscription, phần tiền dư có thể không tăng nhiều như kỳ vọng.

Đây là hiện tượng thường được gọi là lifestyle inflation – mức sống tăng theo thu nhập. Khi kiếm được nhiều tiền hơn, con người thường không chỉ tiết kiệm phần tăng thêm mà còn nâng cấp một phần cách sống. Điều đáng chú ý là những thay đổi này thường không xảy ra trong một lần. Một khoản chi mới xuất hiện, rồi dần trở thành bình thường; vài năm sau, mức chi tiêu cũ đã trở nên khó quay lại.

Vì vậy, một người có thể kiếm được nhiều hơn trước rất nhiều nhưng vẫn có cảm giác “tháng nào cũng hết tiền”.

Những khoản chi nhỏ không còn nhỏ khi chúng xuất hiện hàng tháng

Một ly cà phê 60.000 đồng không phải khoản chi lớn. Một lần gọi đồ ăn 100.000 đồng cũng vậy. Một gói ứng dụng vài chục nghìn đồng mỗi tháng càng khó khiến chúng ta bận tâm.

Vấn đề nằm ở chỗ những khoản này thường có tính lặp lại.

Một dịch vụ 100.000 đồng/tháng là 1,2 triệu đồng/năm. Năm khoản tương tự đã thành 6 triệu đồng. Nếu cộng thêm phí giao hàng, tiền gửi xe, các lần nâng size, đồ ăn vặt, phí dịch vụ và những khoản mua “tiện tay”, tổng số tiền có thể lớn hơn rất nhiều so với cảm giác ban đầu.

Đây cũng là lý do chỉ nhìn vào những khoản mua sắm lớn chưa chắc giúp một người hiểu vì sao mình không tiết kiệm được. Đôi khi vấn đề nằm ở những khoản tiền đủ nhỏ để chúng ta không thấy tiếc khi trả, nhưng đủ thường xuyên để tạo ra một khoản chi lớn mỗi năm.

“Tự thưởng cho bản thân” cũng có thể trở thành một khoản chi cố định

Một trong những thay đổi khó nhận ra nhất là việc những khoản từng được xem là phần thưởng dần trở thành tiêu chuẩn sống.

Ngày trước, một bữa ăn nhà hàng có thể là dịp đặc biệt. Sau đó, nó trở thành lựa chọn cuối tuần. Một lần đi taxi vì trời mưa có thể là ngoại lệ, nhưng rồi việc gọi xe trở thành thói quen. Một chiếc điện thoại mới từng là khoản chi lớn, sau vài năm lại trở thành một khoản nâng cấp định kỳ.

Không phải khoản chi nào cũng sai. Vấn đề là khi nhiều khoản “thưởng cho bản thân” cùng lúc trở thành chi phí thường xuyên, khoảng tiền từng có thể tiết kiệm cũng dần biến mất.

Đây là lý do tiết kiệm không đơn thuần là câu chuyện về kỷ luật. Nó còn liên quan đến việc xác định đâu là nhu cầu, đâu là tiện nghi và đâu là những khoản chúng ta đã quen đến mức không còn nhận ra mình đang trả tiền cho chúng.

Thu nhập càng cao, tiêu chuẩn “bình thường” đôi khi cũng tăng theo

Một người có thể từng thấy 10 triệu đồng/tháng là đủ. Khi thu nhập tăng lên 20 triệu đồng, những khoản chi 500.000 đồng có thể không còn khiến họ suy nghĩ nhiều. Khi thu nhập lên 30 triệu đồng, mức chi tiêu được coi là “bình thường” lại tiếp tục thay đổi.

Điều này liên quan đến lifestyle inflation, nhưng cũng có một yếu tố tâm lý khác: chúng ta thường đánh giá tình hình tài chính của mình dựa trên mức sống hiện tại chứ không phải mức sống của vài năm trước.

Vì vậy, câu hỏi “Tôi kiếm được bao nhiêu?” không nói lên toàn bộ tình hình tài chính. Một câu hỏi quan trọng hơn là “Sau khi trả cho tất cả những thứ tôi đã quen dùng, tôi còn giữ lại được bao nhiêu?”

Chi phí cố định mới là thứ khó cắt nhất

Cà phê có thể bỏ một ngày. Một lần mua sắm có thể trì hoãn. Nhưng tiền thuê nhà, tiền học, tiền trả góp, phí bảo hiểm, tiền điện nước, phí thành viên hay các khoản thanh toán định kỳ thì khó cắt ngay.

Đây là lý do một người có thể rất tiết kiệm trong chi tiêu hàng ngày nhưng vẫn không có nhiều tiền dư. Nếu phần lớn thu nhập đã được phân bổ cho các khoản cố định, việc cắt thêm vài ly cà phê sẽ không tạo ra thay đổi lớn.

Muốn cải thiện khả năng tiết kiệm, đôi khi cần nhìn vào cấu trúc chi phí thay vì chỉ nhìn vào thói quen mua sắm.

Một vấn đề khác: tiết kiệm thường là phần tiền còn lại

Rất nhiều người có cách vận hành tài chính như sau: nhận lương, thanh toán các khoản cần thiết, chi tiêu trong tháng rồi cuối cùng xem còn bao nhiêu để tiết kiệm.

Cách này khiến tiết kiệm trở thành khoản tiền “nếu còn”.

Trong khi đó, một phương pháp phổ biến trong tài chính cá nhân là Pay Yourself First – coi khoản tiết kiệm như một khoản phải trả ngay sau khi nhận thu nhập. Thay vì chờ cuối tháng xem còn bao nhiêu, người dùng chuyển một phần tiền sang tài khoản tiết kiệm trước, sau đó mới phân bổ phần còn lại cho chi tiêu.

Điểm quan trọng không phải là phải tiết kiệm một tỷ lệ cố định nào đó. Với mỗi người, mức phù hợp sẽ khác nhau tùy thu nhập, nợ, chi phí sinh hoạt và mục tiêu tài chính. Điều quan trọng là tiết kiệm được đặt thành một bước trong hệ thống tài chính, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào ý chí cuối tháng.

Vậy làm thế nào để biết mình thực sự không tiết kiệm được vì đâu?

Thay vì bắt đầu bằng câu “Tháng này mình phải tiêu ít hơn”, có thể nhìn lại 3 con số: mỗi tháng mình đang chi bao nhiêu cho các khoản cố định, bao nhiêu cho những khoản lặp lại nhỏ và bao nhiêu tiền thực sự được giữ lại.

Sau đó thử so sánh với một năm trước. Nếu thu nhập đã tăng 20% nhưng khoản tiết kiệm chỉ tăng 5%, phần chênh lệch rất có thể đang nằm ở việc mức chi tiêu đã tăng theo.

Một cách khác là thử một phép tính đơn giản: nếu tháng sau thu nhập không tăng thêm, mình có thể duy trì mức sống hiện tại trong bao lâu? Câu hỏi này thường cho thấy khả năng tài chính thực tế rõ hơn việc chỉ nhìn vào mức lương.

Cuối cùng, không tiết kiệm được tiền không nhất thiết có nghĩa là bạn tiêu quá nhiều. Có thể thu nhập chưa đủ so với chi phí sống, có thể các khoản cố định đang quá cao, cũng có thể mức sống đã tăng nhanh hơn thu nhập.

Nhưng nếu thu nhập đã tăng mà tiền tiết kiệm vẫn đứng yên, đó là lúc nên nhìn lại không phải “mình đã tiêu hoang vào đâu?”, mà là “mức sống của mình đã tăng lên bao nhiêu mà chính mình không nhận ra?”

Bởi một trong những lý do khiến việc tiết kiệm ngày càng khó không phải là chúng ta tiêu tiền vào những thứ quá xa xỉ, mà là những thứ từng được xem là xa xỉ đã dần trở thành bình thường.

Ver2Solution theo Báo Thanh Niên