Connect with us

TMĐT

Bán hàng online sẽ được định danh và xác thực điện tử

Published

on

Những người bán hàng trên các nền tảng thương mại điện tử sẽ phải thực hiện định danh và xác thực điện tử. Đây là một trong những điều kiện nhằm bảo vệ người mua hàng trên không gian mạng. Tuy nhiên việc này cũng dấy lên lo ngại về lộ, lọt thông tin người bán hàng.

Tại dự thảo luật Thương mại điện tử (TMĐT), Bộ Công thương đề xuất người bán phải thực hiện định danh và xác thực điện tử (tên thương nhân, địa chỉ, mã số định danh, mã số thuế thu nhập cá nhân) trước khi cung cấp hàng hóa, dịch vụ và thông tin cho nền tảng TMĐT. Ngoài ra, người bán cũng phải công bố công khai điều kiện giao dịch chung, giá cả, vận chuyển và giao nhận, phương thức thanh toán (nếu có); minh bạch thông tin hàng hóa, dịch vụ, các quy định về bảo vệ thông tin cá nhân, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Bán hàng online sẽ được định danh - Ảnh 1.

Người bán hàng trên sàn TMĐT phải định danh

ẢNH: ĐÀO NGỌC THẠCH

Việc định danh người bán hàng online còn tạo công bằng đối với hộ kinh doanh truyền thống, bởi họ cũng phải đáp ứng yêu cầu về giấy phép kinh doanh, khai báo địa điểm kinh doanh, doanh thu tính thuế.

TS Nguyễn Ngọc Tú, giảng viên Trường ĐH Kinh doanh và công nghệ Hà Nội

Phạt từ 30 – 40 triệu đồng đối với chuyển giao thông tin người tiêu dùng cho bên thứ ba

Theo Nghị định số 24/2025 (vừa ban hành ngày 21.2), Chính phủ tăng mức phạt đối với các hành vi vi phạm hành chính về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng. Trong đó, chuyển giao thông tin của người tiêu dùng cho bên thứ ba sẽ bị phạt 30 – 40 triệu đồng, tăng 20 triệu đồng so với quy định cũ. Phạt tiền gấp 2 lần mức phạt tiền đối với trường hợp thông tin có liên quan là dữ liệu cá nhân nhạy cảm của người tiêu dùng. Phạt tiền gấp 4 lần mức tiền phạt đối với hành vi vi phạm trong trường hợp do tổ chức thiết lập, vận hành nền tảng số thực hiện.

Những quy định mới này được đưa ra trong bối cảnh giao dịch TMĐT bùng nổ, đi kèm theo đó là chất lượng hàng hóa kém, hàng giả tràn lan. Tại trang chonghanggia.online.gov.vn, trung bình mỗi năm Bộ Công thương tiếp nhận và xử lý hơn 200 kiến nghị liên quan đến các hành vi như không đăng ký, thông báo website, ứng dụng, cung cấp sản phẩm không đảm bảo chất lượng, giả mạo doanh nghiệp khác nhằm lừa đảo khách hàng.

Số lượng các vụ vi phạm hàng giả, hàng không rõ nguồn gốc, xuất xứ mỗi năm mỗi tăng. Năm 2022, Cục TMĐT và Kinh tế số đã yêu cầu các doanh nghiệp và tổ chức hoạt động TMĐT gỡ bỏ, khóa 1.663 gian hàng với 6.437 sản phẩm vi phạm; chặn 5 website vi phạm có dấu hiệu lợi dụng TMĐT để kinh doanh hàng giả, hàng nhái và hàng không rõ nguồn gốc, xuất xứ. Qua năm 2023, gỡ bỏ hơn 20.000 gian hàng với hơn 50.000 sản phẩm vi phạm. Năm 2024, lực lượng quản lý thị trường đã phát hiện, xử lý 3.124 vụ vi phạm (tăng 266% so với năm 2023), chuyển cơ quan điều tra 4 vụ, xử phạt vi phạm hành chính 48 tỉ đồng (tăng 220% so với năm 2023); đặc biệt, trị giá hàng hóa vi phạm trên 34 tỉ đồng (tăng 440% so với năm 2023).

PGS-TS Đinh Trọng Thịnh (Học viện Tài chính) cho biết không chỉ ở VN mà các sàn TMĐT nước ngoài yêu cầu người bán (doanh nghiệp, cá nhân) đều phải định danh. Mua bán hàng hóa, dịch vụ trên nền tảng TMĐT mà không xác định được danh tính người bán thì người mua khá bấp bênh. Không những người tiêu dùng chịu thiệt khi người bán hàng ẩn danh mà việc này còn mở ra cánh cửa cho hàng giả, hàng nhái tràn lan trên thị trường. Khi không xác định được người bán, cơ quan chức năng sẽ không thể quản lý được về thuế, thất thu ngân sách.

Tương tự, TS Nguyễn Ngọc Tú, giảng viên Trường ĐH Kinh doanh và công nghệ Hà Nội, đánh giá việc định danh là cần thiết vì xác định được trách nhiệm của người bán hàng, nguồn gốc của sản phẩm, trong trường hợp có xảy ra tranh chấp cũng dễ xử lý hơn. Thực tế, người tiêu dùng tham gia mua sắm trực tuyến hiện đang gặp khó khăn vì thiếu minh bạch thông tin sản phẩm, dịch vụ và thông tin của người bán như địa chỉ, điện thoại liên hệ hay các phương tiện khác. Thậm chí trong đơn hàng nhận được cũng không có thông tin về người bán. Đồng thời, cơ chế giải quyết tranh chấp trên môi trường trực tuyến chưa hiệu quả, khiến người tiêu dùng ít được bảo vệ khi quyền, lợi ích bị xâm phạm. Trong nhiều trường hợp, người mua hàng và người bán không giải quyết được mâu thuẫn phát sinh trong quá trình giao dịch nhưng lại không có cách nào giải quyết, gây khó khăn cho người tiêu dùng. Hơn nữa, việc định danh người bán hàng online còn tạo công bằng đối với hộ kinh doanh truyền thống, bởi họ cũng phải đáp ứng yêu cầu về giấy phép kinh doanh, khai báo địa điểm kinh doanh, doanh thu tính thuế.

Lo lộ, lọt thông tin người bán

Theo “Báo cáo toàn cảnh thị trường sàn bán lẻ trực tuyến 2024 và dự báo 2025” do Metric mới phát hành, tổng doanh số của 5 sàn TMĐT phổ biến nhất tại VN hiện nay (Shopee, Lazada, TikTok Shop, Tiki và Sendo) trong năm 2024 đạt 318.900 tỉ đồng, tăng trưởng 37,36% so với năm 2023. Còn theo nhận định của Bộ Công thương, TMĐT tại VN dự báo có sự tăng trưởng mạnh mẽ với 55% người dân tham gia mua sắm trực tuyến, giá trị mua hàng hóa và dịch vụ trực tuyến trung bình đạt 600 USD/người/năm và doanh số TMĐT bán lẻ B2C (các giao dịch thương mại giữa doanh nghiệp với đối tượng khách hàng là những cá nhân qua nền tảng internet) tăng trưởng khoảng 25% mỗi năm và ước đạt 35 tỉ USD vào năm 2025, chiếm khoảng 10% tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng của cả nước.

Với giá trị và sự tăng trưởng mạnh mẽ, việc siết lại chất lượng, kiểm soát thuế thông qua định danh người bán hàng online là cần thiết. Tuy nhiên, một vấn đề đặt ra là bảo mật thông tin người bán hàng trên sàn TMĐT khi định danh. Ông Đinh Trọng Thịnh cho rằng các chủ sàn cần có hệ thống bảo mật và trách nhiệm bảo vệ thông tin mà người bán hàng khai báo, tránh tình trạng bị kẻ gian lấy và bán ra ngoài. Sàn TMĐT biết người bán là ai, trong trường hợp xảy ra tranh chấp về chất lượng sản phẩm thì xử lý. “Trước tình trạng mua bán thông tin tràn lan hiện nay trên mạng, các sàn cần tăng tính bảo mật an toàn thông tin cho người bán”, ông Đinh Trọng Thịnh nhấn mạnh.

Nhìn từ khía cạnh khác, ông Nguyễn Ngọc Tú cho rằng mức phạt bị lộ thông tin cá nhân hiện nay còn khá thấp, chưa đủ biện pháp răn đe nên mới có tình trạng mua bán thông tin cá nhân tràn lan. Để người bán hàng yên tâm kê khai thông tin trên các sàn TMĐT, cần có biện pháp bảo vệ được những thông tin này không bị bán hay trao đổi cho bên thứ ba. Do đó cần có quy định ràng buộc các sàn bảo mật thông tin của người bán cũng như có biện pháp chế tài để kiểm soát. Trong trường hợp phạt hành chính chỉ vài chục triệu đồng khi bị phát hiện thì cũng không đủ răn đe nên cần có quy định xử lý hình sự khi cần.

Ông Võ Đỗ Thắng, Giám đốc Trung tâm an ninh mạng Athena, nhấn mạnh: Các sàn TMĐT phải đảm bảo các điều kiện mà Bộ Công thương đưa ra khi thành lập sàn về mặt kỹ thuật, bảo mật thông tin. Khi nói đến TMĐT thì không chỉ mua bán trong nước mà còn mua bán xuyên biên giới.

“Quy định mới áp dụng dành cho người bán hàng trong nước, vậy có dành cho người nước ngoài hay không? Các sàn TMĐT Trung Quốc khi bán hàng vào VN có tuân thủ quy định này? Trong trường hợp không tuân thủ thì có biện pháp chế tài gì hay không?”, ông Võ Đỗ Thắng đặt câu hỏi và khẳng định: “Chuyện mất dữ liệu thông tin trên sàn chỉ là một phần cần xem xét nhưng cũng không đáng lo ngại khi có luật An ninh mạng, các sàn phải tuân thủ bảo mật thông tin cho người bán. Vấn đề là cần tạo công bằng trong khai báo thông tin, người bán hàng trong nước khai báo mà nước ngoài không khai báo thì như thế nào”.

Theo Thanhnien.vn

Continue Reading

Trong Nước

Shopee, TikTok Shop cùng tăng phí sau nhiều năm “đốt tiền”: Thị trường 30 tỷ USD đang đổi luật chơi?

Published

on

Thị trường thương mại điện tử Việt Nam tăng trưởng mạnh, nhưng việc Shopee và TikTok Shop đồng loạt tăng phí cho thấy cuộc đua “đốt tiền” kéo dài nhiều năm đang dần khép lại, khi các sàn chuyển sang bài toán lợi nhuận và phát triển bền vững.

Theo Báo cáo Doanh thu & Tiêu dùng Thương mại điện tử Việt Nam 2025 của YouNet ECI, tổng giá trị giao dịch trên bốn sàn Shopee, TikTok Shop, Lazada và Tiki đạt khoảng 458.160 tỷ đồng trong năm 2025, tăng 26% so với năm trước. Kế hoạch tăng phí trước nhiều chi phí và sức ép cạnh tranh tăng theo.

Shopee vẫn dẫn đầu thị trường với 57,5% thị phần và doanh thu tăng 6%, trong khi TikTok Shop là nền tảng tăng trưởng nhanh nhất khi doanh thu tăng 93%, nâng thị phần từ 26,9% lên 39,6%. Ở chiều ngược lại, Lazada còn khoảng 5,7% thị phần với doanh thu giảm 41%, còn Tiki chỉ khoảng 1%.

Diễn biến thị phần cho thấy cục diện thương mại điện tử Việt Nam đang thay đổi nhanh chóng, khi khoảng cách giữa các nền tảng ngày càng nới rộng. Sự bứt tốc của TikTok Shop đang tạo áp lực cạnh tranh lớn lên các sàn truyền thống, đặc biệt trong cuộc đua giành người bán và người dùng.

Tại talk show “Thương mại điện tử trước áp lực tăng phí: Ai được, ai mất?” của báo Người Lao động mới đây, các vị diễn giả đã phân tích chi tiết về những vấn đề các sàn đang đối mặt.

Shopee, TikTok Shop “chiếm thị phần lớn là công bằng”

Shopee, TikTok Shop cùng tăng phí sau nhiều năm "đốt tiền": Thị trường 30 tỷ USD đang đổi luật chơi? - Ảnh 2.

Ở góc độ vận hành, ông Nguyễn Quốc Tuấn, nhà sáng lập kiêm Giám đốc điều hành Scareup, công ty tư vấn về chuẩn hóa vận hành cho doanh nghiệp bán lẻ; cựu CEO của Juno và cựu CEO thương hiệu thời trang Hoàng Phúc International cho rằng 2 nền tảng Shopee và TikTok Shop chiếm thị phần lớn là công bằng. Cá nhân ông tin vào quy luật của thị trường: quy luật cung – cầu và sự cạnh tranh công bằng.

Ông cho biết nếu một doanh nghiệp phục vụ thị trường và khách hàng tốt thì vẫn có cơ hội phát triển. Chẳng hạn cách đây 5–7 năm, thị trường có thể gọi là cuộc đua “tam mã” của Shopee, Lazada và Sendo; ngoài ra còn có Tiki. Nhưng sau đó một vài nền tảng đã hụt hơi. Trong khi đó, TikTok chỉ trong khoảng 3–4 năm gần đây đã vào thị trường rất nhanh.

Trước khi TikTok xuất hiện, nhiều người nghĩ sẽ khó có thêm sàn mới nào vào được thị trường Việt Nam vì thị phần của Shopee hay Lazada đã khá lớn. Nhưng đến hiện tại, chúng ta thấy Shopee vẫn chiếm hơn 50% thị trường, TikTok đang đuổi theo rất nhanh, còn Lazada, Tiki và Sendo thì thị phần khá nhỏ“, ông nói.

Dưới góc độ doanh nghiệp, ông Tuấn nhìn nhận rằng các nền tảng lớn có lợi thế về nguồn lực, đặc biệt là tài chính…Nhưng công bằng thì Shopee hay TikTok đang phục vụ khách hàng rất tốt.

Cá nhân tôi 3 năm trước không mua hàng trên Shopee vì định kiến là hàng rẻ, kém chất lượng, nếu có vấn đề sẽ không được xử lý. Nhưng giờ quan điểm đó đã thay đổi. Hiện nay tôi rất hài lòng khi mua hàng trên Shopee hay TikTok. Khi lên đó, sản phẩm rất đa dạng, giá cả hợp lý, nhiều ưu đãi; đặc biệt là khâu vận hành, thời gian ship. Nếu có vấn đề sẽ được đổi trả và sàn bảo vệ người tiêu dùng. Tôi nghĩ rằng ở góc độ phục vụ khách hàng tốt và có thị phần lớn, điều đó là công bằng“, ông Tuấn dẫn chứng.

Không chỉ “đốt tiền” như trước

Shopee, TikTok Shop cùng tăng phí sau nhiều năm "đốt tiền": Thị trường 30 tỷ USD đang đổi luật chơi? - Ảnh 3.

Năm 2025, thương mại điện tử Việt Nam tiếp tục tăng trưởng mạnh. Theo báo cáo từ YouNet ECI, tổng giá trị giao dịch từ bốn sàn Shopee, TikTok Shop, Tiki và Lazada đã đạt hơn 450.000 tỷ đồng, tăng 26% so với năm trước đó. Bộ Công Thương ước tính quy mô thị trường đã vượt 30 tỷ USD và có thể chạm mốc 50–70 tỷ USD vào năm 2030.

Điều này cho thấy mua sắm online không chỉ là xu hướng mà đã trở thành thói quen thường ngày của người tiêu dùng. Tuy nhiên, phía sau đà tăng trưởng đó là áp lực chi phí ngày càng lớn.

Quý IV/2025, sản lượng tiêu thụ giảm 8% trong khi giá bán trung bình tăng tới 33%. Nguyên nhân được chỉ ra từ việc các sàn tăng phí trong những năm qua. Chẳng hạn, trước Tết Nguyên đán 2026, TikTok Shop đã nâng hoa hồng nhiều ngành hàng 1–2%. Tết Dương lịch 2026, Shopee cũng tăng phí cố định 1–3% tùy ngành hàng.

Thực tế này đặt ra câu hỏi liệu áp lực chi phí vận hành buộc các sàn phải lựa chọn hướng đi khác, thay vì chỉ tập trung “đốt tiền” như giai đoạn trước?

Theo ông Nguyễn Minh Đức, Phó Tổng thư ký Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam (VECOM), việc tăng phí dịch vụ của các sàn thực chất thể hiện sự thay đổi chiến lược: các sàn đang chuyển sang cạnh tranh dài hạn để xây dựng mô hình bền vững và an toàn hơn, thay vì cạnh tranh và tăng trưởng nóng như trước.

Với cơ cấu chi phí như vậy, các sàn có thể cung cấp nhiều ưu đãi hơn cho người mua để thu hút khách hàng. Ví dụ, có những món hàng khi mua trực tiếp bên ngoài giá khoảng 17–18 triệu đồng, nhưng khi đặt trên sàn, sau ưu đãi có thể giảm hơn 3 triệu đồng, chỉ còn khoảng 13–14 triệu đồng. Những ưu đãi đó thường được trích từ phần phí của sàn. Tức là khi các sàn tăng phí, họ thường chuyển một phần thành các chương trình ưu đãi cho người tiêu dùng hoặc cho nhóm khách hàng VIP.

Hiện nay nhiều sàn có gói VIP theo tháng hoặc theo năm; người mua đăng ký gói này sẽ nhận mức ưu đãi cao hơn so với người tiêu dùng thông thường và được hưởng thêm nhiều lợi ích. Điều đó giúp các sàn thu hút người dùng và gắn kết họ với hệ sinh thái thương mại điện tử“, ông Đức phân tích.

Phân tích thêm, chuyên gia Nguyễn Minh Đức cho biết trong 2 năm gần đây các cơ quan nhà nước đang làm rất tốt việc quản lý thị trường, và các doanh nghiệp đang chuyển hóa dần để tuân thủ chặt chẽ quy định. Đối với doanh nghiệp, tuân thủ quy định đồng nghĩa chi phí tăng, và đó cũng là vấn đề các sàn phải cân đối.

Với những sàn thương mại điện tử lớn tại Việt Nam, việc tuân thủ quy định tạo ra khối lượng công việc rất lớn. Nhưng điều đó giúp mọi thứ minh bạch hơn, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng tốt hơn và tạo sự cân bằng với nguồn thu ngân sách nhà nước. Vì vậy việc các sàn tăng phí là hoàn toàn hợp lý“, ông Đức nhấn mạnh.

Ver2Solution theo Người Đưa Tin

Continue Reading

Quốc Tế

Các ông lớn công nghệ thâu tóm 99% thị phần thương mại điện tử Đông Nam Á

Published

on

Các đại gia công nghệ như Shopee, Lazada và TikTok Shop nắm giữ tới 99% thị phần thương mại điện tử mua sắm trực tuyến tại các quốc gia thành viên ASEAN trong năm 2025.

Thị trường thương mại điện tử Đông Nam Á đang chứng kiến một cuộc thanh lọc mạnh mẽ khi các nền tảng nhỏ lẻ dần bị đẩy ra ngoài lề. Theo báo cáo mới nhất từ công ty tư vấn Momentum Works, các đại gia công nghệ như Shopee, Lazada và TikTok Shop hiện đang nắm giữ tới 99% thị phần thương mại điện tử mua sắm trực tuyến tại các quốc gia thành viên ASEAN trong năm 2025. Sự thống trị tuyệt đối này đã buộc những đối thủ nhỏ hơn như Bukalapak của Indonesia hay Sendo của Việt Nam phải rút lui khỏi mảng kinh doanh hàng hóa vật lý để tìm hướng đi khác.

Giám đốc điều hành của Momentum Works nhận định rằng các ông lớn đang củng cố quyền lực và chủ yếu cạnh tranh lẫn nhau, trong khi những doanh nghiệp thiếu hụt nguồn lực từ nền tảng đến hậu cần đều phải rời bỏ cuộc chơi. Năm ngoái Shopee vẫn duy trì vị thế dẫn đầu với hơn 50% thị phần tại hầu hết các nền kinh tế lớn trong khu vực. Doanh thu của nền tảng thuộc tập đoàn Sea này đã tăng vọt lên mức 83,2 tỷ USD so với con số 66,8 tỷ USD của năm trước đó. Đáng chú ý nhất là sự vươn lên thần tốc của TikTok Shop khi chiếm giữ vị trí thứ hai với doanh thu 45,6 tỷ USD, gấp đôi so với năm 2024. Trong khi đó Lazada vẫn dậm chân tại chỗ ở vị trí thứ ba với mức doanh thu gần như không thay đổi.

Trí tuệ nhân tạo đang nổi lên như một lực lượng đột phá làm thay đổi toàn bộ hệ sinh thái thương mại điện tử từ khâu sản xuất nội dung đến cách thức tạo ra nhu cầu mua sắm. Các nền tảng lớn đang tận dụng ưu thế về lưu lượng truy cập và dữ liệu người dùng để phát triển các công cụ tiếp thị thông minh. Việc ứng dụng công nghệ để tạo ra các nội dung video bán hàng nhanh chóng đã mang lại doanh thu ước tính gần 50 tỷ USD cho toàn khu vực. Tuy nhiên xu hướng này cũng đặt ra thách thức cho các khoản đầu tư vào hạ tầng truyền thống như studio vì máy tính hiện nay có thể tạo ra tư liệu hình ảnh mà không cần quay phim thực tế.

Bên cạnh công nghệ, các cuộc đua về trợ giá, mã giảm giá và chiết khấu vẫn là vũ khí quan trọng để thu hút người tiêu dùng. Sức mạnh của các nền tảng mua sắm còn lan tỏa sang cả ngành hậu cần khi các đơn vị vận chuyển phụ thuộc lớn vào lưu lượng đơn hàng từ thương mại điện tử. Điển hình như J&T Express đã báo cáo khối lượng bưu kiện tăng trưởng hơn 26% vào quý đầu năm 2026 nhờ sự bùng nổ của các đối tác chiến lược. Cuộc chơi tại Đông Nam Á giờ đây không còn chỗ cho những đơn vị nhỏ lẻ mà trở thành đấu trường riêng của những tập đoàn có tiềm lực tài chính và công nghệ hùng mạnh nhất châu Á.

Ver2Solution theo Nikkei Asia

Continue Reading

Trong Nước

Cuộc “đổi ngôi” của niềm tin và hàng chính hãng trên sàn thương mại điện tử

Published

on

Người tiêu dùng Việt đang ưu tiên chất lượng và hàng chính hãng thay vì chỉ chạy theo giá rẻ trên thương mại điện tử.

Continue Reading

Đọc nhiều nhất

Copyright © 2024 Ver2solution.com .