Công Nghệ Phần Mềm
Nút bấm reCAPTCHA “Tôi không phải là robot” thực chất không hề vô nghĩa: Sự thật kế hoạch hàng tỷ USD của Google
Bạn đã bao giờ tự hỏi, những lần tỉ mẩn click vào ô vuông chứa đèn giao thông hay vạch kẻ đường để chứng minh mình là con người, thực chất đang phục vụ mục đích gì?
Mỗi ngày, hàng trăm triệu người dùng internet thực hiện một nghi thức quen thuộc: giải mã các ô hình ảnh mờ nhòe của reCAPTCHA để đăng nhập tài khoản hoặc gửi biểu mẫu. Chúng ta coi đó là một phiền toái nhỏ để bảo mật, nhưng đằng sau những cú nhấp chuột “vô hại” ấy là một cỗ máy khai thác dữ liệu khổng lồ, nơi nhân loại đang lặng lẽ huấn luyện không công cho các hệ thống xe tự lái của Google.
Từ giấc mơ số hóa tri thức đến công cụ gán nhãn dữ liệu
Câu chuyện bắt đầu vào năm 2000, khi Luis von Ahn, một nhà khoa học máy tính tại Đại học Carnegie Mellon, phát minh ra CAPTCHA để ngăn chặn nạn tin rác. Tuy nhiên, ông sớm nhận ra hàng triệu giờ lao động trí tuệ của con người đang bị lãng phí vào những ký tự vô nghĩa. Năm 2007, reCAPTCHA ra đời với một ý tưởng nhân văn: thay vì gõ linh tinh, người dùng sẽ giúp số hóa các cuốn sách cũ mà phần mềm nhận dạng chữ viết (OCR) không thể đọc được.
Dự án này đã thành công rực rỡ khi giúp số hóa toàn bộ kho lưu trữ của Google Books và 13 triệu bài báo của tờ The New York Times . Năm 2009, Google mua lại reCAPTCHA với giá hàng chục triệu USD. Kể từ đây, sứ mệnh của công cụ này bắt đầu rẽ hướng. Khi kỷ nguyên của sách giấy dần lùi xa, Google đối mặt với một thách thức mới: dữ liệu hình ảnh cho bản đồ và trí tuệ nhân tạo.
Đến khoảng năm 2012, những dòng chữ cong vẹo biến mất, thay thế bằng các lưới ảnh thực tế từ Street View. Người dùng bắt đầu được yêu cầu “chọn tất cả các ô có biển báo đường phố” hoặc “nhận diện cửa hiệu”. Về bản chất, Google đã biến hàng tỷ người dùng thành những cộng tác viên gán nhãn dữ liệu (data labeler) quy mô nhất thế giới mà không phải trả một xu tiền lương.
Thương vụ 6 tỷ USD từ những cú nhấp chuột “miễn phí”
Quy mô của hoạt động này lớn đến mức khó tin. Một nghiên cứu năm 2023 từ Đại học California, Irvine (UCI) mang tên “Dazed & Confused” đã chỉ ra rằng, trong hơn 13 năm qua, nhân loại đã tiêu tốn khoảng 819 triệu giờ để giải reCAPTCHA. Nếu tính theo mức lương tối thiểu, giá trị lao động này tương đương ít nhất 6,1 tỷ USD.
Nghiên cứu cũng ước tính giá trị trọn đời của dữ liệu từ các cookie theo dõi mà reCAPTCHA thu thập được có thể lên tới 888 tỷ USD. Những con số này cho thấy reCAPTCHA không chỉ là một công cụ bảo mật đơn thuần; nó là một “trang trại” dữ liệu khổng lồ.
Dữ liệu hình ảnh sau khi được con người xác nhận sẽ chảy trực tiếp vào hệ thống của Google Maps để nhận diện địa chỉ và cấu trúc đô thị. Đáng chú ý hơn, nhiều chuyên gia tin rằng đây chính là nền tảng để huấn luyện Waymo – dự án xe tự lái của Alphabet (công ty mẹ của Google). Dù Google từng phủ nhận việc dữ liệu reCAPTCHA trực tiếp đào tạo Waymo, nhưng sự trùng khớp giữa các vật thể cần nhận diện (đèn giao thông, vạch kẻ đường, người đi bộ) và nhu cầu của xe tự lái là không thể phủ nhận.
Sự đánh đổi giữa bảo mật và quyền riêng tư
Năm 2018, Google tiến thêm một bước với reCAPTCHA v3. Phiên bản này không còn yêu cầu người dùng giải đố, mà âm thầm theo dõi hành vi trong nền. Nó phân tích quỹ đạo chuột, cách cuộn trang và môi trường trình duyệt để đánh giá độ tin cậy của người dùng.
Tuy nhiên, tính hiệu quả của nó đang bị đặt dấu hỏi lớn. Nghiên cứu của UCI phát hiện ra rằng ngay từ năm 2016, các thuật toán đã có thể vượt qua xác thực hình ảnh với độ chính xác 70%, thậm chí là 100% đối với một số loại xác thực khác. Điều này dẫn đến một kết luận sắc bén: reCAPTCHA hiện nay giống một công cụ thu thập dữ liệu và theo dõi người dùng hơn là một lá chắn bảo mật hiệu quả.
Các cơ quan quản lý tại châu Âu đã bắt đầu vào cuộc. Tòa án Liên bang Áo từng phán quyết rằng reCAPTCHA vi phạm quy định GDPR vì truyền dữ liệu người dùng sang Google mà không có sự đồng ý rõ ràng. Tại sao chúng ta phải giúp một công ty trị giá hàng nghìn tỷ USD huấn luyện sản phẩm thương mại của họ chỉ để được quyền truy cập vào tài khoản ngân hàng của chính mình?
Hành trình từ một ý tưởng số hóa sách miễn phí cho nhân loại đến một công cụ huấn luyện AI cho Waymo – doanh nghiệp vừa huy động thêm 16 tỷ USD với định giá 126 tỷ USD vào đầu năm 2026 – là minh chứng rõ nhất cho việc “không có gì là miễn phí trên Internet”. Khi bạn nhấn vào ô “Tôi không phải là người máy”, bạn thực chất đang khẳng định vai trò của mình trong một dây chuyền sản xuất công nghệ hiện đại: một người lao động không lương, cung cấp tài nguyên quý giá nhất của kỷ nguyên mới – dữ liệu.
Ver2Solution theo Phụ Nữ Mới
Công Nghệ Phần Mềm
Người dùng Việt Nam giờ đã có thể giao việc cho trợ lý tác nhân AI tự làm mọi thứ
Tác nhân AI của Google chính thức ra mắt. Gemini Spark là tác nhân AI hoạt động ngầm 24/7 ngay cả khi tắt máy, giúp việc cho người dùng như một trợ lý cá nhân.
Hôm nay, dịch vụ được người dùng chờ đón từ lâu mang tên Gemini Spark đã chính thức ra mắt tại Việt Nam. Đây là tác nhân AI hoạt động ngầm 24/7, làm việc theo chỉ dẫn của người dùng để quản lý các tác vụ phức tạp, giúp chủ nhân tiết kiệm thời gian cho những công việc quan trọng hơn.
Nếu như vài năm trước, sự xuất hiện của ChatGPT hay Gemini đời đầu từng tạo nên một cơn sốt khi đưa khái niệm “Chatbot AI” vào đời sống, thì thời gian gần đây, giới công nghệ lại tiếp tục đón nhận một bước chuyển dịch mạnh mẽ hơn: Tác nhân AI (AI Agent). Sự kiện ra mắt Gemini Spark mới đây hay sự chú ý dành cho các công cụ như OpenClaw chính là những lát cắt rõ nét cho xu hướng này.
Hiểu một cách đơn giản, công cụ giống như một trợ lý trên không gian số, giải quyết các công việc đơn giản hàng ngày.
Khác với các công cụ AI thụ động, vốn chỉ trả lời khi con người nhập câu hỏi và dừng lại ngay sau đó, một AI Agent sở hữu khả năng tự lên kế hoạch, kết nối với các ứng dụng khác và thực hiện một chuỗi thao tác đa bước mà không cần sự giám sát liên tục.
Thay vì bắt người dùng phải trực tiếp điền biểu mẫu, lọc email hay cập nhật lịch trình, AI Agent đóng vai trò như một thư ký số hoạt động ngầm: tự đọc thông tin, tự ra quyết định dựa trên chỉ dẫn ban đầu và tự hoàn thành tác vụ.
Ví dụ, nếu bạn là một phụ huynh bận rộn, hãy hình dung việc có một công cụ có thể tự động rà soát các email từ nhà trường trong Gmail, tổng hợp những thông tin quan trọng và nhắc nhở các mốc thời gian cần lưu ý, giúp bạn không bỏ lỡ bất kỳ giấy tờ hay biểu mẫu nào cần hoàn thành cho con.
Trong vài tuần tới, Gemini Spark sẽ được mở rộng cho người dùng Google AI Pro tại Việt Nam.
Khác với các tác nhân AI trước đó yêu cầu người dùng phải tự thiết lập một cách phức tạp. Gemini Spark được xây dựng trên hạ tầng đám mây bảo mật của Google, có khả năng tích hợp liền mạch với các công cụ Google Workspace quen thuộc như Gmail, Docs và Sheets, giúp người dùng bắt đầu sử dụng ngay lập tức.
Gemini Spark có thể tiếp tục thực hiện các tác vụ ở chế độ nền ngay cả khi máy tính đã đóng hoặc điện thoại đang khóa màn hình. Người dùng chỉ cần ra lệnh bằng ngôn ngữ tự nhiên mà không cần cài đặt phần mềm phức tạp hay cấu hình kỹ thuật.
Theo đại diện Google, công cụ sẽ được cung cấp cho người dùng đăng ký Google AI Ultra và Pro bằng cả tiếng Việt và tiếng Anh.
Được phát triển trên nền tảng 3.6 Flash, Gemini Spark có khả năng xử lý các tác vụ số tốn thời gian theo yêu cầu của người dùng. Với những hành động quan trọng như chi tiêu hoặc gửi email, Spark được thiết kế để yêu cầu xác nhận trước khi thực hiện, đảm bảo người dùng luôn giữ quyền kiểm soát.
Mọi người có thể làm gì với Gemini Spark?
Trong sự kiện ra mắt, Google đã nêu ra một số câu lệnh cụ thể cho từng tình huống đời sống thường ngày mà Gemini Spark trở nên hữu ích.
Với người hay đi du lịch:
“Mỗi khi nhận được email xác nhận đặt vé máy bay hoặc đặt phòng khách sạn mới, hãy tự động cập nhật thông tin chi tiết vào Google Sheets ‘Lịch trình chuyến đi Bali của tôi’.
“Trong thời gian tôi ở Bali, hãy tìm kiếm các sự kiện và hoạt động địa phương thú vị đang diễn ra, sau đó thêm những gợi ý phù hợp vào lịch của tôi vào những ngày tôi chưa có kế hoạch.”
Người tận hưởng các chuyến đi chơi cuối tuần:
“Vào 8 giờ sáng thứ Sáu hằng tuần, hãy tìm các sự kiện địa phương mà bạn nghĩ tôi sẽ yêu thích và thêm chúng vào tài liệu Google Docs ‘Kế hoạch cuối tuần’ để tôi có thể tham khảo ý tưởng về những hoạt động nên làm. Bao gồm thông tin quan trọng về các sự kiện hoặc hoạt động, cùng các đường dẫn để tìm hiểu thêm. Nếu có 1-3 sự kiện mà bạn đặc biệt đề xuất, hãy thêm chúng vào lịch của tôi.”
Tín đồ pickleball:
“Vào 8 giờ sáng thứ Ba hằng tuần, hãy đăng nhập và kiểm tra ứng dụng PickleMe để tìm các sân pickleball trong nhà còn trống vào buổi tối. Nếu chỉ có sân ngoài trời, chỉ thông báo cho tôi khi dự báo thời tiết thuận lợi.”
Người quản lý tài chính thông minh:
“Vào ngày đầu tiên mỗi tháng, hãy kiểm tra các hóa đơn điện tử trong Gmail của tháng trước. Thông báo cho tôi nếu có bất kỳ dịch vụ đăng ký nào tăng giá hoặc sắp kết thúc thời gian dùng thử, đồng thời soạn sẵn email yêu cầu hủy dịch vụ.”
Doanh nhân bận rộn:
“Hãy kiểm tra hộp thư đến để tìm các yêu cầu từ khách hàng. Dựa trên nội dung yêu cầu, hãy tự động soạn email phản hồi, đề xuất các dịch vụ và gói giá phù hợp, sau đó lưu vào mục thư nháp để tôi xem lại.”
Người chuyên nghiệp hiệu suất:
“Hãy xem lại 50 email gần đây nhất mà tôi đã viết và xây dựng một cẩm nang hướng dẫn về phong cách viết email của tôi. Hãy biến cẩm nang này thành một kỹ năng được sử dụng mỗi khi tôi nhờ bạn soạn email. Đặt tên cho kỹ năng đó là “trợ lý viết lách”.
Sự bùng nổ của các tác nhân AI Agent cho thấy một tương lai mà ở đó, con người không còn đóng vai trò là người thực thi các công việc số lặp đi lặp lại. Thay vào đó, AI sẽ đóng vai trò như những người cộng sự chủ động, giải phóng thời gian để con người tập trung vào những quyết định mang tính chiến lược và sáng tạo hơn.
Xu Hướng
Mở rộng mua sắm trên Gemini khai thác sớm thắng lớn
Google vừa triển khai bản cập nhật lớn cho trải nghiệm mua sắm trên ứng dụng Gemini tại Việt Nam, bổ sung các tính năng AI giúp người dùng tìm kiếm, so sánh và lựa chọn sản phẩm ngay trong một cuộc trò chuyện, thay vì phải tra cứu qua nhiều website và ứng dụng khác nhau.
Bản cập nhật đưa Gemini tiến gần hơn vai trò một trợ lý mua sắm cá nhân. Người dùng chỉ cần mô tả nhu cầu bằng ngôn ngữ tự nhiên, chẳng hạn “tìm quà sinh nhật cho mẹ thích yoga, ngân sách khoảng 3 triệu đồng” hay “chọn vali xách tay cho chuyến du lịch cuối tuần”. AI sẽ phân tích yêu cầu, sau đó đưa ra danh sách sản phẩm phù hợp kèm hình ảnh, mức giá, đánh giá từ người mua và các địa chỉ bán hàng.
Điểm thay đổi đáng chú ý là toàn bộ quá trình từ lên ý tưởng, tham khảo sản phẩm đến so sánh các lựa chọn đều diễn ra trong cùng một cửa sổ trò chuyện. Trước đây, người dùng thường phải chuyển qua lại giữa nhiều tab trình duyệt để đọc đánh giá, kiểm tra giá bán và đối chiếu thông số kỹ thuật. Với Gemini, các thông tin này được tổng hợp thành một câu trả lời duy nhất, giúp rút ngắn thời gian tìm kiếm và giảm bớt thao tác.
Trong trường hợp cần cân nhắc giữa nhiều sản phẩm, Gemini có thể tự động tạo bảng so sánh các tiêu chí quan trọng như giá bán, kích thước, trọng lượng, chất liệu hoặc tính năng. Chẳng hạn, khi phân vân giữa nhiều mẫu vali kéo hoặc đồng hồ thông minh, người dùng sẽ nhận được bảng đối chiếu trực quan để dễ dàng đánh giá ưu, nhược điểm của từng lựa chọn trước khi quyết định.
Google cũng cho biết các gợi ý được cá nhân hóa theo từng câu hỏi thay vì chỉ hiển thị kết quả tìm kiếm chung. Điều này giúp AI hiểu rõ hơn mục đích mua sắm, ngân sách và sở thích của người dùng để đưa ra những đề xuất phù hợp hơn. Với các nhu cầu mang tính cảm hứng như chọn quà tặng, Gemini còn hiển thị hình ảnh sản phẩm dưới dạng thanh trượt, giúp việc tham khảo trở nên trực quan.
Nền tảng đứng sau tính năng mới là Shopping Graph – hệ thống dữ liệu mua sắm của Google với hơn 50 tỷ danh sách sản phẩm trên toàn cầu. Theo đại diện Google, cơ sở dữ liệu này được cập nhật khoảng 2 tỷ sản phẩm mỗi giờ, giúp AI cung cấp thông tin mới về giá bán, tình trạng còn hàng cũng như các lựa chọn mua sắm từ nhiều nhà bán lẻ.
Việc bổ sung trải nghiệm mua sắm AI tại Việt Nam cho thấy Google đang mở rộng vai trò của Gemini từ một chatbot trả lời câu hỏi sang công cụ hỗ trợ ra quyết định trong các tình huống thực tế. Thay vì chỉ cung cấp thông tin, AI có thể giúp người dùng hoàn thành gần như toàn bộ quá trình tìm kiếm và đánh giá sản phẩm trong một cuộc hội thoại.
Ver2Solution theo Vietnamnet
Công Nghệ Phần Mềm
Meta phải giới hạn mức dùng mô hình AI Gemini của Google
Truyền thông Mỹ ngày 28/6 dẫn các nguồn thạo tin cho biết Google đã quyết định giới hạn dung lượng sử dụng mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) Gemini của Meta, sau khi công ty mẹ của Facebook yêu cầu mức dung lượng điện toán vượt quá khả năng đáp ứng của đối tác.
Nguồn tin tiết lộ vào khoảng tháng 3 năm nay, Google đã thông báo với Meta về việc không thể cung cấp toàn bộ dung lượng Gemini mà hãng này muốn mua. Tình trạng thiếu hụt công suất này đã làm gián đoạn và đình trệ một số dự án AI nội bộ của Meta. Để thích ứng với các lệnh hạn chế, ban lãnh đạo Meta đã yêu cầu nhân viên phải tối ưu hóa và sử dụng tiết kiệm hơn các token AI (đơn vị đo lường khối lượng dữ liệu được xử lý bởi các mô hình AI).
Tình trạng khan hiếm năng lực xử lý cũng ảnh hưởng đến một số khách hàng khác của Google, dù ở mức độ nhẹ hơn. Riêng Meta chịu tác động nặng nề nhất do có nhu cầu sử dụng các mô hình của Google ở mức cao bất thường. Hiện Google và Meta đều chưa đưa ra phản hồi chính thức.
Vụ việc trên phản ánh một thực trạng trong ngành công nghệ hiện nay. Bất chấp việc đổ hàng tỷ USD để mua sắm chip và xây dựng các trung tâm dữ liệu, các doanh nghiệp vẫn đang phải chật vật xoay sở để đảm bảo đủ sức mạnh điện toán nhằm đáp ứng nhu cầu sử dụng dịch vụ AI ngày càng tăng.
Về bức tranh tài chính của Google, doanh thu mảng điện toán đám mây đã tăng lên mức 20 tỷ USD trong quý kết thúc vào tháng 3/2026. Tuy nhiên, Giám đốc điều hành (CEO) Sundar Pichai thừa nhận những rào cản về năng lực điện toán đã cản bước bộ phận này đạt mức tăng trưởng cao hơn. Theo người đứng đầu Google, tình trạng này cũng chính là nguyên nhân khiến lượng đơn hàng tồn đọng của mảng đám mây tăng gần gấp đôi so với quý trước đó.
Ver2Solution theo Báo Tin Tức
-
Social2 năm agoReview 5 nền tảng xem video ngắn: YouTube Short, Facebook Reels, LinkedIn, X, Instagram
-
Social2 năm agoDouyin, Wechat, Weibo bất ngờ cho phép người dùng quốc tế đăng ký tài khoản
-
Livestream2 năm agoBáo cáo xu hướng thị trường kinh doanh livestream tại Việt Nam trong năm 2024
-
Trong Nước1 năm agoBáo cáo thị trường nước hoa Việt Nam 2023-2025
-
Social2 năm agoFacebook công bố chi tiết nguyên tắc phân phối nội dung, chỉ rõ loại nội dung nào sẽ bị hạ bậc, hạn chế hiển thị trên bảng tin
-
Thị Trường2 năm agoXu hướng năm 2025 có gì?
-
Social1 năm agoCập nhật Facebook 7 ngày qua (01-09/03/2025)
-
Social2 năm agoChuyên gia Mỹ: TikTok gây tác hại nghiêm trọng đối với trẻ em hơn Douyin



