Connect with us

Công Nghệ Phần Mềm

Câu hỏi tỷ đô của ngành tiếp thị: Tìm kiếm bằng AI có thay thế tìm kiếm truyền thống?

Published

4 tháng ago

on

Doanh nghiệp có cần “đập đi xây lại” chiến lược tìm kiếm, hay tối ưu tìm kiếm bằng AI chỉ là phần mở rộng của SEO truyền thống?

Với các chuyên gia marketing, mùa mua sắm Black Friday năm nay không chỉ mang lại doanh thu, mà còn đem đến một lát cắt khá rõ về tương lai của tìm kiếm bằng trí tuệ nhân tạo.

TRUY CẬP TỪ CHATGPT TĂNG GẤP 8 LẦN SO VỚI NĂM NGOÁI

Theo dữ liệu của công ty phần mềm marketing Semrush, website của 20 nhà bán lẻ lớn, từ Best Buy đến Etsy, ghi nhận trung bình 183.000 lượt truy cập mỗi ngày đến từ ChatGPT và các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) khác. Con số này vẫn rất nhỏ nếu so với lưu lượng từ công cụ tìm kiếm truyền thống, nhưng đã tăng gần gấp 8 lần so với cùng kỳ năm ngoái. Năm 2023, nhiều website trong nhóm này chỉ nhận được vài chục, thậm chí bằng 0 lượt truy cập mỗi ngày từ AI.

Những con số trên cho thấy AI search đang bước vào giai đoạn có thể tạo ra doanh thu thực sự. Tuy nhiên, cách các doanh nghiệp nên chuẩn bị cho xu hướng này vẫn là chủ đề gây tranh cãi gay gắt.

“Ngày nay, mọi giám đốc marketing đều đang suy nghĩ về việc thương hiệu của họ xuất hiện như thế nào trên ChatGPT”, ông Anil Chakravarthy, Chủ tịch mảng trải nghiệm số của Adobe, nhận định hồi tháng trước, khi Adobe công bố thương vụ mua lại Semrush trị giá 1,9 tỷ USD.

Câu hỏi cốt lõi đặt ra là: AI search có thay thế hoàn toàn tìm kiếm truyền thống hay không? Benjamin Houy, một doanh nhân công nghệ, là người tin rằng câu trả lời hiện tại vẫn là “chưa”. Đầu năm nay, ông tự bỏ vốn ra mắt Lorelight – một công cụ nhằm tối ưu sự hiện diện của thương hiệu trong kết quả trả lời của các mô hình AI. Nhưng dự án chỉ tồn tại khoảng 6 tháng.

Theo Houy, dữ liệu mà Lorelight thu thập được không hề hé lộ “bí kíp” mới nào để thao túng thuật toán AI. Ngược lại, nó chỉ củng cố giá trị của những thực hành SEO đã tồn tại hàng chục năm: xuất hiện trên các ấn phẩm uy tín, xây dựng nội dung có chuyên môn thực chất và đáng tin cậy.

“Tôi dần không còn tin vào tiền đề cốt lõi của sản phẩm – rằng nó có thể giúp doanh nghiệp xếp hạng cao hơn trong AI”, ông Houy thẳng thắn thừa nhận.

Quan điểm này đối lập hoàn toàn với làn sóng “SEO đã chết” – cụm từ xuất hiện dày đặc trên các tiêu đề báo kinh doanh trong năm qua. Những người tin vào kịch bản này đã rót vốn mạnh tay cho hàng loạt startup bán dịch vụ tối ưu cho công cụ trả lời (Answer Engine Optimization – AEO), hay còn gọi là tối ưu cho công cụ sinh nội dung (Generative Engine Optimization). Theo họ, AI search đòi hỏi những chiến thuật hoàn toàn khác so với SEO truyền thống.

CUỘC ĐỔ XÔ VÀO AEO VÀ BÀI TOÁN CHIẾN LƯỢC DÀI HẠN

Dù AI search chưa thể ngay lập tức “soán ngôi” Google, quỹ đạo phát triển của nó trong 5 năm tới là “con đường một chiều”, theo Brian Stempeck, đồng sáng lập kiêm CEO của startup tối ưu tìm kiếm AI Evertune. Stempeck kể rằng, khi ông hỏi một nhóm sinh viên Đại học Virginia xem họ có dùng Google làm công cụ tìm kiếm chính hay không, không một cánh tay nào giơ lên. Thay vào đó, họ chủ yếu sử dụng ChatGPT, Gemini của Google, Grok của X, hoặc thậm chí TikTok.

Rất nhiều tiền đang được đặt cược vào việc dự báo nào sẽ đúng. Theo ước tính của MarkNtel Advisors, thị trường dịch vụ SEO và AEO toàn cầu sẽ tăng từ 81,4 tỷ USD năm ngoái lên 171 tỷ USD vào năm 2030, một phần nhờ nhu cầu tối ưu cho AI. Riêng trong tháng 8, Evertune và Profound – hai startup lớn trong mảng này – lần lượt huy động được 15 triệu USD và 35 triệu USD.

Cơn sốt AEO không chỉ thu hút các startup công nghệ. Tháng 9, GlobeNewswire – nền tảng phân phối thông cáo báo chí – công bố sản phẩm mới sử dụng dữ liệu của Profound để hỗ trợ xây dựng và đo lường các chiến dịch PR nhắm đến AI search. Evertune cũng bắt tay với nền tảng tiếp thị liên kết Impact để tạo ra các nội dung trả phí, như hướng dẫn mua sắm, được thiết kế nhằm xuất hiện trong kết quả trả lời của LLM.

Tuy nhiên, không phải ai cũng tin rằng AEO sẽ tách biệt hoàn toàn với SEO. James Cadwallader, CEO kiêm đồng sáng lập Profound, cho rằng hai lĩnh vực này cuối cùng sẽ hội tụ. Theo ông, các công ty SEO sẽ bổ sung dịch vụ AI search, và ngược lại, khi cả hai hình thức tìm kiếm cùng tồn tại.

Một trong những lời khuyên mà Cadwallader đưa ra là doanh nghiệp cần đảm bảo các mô hình AI có đủ dữ liệu để “học”, chẳng hạn thông qua việc phát hành nhiều thông cáo báo chí hơn. Điều này đặc biệt quan trọng với AI search, bởi LLM cần nhiều thông tin hơn để trả lời các câu hỏi hội thoại phức tạp, có bối cảnh và lịch sử tương tác của người dùng.

Nhưng chính cách tiếp cận này lại làm dấy lên lo ngại về “nông trại nội dung” – một hiện tượng cũ của internet, nơi số lượng được ưu tiên hơn chất lượng.

“Chúng ta đã từng thấy cách làm này”, bà Jennifer Vianello, Giám đốc marketing của Cars Commerce (đơn vị vận hành Cars.com), nhận xét. Theo bà, những chiến thuật “rẻ và dễ”, như nhồi nhét liên kết hay từ khóa, từng giúp leo hạng tìm kiếm trong quá khứ nhưng không mang lại giá trị thực cho người dùng.

CHẤT LƯỢNG, ĐỘ MỚI VÀ THƯƠNG HIỆU: ĐIỂM GIAO GIỮA SEO VÀ AI SEARCH

Trên thực tế, nhiều điều chỉnh để phù hợp với AI search lại là sự tiếp nối của SEO tốt, chứ không phải một cuộc cách mạng hoàn toàn. Tại Cars Commerce, các cải tiến do đội ngũ biên tập nội bộ thực hiện – như thêm gạch đầu dòng, tóm tắt ý chính hay cấu trúc nội dung dễ đọc – giúp trang web thân thiện hơn với LLM, đồng thời cũng nâng cao trải nghiệm người dùng.

Ở Expedia Group, dữ liệu sản phẩm chi tiết và chuyên sâu tỏ ra đặc biệt hiệu quả. Theo ông Jochen Koedijk, Giám đốc marketing của tập đoàn, Expedia xuất hiện nổi bật hơn trong các câu trả lời AI về khách sạn sau khi bổ sung mô tả chi tiết về tiện nghi, từ bãi đỗ xe miễn phí, dịch vụ streaming đến hồ bơi tại từng địa điểm cụ thể.

Một khác biệt đáng chú ý nữa là AI search coi trọng tính cập nhật còn hơn cả tìm kiếm truyền thống. Nghiên cứu của Profound cho thấy nội dung được xuất bản hoặc cập nhật trong vòng 13 tuần gần nhất có khả năng xuất hiện trong phản hồi chatbot cao hơn 50%.

Theo Andrew Warden, Giám đốc marketing của Semrush, điểm khác biệt lớn nhất giữa SEO và AI search nằm ở mức độ coi trọng nội dung do người dùng tạo ra. Các mô hình AI đặc biệt chú ý đến những cuộc thảo luận về thương hiệu trên Reddit, Quora hay phần bình luận YouTube.

“Doanh nghiệp sẽ thành công trong AI search nếu quay về gốc rễ: họ là ai, giá trị họ mang lại cho khách hàng là gì, và họ truyền tải điều đó ra thị trường như thế nào”, ông Warden nói. Việc khách hàng hiểu rõ và chủ động thảo luận về giá trị thương hiệu là yếu tố then chốt.

Về dài hạn, theo Tom Critchlow, Phó chủ tịch phụ trách tăng trưởng khán giả tại Raptive, xây dựng thương hiệu để tác động đến nhận thức người tiêu dùng sẽ quan trọng hơn nhiều so với làn sóng AEO hiện tại, vốn có nhiều nét tương đồng với những nỗ lực “leo top giá rẻ” thời kỳ đầu của Google.

Quan điểm thận trọng cũng được ông Jochen Koedijk chia sẻ. Theo vị lãnh đạo của Expedia, các nhà tiếp thị nên tập trung vào thử nghiệm, đồng thời cảnh giác với bất kỳ ai khẳng định họ đã nắm chắc tương lai của AI search.

“Nếu ai đó nói với bạn rằng họ biết chắc AI search sẽ như thế nào trong hai năm nữa, tôi không tin”, ông nói.

Ver2Solution theo VNeconomy 

Related Topics:
Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Công Nghệ Phần Mềm

Anthropic dừng phát hành AI Mythos vì quá mạnh

Published

2 tuần ago

on

11 Tháng 4, 2026

By

Anthropic tuyên bố mô hình AI Mythos quá mạnh để công khai, sau khi thử nghiệm cho thấy nó có thể phá vỡ biện pháp an toàn và khai thác lỗ hổng hệ thống.

Anthropic dừng phát hành AI Mythos vì quá mạnh

Công ty Anthropic vừa thông báo sẽ không phát hành công khai mô hình AI mới nhất mang tên Claude Mythos, do lo ngại về khả năng vượt ngoài kiểm soát.

Trong quá trình thử nghiệm, Mythos đã có thể phá vỡ các biện pháp an toàn và thậm chí gửi email ra ngoài môi trường thử nghiệm, gây ra nhiều quan ngại về rủi ro bảo mật.

Theo báo cáo, Mythos có khả năng phát hiện các lỗ hổng nghiêm trọng trong hệ điều hành và trình duyệt, bao gồm cả một lỗ hổng tồn tại suốt 27 năm trong OpenBSD – vốn được coi là hệ điều hành bảo mật hàng đầu.

Anthropic cho biết mô hình này mạnh đến mức ngay cả kỹ sư không chuyên về an ninh mạng cũng có thể tạo ra khai thác từ các lỗ hổng chỉ sau một đêm.

Thay vì phát hành rộng rãi, Anthropic sẽ hợp tác với 11 tổ chức lớn như Google, Microsoft, AWS và JPMorgan trong dự án Project Glasswing, tập trung sử dụng Mythos cho mục đích phòng thủ an ninh mạng. Công ty kỳ vọng sẽ phát triển thêm các biện pháp bảo vệ trước khi đưa mô hình ra công chúng.

Intel bắt tay Elon Musk trong siêu dự án chip AI

Intel công bố hợp tác với Elon Musk trong dự án Terafab – một tổ hợp sản xuất chip AI khổng lồ do Tesla, SpaceX và xAI dẫn dắt.

Nhà máy đặt tại Austin, Texas, được kỳ vọng sẽ tạo ra năng lực tính toán khổng lồ, lên tới 1 terawatt mỗi năm, phục vụ cho các ứng dụng trí tuệ nhân tạo tiên tiến.

Mục tiêu của Terafab là sản xuất chip hiệu năng cao để hỗ trợ các dự án robot humanoid, xe tự lái và trung tâm dữ liệu AI.

Intel sẽ tận dụng dịch vụ Intel Foundry để thiết kế, chế tạo và đóng gói chip ở quy mô lớn, giúp tăng tốc tiến trình hiện thực hóa tham vọng của Elon Musk.

Ngay sau thông báo, cổ phiếu Intel tăng gần 3%, phản ánh kỳ vọng của giới đầu tư vào vai trò của hãng trong lĩnh vực AI. Tỷ phú Elon Musk cũng đã xuất hiện tại trụ sở Intel cuối tuần trước, cho thấy sự hợp tác đang tiến triển nhanh chóng.

Thổ Nhĩ Kỳ cân nhắc hạn chế mạng xã hội cho trẻ em

Quốc hội Thổ Nhĩ Kỳ thảo luận một dự luật nhằm cấm trẻ em dưới 15 tuổi sử dụng mạng xã hội. Nếu được thông qua, các nền tảng như YouTube, TikTok, Facebook và Instagram sẽ phải triển khai hệ thống xác minh tuổi, cung cấp công cụ kiểm soát của phụ huynh và nhanh chóng xử lý nội dung bị coi là gây hại.

Chính phủ của Tổng thống Recep Tayyip Erdogan cho rằng dự luật nhằm bảo vệ trẻ em khỏi nguy cơ về quyền riêng tư, an toàn và các nội dung độc hại.

Bộ trưởng Gia đình và Dịch vụ xã hội Mahinur Ozdemir Goktas nhấn mạnh: “Bảo vệ trẻ em khỏi mọi rủi ro và mối đe dọa là ưu tiên hàng đầu.”

Tuy nhiên, phe đối lập CHP chỉ trích rằng trẻ em cần được bảo vệ bằng chính sách dựa trên quyền lợi, thay vì các biện pháp cấm đoán.

Dự luật cũng yêu cầu công ty trò chơi trực tuyến phải có đại diện tại Thổ Nhĩ Kỳ để đảm bảo tuân thủ. Nếu vi phạm, các nền tảng có thể bị phạt tiền hoặc giảm băng thông internet.

Ver2Solution theo VTCNews

Continue Reading

Công Nghệ Phần Mềm

Vì sao Zuckerberg thà đốt trăm tỷ USD còn hơn về nhì trong cuộc đua AI?

Published

4 tuần ago

on

28 Tháng 3, 2026

By

Trong cuộc đua AI, Zuckerberg chấp nhận mạo hiểm 600 tỷ USD với triết lý “thà phí tiền còn hơn tụt lại”, hé lộ chiến lược táo bạo và nỗi lo bị gạt khỏi cuộc chơi định hình tương lai.

Trong một phát biểu thẳng thắn làm khuấy động cả thung lũng Silicon, CEO Meta Mark Zuckerberg đã vẽ nên một lằn ranh rõ ràng, đó là thà “tiêu phí vài trăm tỷ USD” còn hơn là người về nhì trong cuộc đua đến trí tuệ nhân tạo tổng quát (AGI), hay còn gọi là siêu trí tuệ.

Không phải là một lời nói suông, đây còn là là tuyên ngôn cho một canh bạc thế kỷ, một chiến lược “tất tay” được bảo hiểm bằng nguồn lực tài chính khổng lồ và một nỗi sợ hãi hữu hình, đó là nỗi sợ bị bỏ lại phía sau.

Canh bạc 600 tỷ USD và nỗi sợ mang tên “lỡ nhịp”

Trong podcast Access phát hành gần đây, Zuckerberg đã chính thức xác nhận cam kết đầu tư ít nhất 600 tỷ USD vào các trung tâm dữ liệu và hạ tầng tại Mỹ cho đến năm 2028. Con số này, theo Giám đốc tài chính Susan Li, bao gồm toàn bộ hoạt động xây dựng, vận hành và cả nhân sự của Meta trên đất Mỹ. Đây là một khoản chi khổng lồ, đủ sức làm chùn tay bất kỳ hội đồng quản trị nào.

Vậy tại sao Zuckerberg lại sẵn sàng mạo hiểm đến vậy? Câu trả lời nằm ở quan điểm của ông về rủi ro. Với CEO Meta, rủi ro lớn nhất không phải là việc xây dựng thừa thãi hạ tầng hay đầu tư quá tay, mà là việc xây dựng quá chậm.

“Nếu bạn xây dựng quá chậm, trong khi siêu trí tuệ có thể xuất hiện sau 3 năm mà bạn lại chuẩn bị cho kịch bản 5 năm, thì bạn sẽ mất vị thế trong công nghệ mà tôi tin sẽ là quan trọng nhất, tạo ra nhiều sản phẩm, đổi mới và giá trị nhất trong lịch sử”, ông giải thích.

Lập luận này biến khoản đầu tư 600 tỷ USD từ một chi phí khổng lồ thành một dạng “phí bảo hiểm” đắt đỏ. Đó là khoản phí để Meta chắc chắn có một vé trên chuyến tàu đến tương lai, một tương lai mà AGI được dự đoán sẽ định hình lại mọi ngành công nghiệp, mọi khía cạnh của đời sống xã hội. Đối với Zuckerberg, “ít nhất với một công ty như Meta, rủi ro nằm ở việc chưa đủ táo bạo, chứ không phải quá táo bạo”.

“Bong bóng AI” và bài học từ lịch sử

Zuckerberg không hề né tránh khả năng về một “bong bóng AI”. Ông thẳng thắn thừa nhận đây là điều “khá có thể xảy ra”, và so sánh nó với những cơn sốt đầu tư trong lịch sử như bong bóng đường sắt hay sự sụp đổ của dot-com cuối năm 1990.

Trong thời kỳ đó, sự hưng phấn quá mức đã dẫn đến việc xây dựng hạ tầng ồ ạt, nhiều công ty phá sản, nhưng cuối cùng, những cơ sở hạ tầng đó (đường ray xe lửa, cáp quang) vẫn còn lại và tạo nền tảng cho sự phát triển về sau.

Những lo ngại của Zuckerberg không phải là không có cơ sở. Làn sóng đầu tư vào AI đang ở mức độ chưa từng có.

Dữ liệu từ Statista cho thấy thị trường AI toàn cầu hiện được định giá khoảng 244,2 tỷ USD. Riêng trong năm 2025, các tập đoàn công nghệ Mỹ đã dự kiến chi hơn 155 tỷ USD cho phát triển lĩnh vực này.

Một nghiên cứu của MIT công bố tháng 8/2025 càng làm tăng thêm sự thận trọng khi chỉ ra 95% các chương trình thí điểm AI đã thất bại trong việc mang lại lợi nhuận, bất chấp hơn 40 tỷ USD đã được rót vào.

Ngay cả Sam Altman, CEO của OpenAI, cũng đã lên tiếng cảnh báo về tình trạng định giá quá cao và sự “hưng phấn phi lý” xung quanh các startup AI.

Đối mặt với những con số và cảnh báo này, chiến lược của Zuckerberg càng lộ rõ tính chất của một canh bạc có tính toán. Ông biết rõ nguy cơ, nhưng ông đặt cược rằng phần thưởng cho người chiến thắng sẽ lớn hơn rất nhiều so với thiệt hại của những người thua cuộc, kể cả khi họ đã “đốt” hàng trăm tỷ USD.

Tại sao Meta không sợ phá sản?

Điểm khác biệt cốt lõi và cũng là lợi thế lớn nhất của Meta so với các đối thủ như OpenAI hay Anthropic, theo Zuckerberg, chính là sự tự chủ về tài chính. Meta được chống đỡ bởi cỗ máy kiếm tiền khổng lồ từ quảng cáo, một mô hình kinh doanh đã được chứng minh là bền vững qua nhiều thập kỷ. Cổ phiếu Meta đã tăng gần 40% trong năm qua, cho thấy sự tin tưởng của thị trường.

“Chúng tôi không có nguy cơ phá sản”, Zuckerberg khẳng định một cách tự tin.

Trong khi đó, các phòng thí nghiệm AI tư nhân khác lại sống dựa vào các vòng gọi vốn liên tục. Sự tồn tại của họ không chỉ phụ thuộc vào tiến độ nghiên cứu mà còn bị ảnh hưởng nặng nề bởi các yếu tố kinh tế vĩ mô. Một cú sốc thị trường, một cuộc suy thoái kinh tế có thể khiến dòng vốn cạn kiệt, đẩy họ vào tình thế nguy hiểm khi phải trang trải chi phí tính toán (compute cost) ngày càng phình to.

“Nếu rơi vào vị thế của họ, tình thế sẽ khác”, Zuckerberg nói. Lợi thế này cho phép Meta suy nghĩ và hành động trong một khung thời gian dài hơn, tập trung vào nghiên cứu nền tảng mà không bị áp lực phải tạo ra lợi nhuận ngay lập tức từ AI. Họ có thể xây dựng một pháo đài hạ tầng vững chắc, sẵn sàng cho cuộc chiến marathon thay vì những trận đánh ngắn hạn.

Bên trong “lò luyện” siêu trí tuệ

Để hiện thực hóa tham vọng AGI, Meta không chỉ ném tiền vào phần cứng mà họ còn đang xây dựng một hệ sinh thái nhân tài và nghiên cứu đặc biệt. Trọng tâm của nỗ lực này là một phòng thí nghiệm siêu trí tuệ mới được thành lập.

Đây không phải là một bộ phận cồng kềnh. Zuckerberg mô tả nó như một nhóm tinh hoa từ 50 đến 100 nhà nghiên cứu hàng đầu, hoạt động theo một cơ cấu “rất phẳng” và không có hạn chót áp đặt từ trên xuống. “Đây là nghiên cứu và bạn không thể biết chính xác sẽ mất bao lâu”, ông nói, ví dự án như một “đề tài khoa học tập thể”.

Cách tiếp cận này, kết hợp với chiến lược biến “sức mạnh tính toán trên mỗi nhà nghiên cứu” thành lợi thế cạnh tranh, đã biến Meta thành một thỏi nam châm hút nhân tài. Họ không ngần ngại đưa ra các gói đãi ngộ hàng triệu USD, thậm chí các khoản thưởng ký hợp đồng lên tới 100 triệu USD, để lôi kéo những bộ óc xuất sắc nhất từ chính các đối thủ như OpenAI, Google DeepMind và Anthropic.

Thương vụ trị giá 14,3 tỷ USD để sở hữu gần 50% cổ phần của Scale AI và đưa CEO Alexandr Wang về dẫn dắt nỗ lực AGI là minh chứng rõ ràng nhất cho sự quyết liệt này.

Dù gần đây Meta đã phải tạm thời “đóng băng” tuyển dụng ở mảng AI sau một đợt chi tiêu quá lớn, động thái này chỉ cho thấy sự điều chỉnh chiến thuật chứ không làm thay đổi chiến lược tổng thể: tập trung nguồn lực tốt nhất cho mục tiêu quan trọng nhất.

Không đơn thuần là một chiến lược kinh doanh, quan điểm của Mark Zuckerberg về AI  còn là triết lý về sự sinh tồn trong kỷ nguyên công nghệ mới. Ông không nhìn AI như một sản phẩm, mà như một nền tảng hạ tầng cơ bản của tương lai, giống như điện hay internet. Bỏ lỡ nó đồng nghĩa với việc tự biến mình thành kẻ lạc hậu.

Canh bạc của ông thực chất là một cuộc đối đầu giữa 2 loại rủi ro: rủi ro tài chính (lãng phí tiền bạc vào một bong bóng tiềm tàng) và rủi ro chiến lược (bị loại khỏi cuộc chơi định hình thế giới). Zuckerberg đã dứt khoát chọn đối mặt với rủi ro tài chính. Đối với ông, tiền có thể kiếm lại được, nhưng vị thế dẫn đầu trong một cuộc cách mạng công nghệ chỉ đến một lần.

Ver2Solution theo Dân Trí

Continue Reading

Công Nghệ Phần Mềm

Mark Zuckerberg biến Meta từ ‘cỗ máy in tiền’ trở thành ‘lò đốt tiền’, hiện đang nợ gần 60 tỷ USD

Published

4 tuần ago

on

28 Tháng 3, 2026

By

Đúng là Meta đã tạo ra hàng chục tỷ USD tiền mặt trong năm qua, nhưng phần lớn trong số đó đã bị bào mòn.

Meta Platforms vốn vẫn được nhìn nhận như một “cỗ máy in tiền”, song hiện tại, công ty này lại đang phải liên tục vay thêm hàng chục tỷ USD để tài trợ cho các trung tâm dữ liệu mới.

Thực tế cho thấy, đúng là Meta đã tạo ra hàng chục tỷ USD tiền mặt trong năm qua, nhưng phần lớn trong số đó đã bị bào mòn bởi các chi phí thực tế liên quan đến việc trả lương bằng cổ phiếu cho nhân viên. Các khoản này bao gồm hàng tỷ USD tiền thuế khấu trừ khi trao thưởng cổ phiếu (vesting), cùng hàng tỷ USD khác dành cho việc mua lại cổ phiếu nhằm bù đắp sự pha loãng từ hoạt động vesting.

Nhìn theo cách này, không khó hiểu khi Meta đã hơn gấp đôi khoản nợ trên bảng cân đối kế toán trong năm qua, lên 58,7 tỷ USD. Công ty vay nợ vì buộc phải làm vậy.

Đáng lo hơn, đó mới chỉ là phần nợ “hữu hình”. Sổ sách của Meta hiện không phản ánh khoản nợ liên quan đến dự án trung tâm dữ liệu trị giá 27 tỷ USD đang xây dựng.

Đối với nhà đầu tư, điều này đặt ra bài toán định giá đầy khó xử. Với vốn hóa thị trường khoảng 1,66 nghìn tỷ USD, cổ phiếu Meta đã trông khá đắt đỏ khi giao dịch ở mức 38 lần dòng tiền tự do dự kiến năm 2025. Tuy nhiên, nếu tính cả các chi phí tiền mặt liên quan đến trả lương bằng cổ phiếu vào dòng tiền tự do, tỷ lệ này sẽ tăng vọt lên hơn 1.000 lần.

Nhiều “ông lớn” công nghệ khác như Alphabet, Microsoft hay Nvidia cũng ghi nhận các chi phí tiền mặt liên quan đến lương thưởng cổ phiếu. Nhưng tính theo tỷ lệ so với dòng tiền tự do, mức độ của họ thấp hơn nhiều so với Meta.

Dòng tiền tự do là chỉ số quan trọng vì đại diện cho lượng tiền mặt còn lại sau khi công ty tái đầu tư vào hoạt động kinh doanh, dùng để thưởng cho cổ đông hoặc trả nợ. Thông thường, nó được tính bằng cách lấy dòng tiền từ hoạt động kinh doanh trừ chi tiêu vốn.

Meta báo cáo 43,6 tỷ USD dòng tiền tự do năm 2025, từ 115,8 tỷ USD dòng tiền hoạt động trừ đi 72,2 tỷ USD chi tiêu vốn. Trên lý thuyết, hoạt động kinh doanh cốt lõi của Meta đủ sức tài trợ cho chương trình đầu tư hạ tầng AI khổng lồ.

Nhưng trên thực tế, các chi phí tiền mặt liên quan trực tiếp đến cổ phiếu thưởng cho nhân viên đã “nuốt” tới 42 tỷ USD, tương đương 96% dòng tiền tự do năm ngoái. Ngoài ra, Meta ước tính đã phải chi 23,6 tỷ USD để mua lại cổ phiếu nhằm bù đắp pha loãng. Con số này không được công bố trực tiếp nhưng có thể suy ra từ báo cáo vốn chủ sở hữu.

Về mặt kinh tế, bản chất vẫn không thay đổi: tiền mặt đang rời khỏi Meta. Phần lớn lợi ích từ dòng tiền tự do năm ngoái đã rơi vào tay nhân viên và lãnh đạo. Các cổ đông hiện đang phải cân nhắc xem liệu “cơn sốt” đầu tư AI sẽ kéo dài bao lâu nếu công ty này tiếp tục phụ thuộc vào việc vay nợ để tài trợ cho tham vọng lớn.

Được biết, Meta đang bước vào một trong những giai đoạn đầu tư lớn nhất trong lịch sử khi đổ hàng chục tỷ USD vào trí tuệ nhân tạo AI, biến công ty từ một nền tảng mạng xã hội thành một “cỗ máy hạ tầng tính toán” phục vụ cuộc đua AI toàn cầu. Hãng dự kiến chi hơn 60–70 tỷ USD trong năm 2025, phần lớn dành cho xây dựng trung tâm dữ liệu và hạ tầng phục vụ các mô hình AI thế hệ mới.

CEO Mark Zuckerberg nhiều lần khẳng định AI là ưu tiên chiến lược hàng đầu, đặc biệt sau thành công bước đầu của dòng mô hình mã nguồn mở Llama. Công ty đang chạy đua để tăng công suất tính toán, mua số lượng lớn chip xử lý đồ họa (GPU) tiên tiến nhằm cạnh tranh với các đối thủ như Microsoft và Google.

Nhiều chuyên gia nhận định rằng chiến lược chi mạnh tay của Meta mang tính đặt cược lớn. Trong khi doanh thu quảng cáo vẫn là nguồn thu chính, công ty đang hy sinh dòng tiền ngắn hạn để xây dựng lợi thế công nghệ dài hạn. Chi phí đầu tư khổng lồ làm dấy lên câu hỏi về tính bền vững, đặc biệt khi Meta đã gia tăng vay nợ để tài trợ cho các dự án.

Reuters cho rằng, nếu AI mang lại các sản phẩm thương mại hóa thành công, từ trợ lý ảo đến công cụ quảng cáo thông minh hơn, khoản đầu tư này có thể củng cố vị thế dẫn đầu của Meta trong thập kỷ tới. Ngược lại, nếu hiệu quả thương mại không như kỳ vọng, gánh nặng chi phí hạ tầng có thể gây áp lực lớn lên lợi nhuận.

Ver2Solution theo Nhịp Sống Thị Trường

Continue Reading

Đọc nhiều nhất

Copyright © 2024 Ver2solution.com .