Với một bộ phận Gen Z và thế hệ Millennials Trung Quốc, khởi nghiệp không hẳn bắt đầu từ một ý tưởng kinh doanh lớn. Một số người lựa chọn con đường này sau khi bị sa thải khỏi các công ty công nghệ lớn; những người khác muốn thoát khỏi môi trường làm việc có cường độ cao.
Thị Trường
Phương Tây đau đầu với các gói hàng giá rẻ của Shein và Temu
Lo ngại phương Tây tràn ngập ”thời trang siêu nhanh” giá rẻ Trung Quốc, Mỹ và EU tìm cách ngăn các gói hàng được miễn thuế của Shein và Temu.
Vài tháng qua, quy tắc “de minimis” nổi lên như một chủ đề gây chú ý tại Mỹ, tiềm ẩn rủi ro trở thành một cuộc chiến thương mại mới, theo Le Monde. Hôm 26/8, sự quan tâm bùng lên khi PDD – công ty mẹ của Temu – gây chấn động với doanh số quý II tăng gần 90%.
“De minimis” tức là “quá nhỏ để có ý nghĩa” (too small to be meaningful). Nó cho phép các gói hàng dưới một ngưỡng giá trị nhất định được miễn thuế và kiểm tra hải quan. Mức này tại Mỹ là 800 USD và 150 euro ở Liên minh châu Âu (EU).
Ý tưởng ban đầu của “de minimis” là khuyến khích khách du lịch mua sắm, tiết kiệm công sức cho ngành hải quan, cũng như đơn giản hóa thương mại quốc tế. Nhưng giờ, giới chức phương Tây cho rằng quy tắc này cần được xem lại.
Số lượng gói hàng dưới 800 USD ở Mỹ tăng vọt, lên hơn một tỷ gói vào năm ngoái, so với khoảng 140 triệu gói vào một thập kỷ trước. Trong đó, Shein và Temu chiếm 30%, theo ước tính của Ủy ban Hạ viện về Trung Quốc.
Tại EU, Ủy ban châu Âu (EC) cho biết 2 tỷ bưu kiện có giá trị khai báo dưới 150 euro được nhập vào khu vực này năm ngoái. EC cho rằng “khối lượng thương mại điện tử khổng lồ đang thử thách giới hạn của hải quan”.
Logo của Shein and Temu trên màn hình máy tính và điện thoại ngày 22/8. Ảnh: Reuters
Theo Le Monde, các nền tảng thương mại điện tử xuyên biên giới như Shein, Temu và AliExpress phát triển mạnh mẽ kể từ đại dịch. Họ vận chuyển các gói hàng “với mức giá không thể cạnh tranh hơn” trực tiếp từ nhà máy sản xuất đến khách hàng mà không qua trung gian.
Phần lớn trong đó là quần áo giá rẻ, được ví như “thời trang siêu nhanh”. Họ bán những chiếc váy với giá 8 USD, đồng hồ thông minh 25 USD. Người tiêu dùng phương Tây cũng thích áo phông và quần dài giá dưới 10 USD mua từ các nền tảng này. Tuy nhiên, các thương hiệu Zara hoặc H&M không thích như vậy. Do đó, các sáng kiến nhằm chống lại xu hướng “thời trang siêu nhanh” thông qua siết chặt “de minimis” phát triển mạnh mẽ.
Liên minh Sản xuất Mỹ (AAM) – tổ chức vận động chính sách cho các nhà sản xuất – cáo buộc các nền tảng sử dụng hình thức giao hàng trực tiếp đến người tiêu dùng để tránh nộp thuế lẫn kiểm tra hải quan. Theo AAM, Shein là điển hình vươn lên thống trị thị trường thời trang trực tuyến nhờ tận dụng “de minimis”. Bởi, quần áo của nền tảng này quá rẻ, nên giá trị từng gói hàng phần lớn dưới 800 USD. Năm 2022, họ không phải trả thuế nhập khẩu, dù chiếm 50% tổng doanh số thời trang nhanh tại Mỹ. Trong khi đó, H&M phải trả 205 triệu USD, Gap là 700 triệu USD.
“Chính sách này bất công với các nhà nhập khẩu khác khi họ phải trả thuế. Nó còn có nghĩa Mỹ đang ngầm hỗ trợ thành công của Shein, gây thiệt hại cho các nhà sản xuất và công nhân trong nước”, báo cáo của AAM nêu.
Từ năm ngoái, giới chính trị gia Mỹ đã quan tâm đến những gói hàng nhỏ miễn thuế này. Ở Thượng viện, nghị sĩ Sherrod Brown và Marco Rubio muốn cấm hàng hóa từ các quốc gia là nền kinh tế phi thị trường và nằm trong danh sách theo dõi ưu tiên của Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) được hưởng quy tắc “de minimis”, tức ngầm nhắm vào Trung Quốc. Họ cũng kêu gọi hải quan thu thập thêm thông tin về các lô hàng “de minimis” và cấm các hành vi lợi dụng chính sách này.
Tháng 3 năm nay, các công đoàn, nhà sản xuất, hiệp hội doanh nghiệp tại Mỹ công bố thành lập một liên minh kêu gọi sửa đổi chính sách để hạn chế lỗ hổng “de minimis”. Nghị sĩ Earl Blumenauer, thành viên cấp cao Tiểu ban Thuế quan và phương tiện của Hạ viện về thương mại đang phối hợp với liên minh này. “Đã đến lúc quốc hội phải hành động”, ông nói.
Một số chuyên gia cho rằng Mỹ nên hạ ngưỡng “de minimis” vì 800 USD là rất cao. Giới hạn này ở Trung Quốc chỉ 8 USD. Robert Lighthizer, cựu Đại diện thương mại Mỹ trong chính quyền Trump cho rằng nếu không bỏ quy tắc này, mức giới hạn nên giảm xuống 50 hoặc 100 USD.
Cuối tuần trước, Tổng thống Mỹ Joe Biden công bố kế hoạch xem xét lại quy tắc “de minimis”, trong khi EU cũng có kế hoạch tương tự. Tuy nhiên, kế hoạch chi tiết về biện pháp và giới hạn mới chưa được công bố.
Trong khi đó, ở châu Âu, EU đã thảo luận về việc bỏ giới hạn 150 euro như một phần của dự án cải cách hải quan do EC đề xuất vào tháng 5/2023. Họ đang tìm cách đẩy nhanh việc thống nhất phương án để chống lại sự gia tăng của hàng nhập khẩu giá rẻ.
Mới đây, Bộ Kinh tế Đức công bố “Kế hoạch hành động thương mại điện tử” nhằm giảm thiểu việc nhập khẩu không kiểm soát các sản phẩm giá trị thấp từ các nước ngoài EU. Bản kế hoạch có nhắc đến Temu và Shein.
Đức dự định triển khai 3 biện pháp chính, gồm tăng năng lực hải quan và giám sát thị trường, kiểm soát chặt hơn hàng nhập khẩu; thực thi nghiêm ngặt Đạo luật Dịch vụ kỹ thuật số (DSA) của EU. Chính quyền sẽ hành động phù hợp với bảo vệ môi trường và người tiêu dùng, hướng tới loại bỏ ngưỡng miễn thuế các gói hàng nhỏ.
Tuy nhiên, không phải ai cũng ủng hộ việc thay đổi chính sách với hàng nhập khẩu giá trị nhỏ. Đầu năm 2022, khi quốc hội Mỹ cân nhắc đưa điều khoản liên quan quy tắc này vào dự luật bán dẫn, một số nhóm doanh nghiệp do Phòng Thương mại Mỹ và Hiệp hội các nhà sản xuất quốc gia đã viết thư kêu gọi giữ nguyên điều khoản này.
Họ cho biết những thay đổi sẽ “áp đặt chi phí lớn lên doanh nghiệp, người lao động và tiêu dùng, tạo áp lực lạm phát mới lên nền kinh tế và làm trầm trọng thêm tình trạng gián đoạn chuỗi cung ứng”.
Nói trên AP giữa năm ngoái, Phó chủ tịch Phòng Thương mại Mỹ John Drake cho rằng cắt giảm ngưỡng 800 USD sẽ làm tăng thuế với nhiều doanh nghiệp nhỏ. Họ cũng tốn thêm chi phí thuê dịch vụ để xử lý các lô hàng. Theo ông, việc thu thuế với các lô hàng giá trị thấp “thực sự không đáng để bận tâm”.
Phản hồi về kế hoạch siết quy tắc “de minimis” của Nhà Trắng tuần trước, Temu cho biết mô hình kinh doanh của họ không dựa vào chính sách này. Thay vào đó, hãng “cắt bỏ những khâu trung gian không cần thiết”, giúp người tiêu dùng tiết kiệm. Trong khi, Shein cho biết ưu tiên tuân thủ quy định nhập khẩu.
Nhà sáng lập PDD Colin Huang cũng cảm nhận được những rào cản sắp tới. “Trong tương lai, tăng trưởng ngành này chắc chắn sẽ chịu áp lực từ cạnh tranh gia tăng và những thách thức bên ngoài”, ông nói cuối tháng trước.
Trong Nước
Tổng hợp tin thị trường mua sắm online 9 tháng đầu năm 2026
Thị trường mua sắm trực tuyến (thương mại điện tử – TMĐT) tại Việt Nam trong 9 tháng đầu năm 2026 tiếp tục chứng kiến sự tăng trưởng mạnh mẽ cả về quy mô doanh thu lẫn sự dịch chuyển sâu sắc trong hành vi tiêu dùng và cấu trúc thị trường.
Ver2Solution tổng hợp phân tích toàn cảnh thị trường dựa trên các báo cáo dữ liệu mới nhất (từ các đơn vị nghiên cứu thị trường như Metric và Tổng cục Thống kê, nhiều báo chí uy tín trong nước…):
Quy mô doanh thu và Tổng quan thị trường
-
Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng: Trong 9 tháng đầu năm 2026, toàn nền kinh tế đạt gần 5.926 nghìn tỷ đồng, tăng 13,4% so với cùng kỳ năm trước, cho thấy sức mua nội địa vẫn duy trì đà hồi phục tích cực.
-
Doanh số 4 sàn TMĐT lớn (Shopee, TikTok Shop, Lazada, Tiki):
-
Riêng 6 tháng đầu năm 2026, tổng doanh số trên 4 sàn đạt 291,6 nghìn tỷ đồng, tăng trưởng mạnh 44,11% so với cùng kỳ năm 2025.
-
Bước sang quý III/2026, với sự bùng nổ của các chiến dịch tựu trường và các ngày hội mua sắm lớn, đà tăng trưởng tiếp tục duy trì với ước tính doanh số riêng quý III đạt khoảng 146,3 nghìn tỷ đồng (tăng trưởng ổn định so với quý II).
-
Cục diện thị phần và Cuộc đua giữa các sàn
Thị trường TMĐT hiện đang chứng kiến sự phân cực rõ rệt, khi hai ông lớn dẫn đầu thâu tóm gần như toàn bộ thị phần, trong khi các nền tảng còn lại chịu áp lực cạnh tranh khốc liệt.
| Nền tảng sàn | Thị phần ước tính | Tình hình hoạt động nổi bật |
| Shopee | 54,5% | Tiếp tục giữ vị trí số 1 thị trường với mức tăng trưởng doanh thu khoảng 15% so với cùng kỳ. GMV (Tổng giá trị giao dịch) bình quân của một nhà bán hàng trên Shopee đạt 831,7 triệu đồng (tăng 44%). |
| TikTok Shop | 43,4% | Vị trí thứ 2 nhưng bám đuổi rất sát sao (tăng từ mức 42% năm trước). Doanh thu ghi nhận mức tăng trưởng vượt trội 27%, nhờ thế mạnh tuyệt đối về Livestream và Shoppertainment. GMV bình quân mỗi shop đạt 532,7 triệu đồng (tăng 65%). |
| Lazada & Tiki | ~2% tổng thị phần | Chịu nhiều sức ép; Lazada ghi nhận giá trị giao dịch giảm khoảng 23%, trong khi Tiki có tín hiệu phục hồi nhẹ về giá trị giao dịch (tăng 33% nhưng quy mô tổng nhỏ hơn đáng kể). |
Ngành hàng chủ lực
Các nhóm hàng đóng vai trò “đầu tàu” dẫn dắt doanh số mua sắm trực tuyến trong 9 tháng qua bao gồm:
-
Thời trang & Phụ kiện: Luôn đứng đầu về sản lượng tiêu thụ và số lượng đơn hàng phát sinh nhờ tính đa dạng mẫu mã và tần suất mua sắm cao của người dùng trẻ.
-
Hàng tiêu dùng nhanh (FMCG) & Mỹ phẩm / Chăm sóc cá nhân: Chiếm tỷ trọng lớn về số lượng giao dịch thường nhật. Các sản phẩm làm đẹp, chăm sóc da cá nhân tiếp tục bùng nổ mạnh mẽ trên các phiên livestream của TikTok Shop.
-
Nhà cửa đời sống & Đồ gia dụng thông minh: Ghi nhận mức giá trị giỏ hàng trung bình cao hơn, đóng góp đáng kể vào tổng doanh thu toàn ngành.
Các xu hướng tiêu dùng và nhà bán hàng nổi bật
-
Người mua sẵn sàng chi trả cao hơn: Mặc dù các phân khúc giá rẻ (dưới 200.000 đồng) vẫn chiếm khoảng 46% doanh số, tâm lý người tiêu dùng đã dịch chuyển theo hướng ưu tiên chất lượng, độ bền và thương hiệu uy tín thay vì chỉ săn hàng siêu rẻ.
-
Sự thanh lọc mạnh mẽ của nhà bán hàng (Chuyên nghiệp hóa):
-
Số lượng shop nhỏ lẻ có phát sinh doanh số giảm khoảng 27%, và các gian hàng Mall cũng giảm khoảng 25% do các nền tảng siết chặt tiêu chuẩn vận hành và chính sách kiểm duyệt.
-
Tuy nhiên, doanh thu bình quân trên mỗi nhà bán hàng hoạt động lại tăng vọt (Shopee tăng 44%, TikTok Shop tăng 65%). Điều này chứng minh thị trường đang thuộc về các nhà bán hàng chuyên nghiệp, có đầu tư bài bản về hình ảnh, data và dịch vụ khách hàng.
-
-
Gian hàng chính hãng (Mall) lên ngôi: Doanh thu từ các gian hàng Mall tăng trưởng tới 54% dù số lượng shop giảm, phản ánh xu hướng dịch chuyển niềm tin của người tiêu dùng sang hàng hóa có nguồn gốc rõ ràng, chính hãng.
-
Hàng ngoại giá rẻ hạ nhiệt: Hàng hóa nhập khẩu trực tiếp từ người bán nước ngoài trên các sàn có dấu hiệu chững lại và suy giảm do sự cạnh tranh gắt gao từ nội địa cũng như các rào cản về logistics và chi phí vận chuyển.
Quý 4 luôn là mùa vàng (Peak Season) của thị trường thương mại điện tử (TMĐT) nhờ chuỗi sự kiện siêu mua sắm liên hoàn (10/10, 11/11, 12/12, Black Friday, Giáng sinh và chuẩn bị Tết Nguyên Đán). Năm 2026, thị trường ghi nhận sự tăng trưởng đi kèm sự chuyên nghiệp hóa mạnh mẽ từ cả người tiêu dùng lẫn các quy định pháp lý mới. Phân tích Triển vọng Thị trường TMĐT Quý 4/2026
1. Bứt phá quy mô doanh số
-
Sức mua đạt đỉnh: Dựa trên đà tăng trưởng 9 tháng đầu năm (doanh số 4 sàn lớn đạt hơn 430.000 tỷ đồng), Quý 4 dự báo sẽ đóng góp 35% – 40% tổng doanh thu cả năm, ước tính đạt mức bùng nổ vượt 160.000 – 180.000 tỷ đồng.
-
Đẩy mạnh tâm lý săn deal tích trữ: Người tiêu dùng tập trung ngân sách cuối năm cho các mặt hàng giá trị cao (Điện tử, Gia dụng) và các sản phẩm tiêu dùng/thời trang phục vụ lễ tết.
2. Sự phân hóa thị phần và kênh bán
-
Thế chân kiềng Shopee – TikTok Shop: Shopee nắm giữ lợi thế tìm kiếm/chủ động mua (Intent-based); TikTok Shop áp đảo ở mảng khám phá/bắt trend qua Livestream & Video ngắn (Discovery-based). Cả hai tiếp tục chiếm trên 97% thị phần.
-
Shoppertainment (Giải trí kết hợp Mua sắm) làm chủ cuộc chơi: Các phiên Mega Live kéo dài hàng chục tiếng với sự tham gia của KOC/KOL tiếp tục là “cỗ máy chốt đơn” chính trong các ngày Siêu Sale.
3. Tác động từ Khung pháp lý mới
-
Luật TMĐT số 122/2025/QH15 & Nghị định 248/2026/NĐ-CP (hiệu lực từ giữa năm 2026) siết chặt hơn về kiểm duyệt hóa đơn, nguồn gốc xuất xứ và quy định livestream. Điều này giúp tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh nhưng loại bỏ dần các nhà bán hàng tự phát, kinh doanh hàng không rõ nguồn gốc.
Ngành hàng Trọng điểm Bùng nổ trong Quý 4
┌────────────────────────────────────────────────────────────────────────┐
│ DỰ BÁO NHÓM NGÀNH HÀNG TĂNG TRƯỞNG │
├───────────────────┬────────────────────────────────────────────────────┤
│ Ngành hàng │ Động lực tăng trưởng Quý 4 │
├───────────────────┼────────────────────────────────────────────────────┤
│ Thời trang & Mỹ phẩm│ Nhu cầu tiệc tùng, lễ hội, làm đẹp đón Tết │
│ Điện tử & Gia dụng│ Săn sale giảm sâu, đổi mới thiết bị gia đình │
│ FMCG & Thực phẩm │ Mua sắm biếu tặng, tích trữ thực phẩm dịp Tết │
│ Nhà cửa & Đời sống│ Dọn dẹp, trang trí nhà cửa cuối năm │
└───────────────────┴────────────────────────────────────────────────────┘
-
Thời trang & Chăm sóc cá nhân (Beauty & Fashion): Nhóm ngành có tần suất mua lại cao nhất. Quý 4 là thời điểm các bộ sưu tập Thu – Đông, trang phục Lễ/Tết và bộ quà tặng mỹ phẩm đạt đỉnh doanh số.
-
Thiết bị điện tử & Gia dụng thông minh: Doanh số tăng mạnh về giá trị đơn hàng (AOV) nhờ các chương trình hỗ trợ trả góp (BNPL), giảm giá sâu từ hãng trong các đợt 11/11 và Black Friday.
-
Thực phẩm, Đồ uống & Quà tặng (FMCG): Tăng trưởng dần từ tháng 11 và bùng nổ cực đại vào tháng 12 & tháng 1 chuẩn bị cho Tết Nguyên Đán.
Chiến lược Kinh doanh Thực chiến cho Nhà bán hàng
Để bứt phá doanh số và tối ưu lợi nhuận trong mùa cao điểm cuối năm, nhà bán hàng cần triển khai chiến lược toàn diện theo 4 trụ cột chính:
1. Chiến lược Sản phẩm & Băng chuyền Tồn kho (Inventory)
-
Phân loại danh mục rõ ràng:
-
Sản phẩm phễu (Mồi kéo traffic): Giá cạnh tranh, dễ chốt đơn để tăng xếp hạng shop.
-
Sản phẩm Hero (Chủ lực doanh số): Đẩy mạnh tồn kho từ sớm, tập trung chạy quảng cáo và lên deal sàn.
-
Sản phẩm Combo/Gift-set: Đóng gói dạng quà tặng cuối năm để tăng Giá trị trung bình đơn hàng (AOV).
-
-
Dự báo tồn kho chính xác: Sử dụng dữ liệu bán hàng 3 tháng gần nhất kết hợp hệ số tăng trưởng mùa vụ (thường x2 đến x3 ngày thường) để đặt hàng sản xuất/nhập kho trước ít nhất 30–45 ngày, tránh đứt gãy logistics sát Tết.
2. Tối ưu Chiến dịch Quảng cáo & Marketing (Traffic & Conversion)
-
Kế hoạch Marketing 3 giai đoạn cho Mega Sale:
-
Warm-up (7–10 ngày trước sale): Đăng video teaser, cho người dùng thêm hàng vào giỏ (Add-to-cart), phát voucher đặt trước.
-
D-Day (1–3 ngày chính sale): Dồn 70% ngân sách Ads, phủ sóng Livestream liên tục các khung giờ vàng (0h, 12h, 20h).
-
Teardown (2–3 ngày sau sale): Chạy bám đuổi (Remarketing) nhóm khách bỏ giỏ hàng, tung deal “Cảm ơn”.
-
-
Đa dạng hóa điểm chạm: Kết hợp quảng cáo nội sàn (Shopee Ads, TikTok Shop Ads) với kéo traffic ngoại sàn từ Facebook/Reels/Shorts về shop.
3. Đẩy mạnh Vận hành Livestream & Short-video
-
Xây dựng kịch bản Mega Live: Chuẩn bị sẵn danh sách deal sốc theo từng mốc lịch trình (Deal 1k/9k theo giờ, Flash Sale độc quyền).
-
Hợp tác Affiliate/KOC hiệu quả: Booking dàn KOC/Influencer phủ rộng review sản phẩm từ tháng 10 để tạo sóng nhận diện trước các ngày hội lớn.
4. Quản trị Vận hành, Tài chính & Trải nghiệm Khách hàng
-
Tối ưu chuẩn hóa dữ liệu & Hóa đơn: Đảm bảo toàn bộ hàng hóa có đủ chứng từ, chuẩn hóa mã ngành hàng và thuế theo các quy định mới.
-
Kiểm soát Biên lợi nhuận thực tế: Tính toán kỹ các khoản chi phí phát sinh mùa cao điểm: Phí sàn (Phí thanh toán, phí cố định, phí dịch vụ) + Chi phí Logistics/Đóng gói + Chi phí Ads + Tỷ lệ hoàn hủy. Tránh tình trạng “Doanh số cao nhưng lỗ thực tế”.
-
Chuẩn bị nhân lực đóng gói & CSKH:Tăng cường nhân sự ca đêm cho khâu đóng gói trong vòng 24–48h sau Mega Sale để giữ tỷ lệ giao hàng đúng hạn, tránh bị phạt chỉ số vận hành.
Khởi Nghiệp
Giới trẻ Trung Quốc lập công ty một người để tránh áp lực thất nghiệp
Thay vì tìm kiếm một công việc mới sau khi mất việc hoặc rời bỏ môi trường doanh nghiệp áp lực cao, ngày càng nhiều người trẻ Trung Quốc lựa chọn “lập công ty một người”…
Theo Wall Street Journal, Wu Songyun, 35 tuổi, từng làm trong lĩnh vực thương mại quốc tế tại Thành Đô. Áp lực công việc và thời gian làm việc kéo dài khiến cô thường xuyên mất ngủ. Năm 2024, Wu nghỉ việc và thành lập TideFlow, một ứng dụng theo dõi giấc ngủ, cung cấp các bài tập thiền và gợi ý cải thiện chất lượng nghỉ ngơi.
“Áp lực công việc quá lớn. Bây giờ tôi thấy tốt hơn”, Wu nói.
7 TRIỆU DOANH NGHIỆP MỘT NGƯỜI MỚI ĐƯỢC THÀNH LẬP
Nhưng TideFlow chưa đạt được kết quả như kỳ vọng. Sau khi ra mắt trong một thị trường cạnh tranh gay gắt tại Trung Quốc, ứng dụng mới có khoảng 1.000 người dùng, trong đó khoảng 35 người trả phí. Công ty vẫn thua lỗ hàng tháng.
Wu là một trong số ngày càng nhiều người Trung Quốc lựa chọn thành lập doanh nghiệp chỉ với một người. AI được sử dụng để hỗ trợ nhiều công việc trước đây thường cần cả một đội ngũ, từ lập trình, chăm sóc khách hàng đến tiếp thị sản phẩm.
Theo truyền thông Trung Quốc, hơn 7 triệu doanh nghiệp một người mới được thành lập trong năm 2025, tăng khoảng 42% so với năm 2024. Con số này bao gồm nhiều loại hình kinh doanh khác nhau, không chỉ các startup AI.
Sự phát triển của mô hình này diễn ra trong bối cảnh thị trường việc làm của người trẻ Trung Quốc gặp nhiều sức ép. Chính quyền địa phương tại một số trung tâm công nghệ đang đưa ra các chính sách hỗ trợ như nhà ở, không gian văn phòng và phiếu sử dụng năng lực tính toán AI với chi phí thấp hơn. Hàng trăm vườn ươm dành cho các doanh nghiệp siêu nhỏ cũng xuất hiện tại những trung tâm công nghệ như Hàng Châu và Thâm Quyến.
“AI đang tạo ra tất cả những lo ngại về việc thay thế việc làm”, Guo Shan, đối tác tại công ty tư vấn Hutong Research ở Thượng Hải, nhận xét. Theo bà, các công ty một người có thể trở thành “một cơ hội việc làm”.
Với chính quyền Trung Quốc, xu hướng này đồng thời gắn với hai mục tiêu: thúc đẩy ứng dụng AI trong nền kinh tế và tạo thêm cơ hội việc làm cho lực lượng lao động trẻ.
TỰ KINH DOANH ĐỂ THOÁT KHỎI ÁP LỰC VIỆC LÀM
Làn sóng khởi nghiệp một người không chỉ xuất hiện tại Trung Quốc. Tại Mỹ, xu hướng này cũng đang phát triển khi AI giúp một cá nhân có thể đảm nhiệm nhiều công việc vốn cần cả nhóm nhân sự. CEO OpenAI Sam Altman từng dự đoán AI sẽ tạo ra công ty một người đầu tiên có giá trị 1 tỷ USD.
Tại Trung Quốc, mô hình này có thêm một số điều kiện thuận lợi. Chi phí vận hành thấp, các mô hình AI mã nguồn mở do doanh nghiệp Trung Quốc phát triển ngày càng phổ biến, trong khi mạng lưới sản xuất và cung ứng dày đặc giúp các doanh nghiệp nhỏ dễ tiếp cận nguồn lực sản xuất.

Nhưng với một bộ phận Gen Z và thế hệ Millennials Trung Quốc, khởi nghiệp không hẳn bắt đầu từ một ý tưởng kinh doanh lớn. Một số người lựa chọn con đường này sau khi bị sa thải khỏi các công ty công nghệ lớn; những người khác muốn thoát khỏi môi trường làm việc có cường độ cao.
Tại Honghub, một cộng đồng dành cho các doanh nhân một người ở Hàng Châu, nhu cầu về sự tự chủ thể hiện khá rõ. Cộng đồng này do nhà đầu tư Johnny Zou thành lập vào tháng 9/2025, hiện có hơn 50 công ty một người. Nhiều doanh nghiệp được nhận khoản vốn khởi nghiệp lên tới 50.000 USD từ vườn ươm.
Theo Zou, khoảng một phần ba số người sáng lập từng khởi nghiệp trước đó, trong khi một phần ba từng làm việc tại các công ty công nghệ lớn.
Hàng Châu là địa điểm thuận lợi cho mô hình này khi vừa là trung tâm thương mại điện tử vừa là một trong những điểm nóng AI của Trung Quốc. Alibaba và DeepSeek đều đặt hoạt động tại khu vực này.
Chính quyền địa phương cũng đang tìm cách thu hút các doanh nhân một người. Tháng 3/2026, quận Thượng Thành, nơi Honghub đặt trụ sở, công bố kế hoạch thu hút 1.000 người kinh doanh một người trong năm nay. Quận dự kiến dành hơn 200.000 feet vuông diện tích văn phòng và thành lập quỹ gần 150 triệu USD cho các dự án.
Tuy nhiên, hỗ trợ về mặt bằng hay vốn không đồng nghĩa với việc các doanh nghiệp này có thể nhanh chóng tạo ra doanh thu. Theo khảo sát của Honghub với 1.500 công ty một người, hơn một nửa có doanh thu dưới 1.000 USD mỗi tháng.
Bob Chen, nhà đầu tư tại quỹ đầu tư mạo hiểm BVF ở Thượng Hải, cho biết ông chưa đầu tư vào các công ty một người. “Rất khó để thực sự có được đơn hàng và doanh thu. Phần lớn đang làm những thứ người khác đã làm. Họ không có kế hoạch dài hạn”, ông nói.
AI GIÚP GIẢM CHI PHÍ, NHƯNG CHƯA TẠO MÔ HÌNH KINH DOANH BỀN VỮNG
Haoyu Liu, 29 tuổi, từng là kỹ sư phần mềm tại một công ty thương mại điện tử ở New York. Khi chứng kiến tốc độ tự động hóa và các đợt cắt giảm nhân sự trong ngành công nghệ, Liu cho rằng cách để thích ứng là trở thành ông chủ của chính mình.
Năm ngoái, anh trở về Trung Quốc, nơi mình sinh ra, để phát triển một ứng dụng về chiêm tinh. Liu tự vận hành toàn bộ doanh nghiệp, sử dụng AI để thiết kế ứng dụng, xử lý công việc hành chính và viết nội dung tiếp thị.
“Tôi đang đón nhận làn sóng công nghệ này thay vì chống lại nó”, Liu nói.
Tuy nhiên, chỉ vài tháng sau, khi chưa tìm được mô hình kiếm tiền từ ứng dụng chiêm tinh, Liu chuyển hướng sang phát triển một ứng dụng trò chơi AI. Sản phẩm có tên Hunger Agents hiện đang được xây dựng nguyên mẫu.
Việc thay đổi mô hình kinh doanh là khá phổ biến ở các công ty một người. Một số doanh nghiệp sau khi đạt được thành công sẽ tuyển thêm nhân sự hoặc được một công ty lớn hơn mua lại. Những người khác tiếp tục duy trì quy mô nhỏ nếu có thể tạo đủ thu nhập để tự trang trải.
Với nhóm này, mục tiêu không nhất thiết là xây dựng một startup trị giá hàng tỷ USD. Họ tìm kiếm sự tự chủ và một mô hình kinh doanh đủ để duy trì cuộc sống.
“Chúng tôi thích sự tự do mà khởi nghiệp mang lại. Bạn có thể nghỉ ngơi bất cứ khi nào muốn”, Liu nói.
AI đang làm giảm đáng kể rào cản gia nhập đối với những người muốn tự xây dựng sản phẩm. Theo khảo sát của Honghub, khoảng ba phần tư những người sáng lập công ty một người không có nền tảng kỹ thuật.
Arvin Chen, 25 tuổi, một nhà sáng lập tại Honghub đang phát triển thiết bị microphone cho phép người dùng trực tiếp giao tiếp với các AI agent, cho rằng AI đã thay đổi cách một startup được xây dựng. Anh sử dụng AI cho nhiều công việc, từ chỉnh sửa video, lập trình phần backend đến sắp xếp các hoạt động cá nhân.
“Những người từng nghĩ đến việc làm một điều gì đó trong quá khứ thì giờ đây có thể ngừng suy nghĩ và bắt tay vào làm”, Chen nói.
Ver2Solution theo Vneconomy
Quốc Tế
Trung Quốc tiêu hủy gần 12 tấn ngồng xà lách nhuộm phẩm màu
Sau bê bối bắp cải ngâm formaldehyde, chính quyền Trung Quốc vừa tiêu hủy gần 12 tấn ngồng xà lách nhuộm phẩm màu hóa chất nhằm ‘phù phép’ nông sản trở nên tươi xanh trước khi tiêu thụ.
Ngày 5/9, Đài truyền hình trung ương Trung Quốc (CCTV News) đưa tin Cục Nông nghiệp Nông thôn phối hợp Cục Quản lý Giám sát Thị trường huyện Du Trung, tỉnh Cam Túc, đồng loạt thanh tra toàn bộ 53 kho bãi, cơ sở thu mua rau củ trên địa bàn.
Kết quả kiểm tra ghi nhận 6 doanh nghiệp pha loãng hỗn hợp phụ gia mang tên “Quả Lục” vào các bồn chứa để ngâm ngồng xà lách. Lớp nước màu này giúp thương lái che vết dập nát, thân rau úa vàng, tạo sắc xanh tươi trước khi xếp hàng vào xe lạnh chuyển đi tiêu thụ khắp cả nước.
Đợt kiểm tra diễn ra sau khi tài khoản mạng xã hội mang tên “Đại Lôi” đăng video điều tra thực tế tại các thị trấn Định Viễn và Đại Liên (huyện Du Trung). Blogger này thâm nhập 13 kho chứa nông sản và phát hiện hơn một nửa số điểm tập kết để công nhân nhúng ngập gốc rau vào dung dịch màu xanh thẫm.
Người làm pha chế hóa chất bằng mắt thường, không dùng dụng cụ đo lường, để dung dịch vương vãi khắp mặt đất. Kết quả kiểm nghiệm độc lập từ ba mẫu nước ngâm do người này thu thập cho thấy hai mẫu chứa Tartrazine (chất tạo màu vàng chanh) và Brilliant Blue (chất tạo màu xanh lam).
Theo Tiêu chuẩn An toàn Thực phẩm Quốc gia (GB 2760), Tartrazine và Brilliant Blue chỉ được phép sử dụng trong một số nhóm thực phẩm chế biến như bánh kẹo, đồ uống với hàm lượng giới hạn nghiêm ngặt, nhưng bị cấm tuyệt đối trên rau củ tươi sống. Hành vi của 6 cơ sở này vi phạm quy định về sử dụng phụ gia thực phẩm ngoài danh mục cho phép.
Mẫu kiểm nghiệm từ cơ quan chức năng không phát hiện formaldehyde hay kim loại nặng, song giới chuyên môn cảnh báo người tiêu dùng không chủ quan. Tartrazine và Brilliant Blue đều tan trong nước. Khi thân rau bị cắt gốc, dung dịch màu lập tức ngấm sâu theo các mạch dẫn vào lõi thịt thực vật. Do đó, cách rửa xả nước nhiều lần hay gọt vỏ ngoài tại gia đình không thể loại bỏ lượng hóa chất đã ngấm vào bên trong. Người có cơ địa mẫn cảm, bệnh nhân hen suyễn hoặc người dị ứng với aspirin dễ gặp phản ứng nổi mề đay, khó thở nếu vô tình ăn phải lượng lớn các chất tạo màu này.
Ngành nông nghiệp huyện Du Trung khẳng định quy trình canh tác của nông dân địa phương không dùng chất tạo màu. Hoạt động ngâm tẩm hóa chất do các đại lý phân phối từ địa phương khác đến thực hiện tại khâu sơ chế, phân loại trung gian nhằm kéo dài thời gian bảo quản hàng hóa trên đường vận chuyển. Chính quyền huyện đang rà soát chuỗi lưu thông từ khâu thu hoạch đến điểm bán lẻ nhằm ngăn chặn tình trạng gian lận thương mại tương tự.
-
Trong Nước1 năm agoBáo cáo thị trường nước hoa Việt Nam 2023-2025
-
Livestream2 năm agoBáo cáo xu hướng thị trường kinh doanh livestream tại Việt Nam trong năm 2024
-
Social2 năm agoCập nhật Facebook 7 ngày qua (01-09/03/2025)
-
Trong Nước1 năm agoBáo cáo thị trường trang sức Việt Nam 2023-2025
-
Khởi Nghiệp1 năm agoCách thương hiệu thời trang nội địa vượt “bão” đóng cửa hàng loạt
-
Livestream2 năm agoBí quyết bán hàng livestream doanh thu cao
-
Social2 năm agoCập nhật Facebook 7 ngày qua (20-27/02/2025)
-
Xu Hướng2 năm agoXu hướng thời trang 2025 khởi động, mở đầu Milan Fashion Week: Gucci là ông lớn nhưng Dsquared2 mới là cái tên chiếm sóng MXH

