TMĐT

Hiệu ứng đám đông là gì? Các tác động của hiệu ứng tâm lý đám đông

Published

2 năm ago

7 Tháng 8, 2024

Hiệu ứng đám đông là một khái niệm vô cùng phổ biến trong xã hội loài người nhằm ám chỉ việc suy nghĩ và hành động của một cá nhân chịu sự ảnh hưởng bởi những người khác. Sức mạnh liên kết mạnh mẽ của hiệu ứng này có thể khích lệ con người cùng thực hiện những hành vi cụ thể. Nếu hiệu ứng này rơi vào tiêu cực, nó sẽ gây ra những ảnh hưởng xấu cho xã hội và con người.

Trong bài viết sau, Ver2Solution sẽ giúp bạn hiểu thuật ngữ hiệu ứng đám đông là gì và cách sử dụng hiện tượng tâm lý đám đông này hiệu quả.

Hiệu ứng đám đông là gì?

Hiệu ứng đám đông (hay còn gọi là hiệu ứng bầy đàn) là một khái niệm thuộc phạm trù tâm lý để ám chỉ một hiện tượng xã hội mô tả sự ảnh hưởng của một người hoặc nhóm người lên hành vi của nhau trong tình huống nhất định. Hiện tượng này thường nổi bật trong các tình huống xã hội không rõ ràng khi mà con người không thể xác định được cơ chế hành vi phù hợp và bị thúc đẩy bởi hành vi của người khác. Họ có thể bị lôi cuốn bởi cảm xúc và tình hình chung để từ đó dẫn đến hành vi theo đám đông.

Những tình huống thường gặp có liên quan đến hiệu ứng đám đông này có thể thấy đó là các cuộc biểu tình, sự kiện liên quan đến thể thao, thảm họa, tai nạn giao thông hoặc một số tình huống khẩn cấp khác. Khi xảy ra hiệu ứng đám đông, các hành vi của một nhóm người thường trở nên khó kiểm soát và gây hậu quả nghiêm trọng.

Đối với hoạt động kinh doanh thì các doanh nghiệp hoàn toàn có thể tận dụng tâm lý này của đám đông để có thể thu hút được một lượng lớn các đối tượng khách hàng tiềm năng thông qua những ý kiến, đánh giá của các khách hàng trước.

Hiệu ứng đám đông là hiện tượng tâm lý xã hội mà mọi người bị ảnh hưởng bởi số đông

Tác động của hiệu ứng đám đông trong cuộc sống

Hiệu ứng đám đông có thể gây ra những tác động tích cực cũng như tiêu cực lên một cá nhân hoặc một nhóm người tùy thuộc theo các tình huống cụ thể. Trong đó:

Tác động tích cực

Hiệu ứng đám đông mang đến một sức mạnh không tưởng cho một phong trào hoặc cộng đồng nào đó mà các thành viên trong đó có một tâm trí đều hướng về mục tiêu chung của tổ chức.

Tạo ra sự đoàn kết và phục vụ hướng đến mục tiêu cộng đồng khi mọi người cùng nhau làm việc để giải quyết một vấn đề cụ thể. Ví dụ như giải quyết hậu quả từ một vụ thảm họa thiên nhiên: Sóng thần, cháy rừng, sạt lở đất…

Tác động tiêu cực

Bên cạnh những tác động tích cực thì hiệu ứng số đông này mang đến những điểm tiêu cực như sau:

Dẫn đến những hành vi bạo động, kém đạo đức khi mà các thành viên trong nhóm người này bị mất kiểm soát hoặc có những hành vi không phù hợp, trái đạo đức.

Tạo ra sự tăng trưởng bất thường cho các hệ thống tài chính dẫn đến rủi ro về tài chính khi mà các nhà đầu tư bị cuốn theo tâm lý số đông và quên đi yếu tố cơ bản của thị trường.

Hiệu ứng đám đông có thể gây ra những hành vi tiêu cực nếu không được kiểm soát

Tác động của hiệu ứng đám đông trong kinh doanh

Dù xét theo chiều tốt hay xấu thì đám đông luôn tỏ ra “lợi hại” trong kinh doanh:

Tác động tích cực:

Những người buôn bán nhỏ lẻ sẽ áp dụng hiệu ứng này như một “chiêu trò”. Họ sẽ lợi dụng các “chim mồi” nói cười huyên náo bằng cách mặc cả để có thể thu hút được sự chú ý của các đối tượng khách hàng xung quanh.
Các thương hiệu có thể dễ dàng thu hút cho mình một lượng khách hàng lớn bằng cách tận dụng những comment, lượt like, share và tâm lý tin tưởng của họ vào lượng người tham gia bài viết.
Dựa vào đánh giá tích cực của đám đông cũng là một chiến dịch Marketing hiệu quả và thông minh mà các nhãn hàng, doanh nghiệp lớn có thể thu hút được lượng lớn người dùng tiềm năng.
Hiệu ứng đám đông dẫn đến sự phát triển của sản phẩm, dịch vụ một cách nhanh chóng khi khách hàng cảm thấy có nhiều người mua hay ưa chuộng. Điều này sẽ dẫn đến sự gia tăng doanh số bán hàng cho doanh nghiệp.

Tác động của hiệu ứng đám đông trong kinh doanh

Tác động tiêu cực:

Bên cạnh đó, các doanh nghiệp cũng bị ảnh hưởng đáng kể bởi những tác động tiêu cực của đám đông:

Không ít các ngành sản xuất và tiêu thụ đã phải điêu đứng vì tính tiêu cực của hiệu ứng này. Chỉ cần một video có đăng tải nội dung xấu thôi cũng đủ để các cửa hàng rơi vào tình trạng “ế ẩm”.
Nhiều doanh nghiệp phải đứng trên bờ vực phá sản, bị người dân tẩy chay đồng loạt do những kết luận thiếu căn cứ tạo ra tâm lý nặng nề cho người tiêu dùng trên thị trường.
Gây ra rủi ro tài chính, sự tăng trưởng bất ngờ trong thị trường khi các nhà đầu tư chạy theo lợi ích số đông và đầu tư vào một sản phẩm, dịch vụ không mang lại giá trị thực sự.

Hiệu ứng tâm lý đám đông trong Marketing

Các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực tiếp thị đã quá quen thuộc với việc vận dụng hiệu ứng đám đông trong công việc của mình để đạt được những hiệu quả nhất định về doanh số:

Các nhà hàng, quán ăn khi mới bắt đầu khai trương thường có xu hướng mời bạn bè, người thân,.. thậm chí là còn thuê thêm người đến ngồi vào quán để tạo hiệu ứng đông đúc cho quán.
Khách hàng thường nảy sinh tâm lý tin tưởng khi đi qua hoặc nhìn thấy những quán ăn, quán cafe có đông người. Điều này thúc đẩy mong muốn được trải nghiệm món ăn của quán.
Ngoài ra, việc áp dụng hiệu ứng này vào tiếp thị trong thời đại quảng cáo số đã vô tình tạo ra một khái niệm mới là Seeder. Đây là những đối tượng “chim mồi” online có nhiệm vụ để lại những bình luận, tương tác với bài viết được hiển thị trên website hay các trang mạng xã hội để thuyết phục người dùng mua sản phẩm, dịch vụ được quảng bá tại bài viết.

Hiệu ứng đám đông trong Marketing

Nguyên nhân gây ra hiệu ứng đám đông trong kinh doanh

Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến sự phát triển của hiệu ứng đám đông. Sau đây là những nguyên nhân phổ biến nhất gây ra tình trạng này:

Tâm lý kỳ vọng

Khi một sản phẩm hay dịch vụ mới nào đó được nhà sản xuất giới thiệu đến với người tiêu dùng thì thường mọi người sẽ có tâm lý đặt kỳ vọng cao khi ra mắt. Điều này kéo theo sự kích thích tính tò mò và tâm lý mong đợi của người tiêu dùng khiến họ trở nên quá khích khi mà sản phẩm được tung ra. Mọi người có thể thấy được điều này rất rõ ràng trong cuộc sống với sản phẩm Iphone của Apple. Mỗi khi có phiên bản mới được giới thiệu sẽ kéo theo rất nhiều sự mong đợi từ những khách hàng trung thành với thương hiệu này.

Tính hiếm có

Đối với những sản phẩm hay dịch vụ thường không có sẵn trên thị trường sẽ luôn tạo ra sự tác động mạnh mẽ đối với khách hàng từ đó làm tăng giá trị của sản phẩm hay dịch vụ đó trên thị trường.

Tính xã hội

Một trong những nguyên nhân gây ra hiệu ứng đám đông phải kể đến đó là việc các sản phẩm, dịch vụ được giới thiệu, quảng bá trên các phương tiện truyền thông từ đó kéo theo sự lan truyền nhanh chóng từ đó kích thích sự quan tâm của người dùng.

Cách sử dụng hiệu ứng đám đông hiệu quả

Tính tích cực của hiệu ứng đám đông có thể mang lại cho doanh nghiệp những lợi ích lớn về hiệu quả doanh thu nhưng tính tiêu cực của nó sẽ khiến các doanh nghiệp điêu đứng. Chính vì vậy, bạn cần nắm rõ được cách sử dụng hiệu ứng hiệu quả dưới đây:

Sử dụng kênh truyền thông uy tín

Với sự uy tín hàng đầu của các tờ báo nổi tiếng như New York Times, Wall Street Journal, BBC, The Economist… chất lượng thương hiệu của doanh nghiệp từ đó cũng được nâng cao. Điều này giúp khách hàng có được cái nhìn tốt hơn về thương hiệu của bạn.

Tuy nhiên nếu bạn sử dụng các kênh truyền thông uy tín này một cách hời hợt thì hình ảnh thương hiệu sẽ dễ bị lãng quên. Vì vậy, các bài viết trên các kênh truyền thông này cần phải phân tích chuyên sâu, tạo cảm xúc cho người đọc, dẫn dắt họ mua hàng để hiệu ứng thực sự được lan toả.

Sử dụng kênh truyền thông uy tín là cách triển khai hiệu ứng đám đông hiệu quả

Sử dụng lời phản hồi khen chê của khách hàng

Sử dụng lời phản hồi khen chê của khách hàng tuy không phải là một chiêu thức mới trong triển khai hiệu ứng đám đông nhưng những ưu điểm của nó chưa được tận dụng một cách triệt để. Những đánh giá tích cực của khách hàng sẽ mở ra cơ hội lan truyền thông tin quảng bá thương hiệu, sản phẩm.

Những đánh giá tiêu cực có thể được sử dụng để làm bàn đạp giúp doanh nghiệp có thể thay đổi cách nhìn của khách hàng. Nhiều doanh nghiệp đã khôn khéo trước những lùm xùm, ý kiến chê bai của khách hàng bằng cách xin lỗi hoặc đền bù. Điều này giúp nhãn hàng trở nên nổi tiếng hơn và được lòng dư luận hơn.

Sử dụng mạng xã hội

Không ai có thể phủ định được sức mạnh lan truyền của truyền thông mạng xã hội trong các chiến dịch Marketing. Việc kết nối website với các trang mạng xã hội không chỉ giúp doanh nghiệp có thể update ý kiến của khách hàng nhanh chóng mà còn tạo nên cầu nối giữa thương hiệu và khách hàng.

Khi khách hàng đã quen thuộc với sự hiện diện của thương hiệu, họ sẽ đăng tải các bài viết đánh giá sản phẩm và thương hiệu. Điều này sẽ giúp nhãn hàng của doanh nghiệp được quảng cáo một cách tự nhiên mà không bị gắn mác quảng bá quá lố.

Có thể thấy hiệu ứng đám đông vừa mang lại những tác động tích cực cho công việc kinh doanh của nhiều doanh nghiệp và cá nhân nhưng đồng thời nó cũng có thể đẩy họ vào những tình huống tiêu cực. Chính vì vậy, hướng đến những hành động tích cực thôi là chưa đủ, bạn cần phải biết cách sử dụng hiệu ứng này sao cho phù hợp nhất và mang lại nhiều lợi ích nhất.

Trong Nước

Xu hướng mua hàng tháng 9 năm 2026

Published

1 tuần ago

24 Tháng 8, 2026

Admin Admin

Tháng 9 luôn là giai đoạn bản lề quan trọng của thị trường TMĐT. Đây là thời điểm đánh dấu sự kết thúc của mùa hè, bắt đầu mùa tựu trường và là bước chạy đà cho chuỗi siêu sale cuối năm (Quý 4). Theo Ver2Solution dữ liệu từ các báo cáo thị trường chỉ ra những xu hướng mua hàng nổi bật sau:

Sự kiện “Siêu Sale 9.9” định hình doanh thu: Các chiến dịch 9.9 thường mang về lượng GMV (tổng giá trị giao dịch) khổng lồ, tạo thành đỉnh điểm mua sắm đầu tiên trước thềm cuối năm. Mặc dù đà mua sắm có thể đạt đỉnh cực đại vào tháng 8, tháng 9 vẫn duy trì sản lượng tiêu thụ ở mức rất cao nhờ dư âm của các chương trình khuyến mãi.

Phân hóa tiêu dùng “thông minh”: Người tiêu dùng thể hiện rõ sự phân hóa trong ngân sách. Nhóm sản phẩm giá rẻ (dưới 200.000 VNĐ) tiếp tục thống trị, chiếm hơn 50% tổng doanh số toàn thị trường, phản ánh thói quen chi tiêu thắt chặt đối với các mặt hàng thiết yếu.

Chuyển dịch sang “Shop Mall” (Cửa hàng chính hãng): Bất chấp xu hướng chuộng hàng giá rẻ, phân khúc hàng cao cấp (trên 1.000.000 VNĐ) vẫn tăng trưởng đều. Các gian hàng chính hãng (Shop Mall) dù chỉ chiếm khoảng 5% tổng số shop nhưng lại đóng góp tới gần 1/3 tổng doanh số, cho thấy người tiêu dùng Việt Nam ngày càng ưu tiên chất lượng, uy tín và sự minh bạch.

Sự trỗi dậy của Shoppertainment: Facebook Live và TikTok Shop đang chứng minh mô hình mua sắm kết hợp giải trí vô cùng hiệu quả, liên tục ghi nhận mức tăng trưởng doanh số gấp đôi và dần áp sát “ông lớn” Shopee, trong khi các nền tảng cũ như Lazada và Sendo có dấu hiệu sụt giảm hoặc thu hẹp thị phần.

Top ngành hàng và Sản phẩm có doanh thu lớn nhất

Khi đánh giá tổng quan hàng năm, dòng tiền của người tiêu dùng trên TMĐT chủ yếu tập trung vào 4 nhóm ngành hàng cốt lõi:

Làm đẹp & Chăm sóc cá nhân: Đây luôn là ngành hàng “vua” trên sàn TMĐT. Điển hình, chỉ trong 1 quý, ngành này có thể mang về hơn 15.500 tỷ đồng (chiếm khoảng 18% thị phần). Các sản phẩm bán chạy nhất bao gồm: kem chống nắng, serum, son môi và các sản phẩm chăm sóc cơ thể.

Điện thoại & Thiết bị Điện tử: Mặc dù số lượng bán ra không cao bằng các ngành hàng FMCG, nhưng nhờ giá trị trung bình trên một đơn hàng (AOV) cực kỳ cao, ngành này luôn mang lại GMV khổng lồ. Phân khúc giá mang lại doanh thu cao nhất thường từ 1.000.000 – 2.000.000 VNĐ cho các đồ gia dụng, và cao hơn nhiều đối với điện thoại/laptop.

Nhà cửa & Đời sống: Nhu yếu phẩm, giấy vệ sinh, hộp đựng thức ăn, và hóa mỹ phẩm chăm sóc gia đình có tần suất mua lặp lại rất cao.

Thời trang (Đặc biệt là Thời trang nữ): Ghi nhận sự bứt phá mạnh mẽ của các “Local Brand” (Thương hiệu nội địa) với tốc độ tăng trưởng doanh thu lên tới hàng trăm phần trăm so với các năm trước.

Top 10 Thương hiệu có doanh thu cao nhất (Tham chiếu)

Danh sách các thương hiệu thống trị các bảng xếp hạng doanh thu TMĐT hàng năm (do Metric thống kê) là sự pha trộn giữa các tập đoàn đa quốc gia và các thương hiệu nội địa có chiến lược số hóa tốt:

Hạng	Thương hiệu	Ngành hàng	Xu hướng nổi bật
1	Apple	Công nghệ	Dẫn đầu tuyệt đối mảng điện thoại, máy tính bảng và đã vượt qua Dell trong mảng Laptop/PC trên TMĐT.
2	Samsung	Công nghệ	Đang duy trì tốc độ tăng trưởng rất cao (lên tới 150%) bám đuổi khốc liệt vị trí số 1.
3	Cocoon	Làm đẹp	Thương hiệu mỹ phẩm thuần chay Việt Nam ghi nhận doanh thu cực khủng, vượt qua nhiều ông lớn quốc tế.
4	Vinamilk	Bách hóa / Thực phẩm	Dẫn đầu ngành hàng sữa, tiêu dùng nhanh.
5	Ensure	Bách hóa / Thực phẩm	Ngành hàng sức khỏe sinh dưỡng luôn nằm trong top chi tiêu cao.
6	Colorkey	Làm đẹp	Thương hiệu trang điểm nội địa Trung tăng trưởng phi mã.
7	La Roche-Posay	Làm đẹp	Đỉnh cao trong phân khúc dược mỹ phẩm chăm sóc da.
8	L’Oreal Paris	Làm đẹp	Duy trì phong độ ổn định ở thị phần chăm sóc tóc và da.
9	Omo	Nhà cửa & Đời sống	Dẫn đầu ngành hàng tiêu dùng nhanh (FMCG) với các chiến dịch sale cực lớn.
10	Lock&Lock / Inochi	Nhà cửa & Đời sống	Dẫn đầu xu hướng mua sắm đồ gia dụng chất lượng cao.

Mô hình Shoppertainment (Mua sắm kết hợp Giải trí) do Facebook tiên phòng và hiện dẫn đầu là TikTok Shop tiên phong đã tạo ra một cuộc cách mạng sâu sắc, làm thay đổi hoàn toàn cách người tiêu dùng Việt Nam tiếp cận sản phẩm, đưa ra quyết định mua hàng và tái cấu trúc lại bức tranh thương mại điện tử (TMĐT) tại Việt Nam.

Từ “Mua sắm Tìm kiếm” sang “Mua sắm Khám phá”

TMĐT Truyền thống (Search-based): Người dùng phát sinh nhu cầu trước > lên sàn (Shopee, Lazada) gõ từ khóa > so sánh giá > mua hàng.
Shoppertainment (Discovery-based): Người dùng lướt ứng dụng với mục đích giải trí > tiếp cận các nội dung hấp dẫn/trực quan > phát sinh nhu cầu ngẫu hứng > chốt đơn tức thì mà không cần có ý định mua từ trước.

Rút ngắn tối đa hành trình mua hàng

Hành trình chuyển đổi từ Nhận biết > Cân nhắc > Mua hàng trước đây có thể mất vài ngày đến vài tuần. Với Shoppertainment, toàn bộ tiến trình này được thu hẹp lại chỉ trong vài chục giây xem video hoặc vài phút xem livestream nhờ sự kết hợp giữa cảm xúc giải trí và các voucher độc quyền có thời hạn ngắn.

Quyết định mua hàng dựa trên Cảm xúc & Niềm tin cá nhân

Người mua không còn phụ thuộc quá nhiều vào phần mô tả sản phẩm khô khan hay điểm đánh giá sao vô danh. Quyết định chốt đơn phụ thuộc lớn vào kịch bản nội dung, trải nghiệm thực tế (unboxing, dùng thử) và mức độ tin tưởng dành cho Creator/KOC (Key Opinion Consumer). Yếu tố “người thật, việc thật” tạo sự đồng cảm và kích thích hành vi mua hàng mạnh mẽ hơn.

Tiêu chí	TMĐT Truyền thống (Shopee, Lazada)	Shoppertainment (Facebook Live,TikTok Shop)
Động cơ mua hàng	Chủ động (Có nhu cầu trước khi mở ứng dụng)	Thụ động / Bị động (Phát sinh nhu cầu khi đang giải trí)
Yếu tố quyết định	Giá bán, phí vận chuyển, lượt mua thành công	Sự lôi cuốn của nội dung, uy tín KOC, tính tương tác
Tốc độ chuyển đổi	Đắn đo lâu hơn để so sánh giữa nhiều shop	Chốt đơn nhanh theo cảm xúc bộc phát
Hình thức hiển thị	Bảng xếp hạng sản phẩm, hình ảnh tĩnh, gian hàng	Video ngắn, livestream tương tác thời gian thực

Bùng nổ các phiên Livestream doanh số “Khủng”

Livestream tại Việt Nam đã chuyển mình từ một kênh bán hàng nhỏ lẻ, giá rẻ thành những sự kiện thương mại quy mô lớn. Khái niệm “Phiên livestream tỷ đồng” hay “Phiên live trăm triệu USD” gắn liền với các KOC tên tuổi đã hình thành nên một nền công nghiệp vận hành chuyên nghiệp với sự tham gia của các MCN (Multi-Channel Network) và đội ngũ kỹ thuật bài bản.

Dịch chuyển thứ hạng thị phần TMĐT

Sự trỗi dậy của Shoppertainment đã giúp TikTok Shop bứt phá thần tốc tại Việt Nam, vượt qua Lazada để chiếm giữ vị trí thứ 2 về tổng giá trị giao dịch (GMV) và liên tục đe dọa vị thế số 1 của Shopee. Điều này buộc các sàn truyền thống phải vội vã tích hợp tính năng Shopee Live, Lazada LazLive để giữ chân người dùng.

Cơ hội bứt phá cho thương hiệu Việt (Local Brands) & SME

Trước đây, các doanh nghiệp nhỏ rất khó cạnh tranh về ngân sách quảng cáo với các thương hiệu quốc tế trên sàn truyền thống. Với Shoppertainment, nội dung hay chiến thắng ngân sách lớn. Nhiều thương hiệu Việt (đặc biệt trong ngành Làm đẹp, Thời trang, Nông sản) đã đạt doanh thu đột biến nhờ sáng tạo nội dung chân thực, hớt bọt thị trường bằng các câu chuyện thương hiệu chạm đến cảm xúc người xem.

Thách thức phát sinh từ xu hướng Shoppertainment

Tỷ lệ hoàn/hủy đơn (Return Rate) cao: Do quyết định mua hàng mang tính cảm xúc bộc phát, tỷ lệ khách hàng đổi ý hoặc hủy đơn sau khi hết hưng phấn cao hơn so với TMĐT truyền thống.

Áp lực đổi mới nội dung liên tục: Thuật toán phân phối ưu tiên sự sáng tạo. Một kịch bản hay video đã vắt kiệt lượt xem sẽ nhanh chóng bị giảm tương tác, đòi hỏi người bán phải liên tục ra nội dung mới.

Chất lượng sản phẩm không đồng đều: Việc bán hàng quá phụ thuộc vào kỹ năng nói của KOC đôi khi dẫn đến tình trạng phóng đại công dụng sản phẩm, gây ảnh hưởng đến niềm tin lâu dài của người tiêu dùng.

Ver2Solution Research

Trong Nước

10 sản phẩm được mua sắm online nhiều nhất trong nửa đầu năm 2026

Published

3 tuần ago

12 Tháng 8, 2026

Admin Admin

Ver2Solution – Nửa đầu năm 2026, thị trường thương mại điện tử và livestream online tại Việt Nam ghi nhận doanh thu ấn tượng hơn 291,6 nghìn tỷ đồng trên các nền tảng chính (Shopee, TikTok Shop, Lazada, Tiki), thúc đẩy bởi mô hình Shoertainment (mua sắm kết hợp giải trí).

Thời trang nữ & Đồ bắt trend: Áo kiểu, váy thiết kế, bộ đồ mặc nhà và các sản phẩm local brand. Đây là nhóm mặt hàng có tỷ lệ tương tác trực tiếp và chốt đơn qua livestream cao nhất nhờ việc mẫu thử mặc thực tế.

Mỹ phẩm & Chăm sóc da (Skincare): Son môi, kem chống nắng, serum, combo dùng thử mini và mỹ phẩm nội địa. Sản phẩm dễ bán qua livestream nhờ tính năng review thực tế trên da và deal độc quyền chớp nhoáng.

Bách hóa – Thực phẩm & Đồ ăn vặt: Khô gà, mứt/trái cây sấy, đặc sản đóng gói hút chân không, đồ uống đóng chai. Nhóm ngành này bứt phá mạnh mẽ (tăng trưởng tới 151%) nhờ các phiên livestream mukbang và thử đồ ăn trực tiếp.

Doanh thu cụ thể theo Ngành hàng & Hãng tiêu biểu

Ngành hàng	Doanh thu (H1/2026)	Tên hãng / Thương hiệu dẫn đầu & Bứt phá
Làm đẹp & Skincare	~49.508 tỷ VNĐ	L’Oréal Paris, La Roche-Posay, Cocoon, Colorkey, Carslan, CeraVe
Thời trang nữ & Local Brand	~40.351 tỷ VNĐ	Ecochic, Bycamcam, Calem Club, Guno Mate
Nhà cửa & Đời sống	~37.679 tỷ VNĐ	Lock&Lock, Inochi, Top Gia
Bách hóa – Hàng tiêu dùng	Tăng trưởng cao nhất (+60,96%)	OMO, Nông sản đóng gói, Đồ ăn vặt (Chân gà, Mứt sấy)
Thiết bị điện tử & Phụ kiện	Tăng trưởng >50% trên Livestream	Anker, Baseus, Xiaomi, Apple (Shopee Mall / TikTok Mall)

Độ tuổi chi tiêu nhiều nhất qua Livestream và Online

Nhóm 25 – 34 tuổi (Millennials) – Chi tiêu nhiều tiền nhất (Sức mua cao nhất):

Giá trị giỏ hàng: Đóng góp tổng doanh số (GMV) cao nhất thị trường.
Hành vi: Thu nhập ổn định, lý trí hơn khi mua sắm, ưu tiên mua từ gian hàng chính hãng (Shop Mall) qua livestream để lấy giá chiết khấu tốt nhất.
Sản phẩm ưu tiên: Skincare/Mỹ phẩm chính hãng, Đồ gia dụng thông minh, Đồ Mẹ & Bé, Thời trang thương hiệu.

Nhóm 18 – 24 tuổi (Gen Z) – Số lượng đơn hàng & Tần suất chốt đơn cao nhất:

Giá trị giỏ hàng: Chiếm 35–40% tổng lượng người xem livestream, nhưng tập trung ở phân khúc giá rẻ – trung bình (dưới 200.000 VNĐ).
Hành vi: Mua sắm ngẫu hứng theo cảm xúc khi lướt TikTok/Shopee Live đêm khuya hoặc theo khuyến nghị từ các KOL/KOC.
Sản phẩm ưu tiên: Đồ ăn vặt, Thời trang bắt trend, Phụ kiện điện thoại, Mỹ phẩm giá mềm.

Nhóm 35 – 50 tuổi (Gen X) – Tỷ lệ tăng trưởng người dùng mới nhanh nhất:

Hành vi: Ít bị ảnh hưởng bởi trend ngắn hạn, chú trọng đến công năng thực tế và độ uy tín của người bán.
Sản phẩm ưu tiên: Thiết bị chăm sóc sức khỏe gia đình, Nông sản/Thực phẩm sạch, Đồ dùng nhà bếp cao cấp.

Giá trị giao dịch trong 6 tháng đầu năm 2026 đã tăng 44,11% so với cùng kỳ năm trước. Cho thấy thị trường mua sắm trực tuyến vẫn đang tăng trưởng mạnh và sẽ là thói quen xu hướng chính trong tương lai. Các sàn TMĐT tiếp tục đổ tiền để cạnh tranh thị phần béo bở này.

Ver2Solution News

Trong Nước

Người tiêu dùng soi giá từng đơn hàng online

Published

3 tuần ago

12 Tháng 8, 2026

Admin Admin

Doanh thu trên 4 sàn TMĐT lớn đạt 264.800 tỷ đồng trong nửa đầu năm, tăng 19% nhưng thấp hơn mức tăng cùng kỳ năm trước, khi người tiêu dùng ngày càng thận trọng với giá và khuyến mãi các đơn hàng online.

Thị trường thương mại điện tử (TMĐT) Việt Nam đang bước vào giai đoạn tăng trưởng chậm lại khi người tiêu dùng bắt đầu thận trọng hơn trước áp lực giá cả và chi phí sinh hoạt.

Theo báo cáo nửa đầu năm 2026 do Công ty tư vấn tăng trưởng TMĐT YouNet ECI công bố, tổng giá trị giao dịch (GMV) trên 4 nền tảng gồm Shopee, TikTok Shop, Lazada và Tiki đạt 264.800 tỷ đồng trong 6 tháng đầu năm, tăng 19% so với cùng kỳ 2025.

Tuy nhiên, mức tăng này thấp hơn đáng kể so với tốc độ 23% của cùng kỳ năm trước, cho thấy TMĐT đang không còn duy trì đà tăng trưởng mạnh như những năm trước.

Shopee giữ ngôi đầu, TikTok Shop bám đuổi

Shopee tiếp tục là nền tảng TMĐT lớn nhất Việt Nam trong nửa đầu năm với 144.300 tỷ đồng GMV, chiếm 54,5% thị phần. Giá trị giao dịch trên nền tảng này tăng 15% so với cùng kỳ năm 2025.

Trong khi đó, TikTok Shop duy trì vị trí thứ hai với khoảng 115.000 tỷ đồng GMV, tương đương 43,4% thị phần. Thị phần của nền tảng này tăng nhẹ so với mức 42% của cùng kỳ năm trước.

Dù vậy, tốc độ tăng trưởng của TikTok Shop đã giảm mạnh. GMV nền tảng này tăng 27% trong nửa đầu năm, thấp hơn nhiều so với mức tăng tới 148% của cùng kỳ năm 2025.

Diễn biến này cho thấy khoảng cách giữa 2 nền tảng lớn đang được thu hẹp về thị phần, nhưng tốc độ mở rộng của toàn thị trường cũng đang dần trở nên ổn định hơn.

Ông Nguyễn Phương Lâm, Giám đốc Bộ phận Tư vấn và Phân tích thị trường YouNet ECI nhận định TMĐT đang bước vào giai đoạn bình ổn và vận động cùng nhịp với thị trường bán lẻ hàng hóa nói chung, thay vì tăng trưởng mạnh nhờ các chính sách kích cầu của sàn như trước.

Trong bối cảnh này, doanh nghiệp cần nắm bắt chính xác dữ liệu về thị phần và sức mua thực tế của người tiêu dùng để xây dựng chiến lược kinh doanh phù hợp.

Người tiêu dùng bắt đầu “soi giá”

Áp lực giá cũng đang thể hiện rõ hơn trong hành vi mua sắm trực tuyến.

Theo YouNet ECI, Chỉ số niềm tin người tiêu dùng trực tuyến (ECCI) trong nửa đầu năm vẫn ở mức cao. Tuy nhiên, riêng quý II, chỉ số này giảm còn 122 điểm từ mức 127 điểm của quý I, phản ánh sự thận trọng gia tăng trước áp lực lạm phát và chi phí sinh hoạt.

Đáng chú ý, giá bán tiếp tục là yếu tố quan trọng nhất trong quyết định mua hàng trực tuyến, được 68% người tiêu dùng lựa chọn.

Khuyến mãi cũng ngày càng có vai trò lớn, với 53% người tiêu dùng xem đây là yếu tố thúc đẩy quyết định mua sắm.

Trong khi đó, chất lượng sản phẩm giảm mạnh về mức độ ưu tiên, từ 77% xuống còn 52%.

Sự thay đổi này cho thấy người tiêu dùng đang có xu hướng đặt nặng bài toán ngân sách hơn khi đưa ra quyết định mua hàng.

Ông Lâm cho rằng nhu cầu mua sắm trực tuyến trong nửa cuối năm vẫn được duy trì, nhưng tỷ lệ chuyển đổi và giá trị đơn hàng sẽ chịu áp lực lớn từ giá bán và các chương trình khuyến mãi.

Do đó, doanh nghiệp cần phân tích đặc thù từng ngành hàng, phân khúc khách hàng và dữ liệu lịch sử để xác định mức giá cũng như mức ưu đãi phù hợp.

Gen Z thận trọng hơn Gen Y

Tâm lý thận trọng cũng thể hiện rõ ở hai nhóm người tiêu dùng chủ lực là Gen Y và Gen Z.

Trong quý II, 43% người tiêu dùng thuộc thế hệ Millennials (Gen Y) giữ nguyên hoặc cắt giảm chi tiêu trực tuyến so với quý I.

Con số này ở Gen Z lên tới 60%, cho thấy nhóm khách hàng trẻ cũng đang điều chỉnh hành vi mua sắm trước những áp lực về giá.

Diễn biến này phần nào phản ánh sự thay đổi trong động lực tăng trưởng của TMĐT. Khi người tiêu dùng không còn chi tiêu mạnh như trước, các ngành hàng phụ thuộc nhiều vào nhu cầu mua sắm không thiết yếu sẽ khó duy trì tốc độ tăng trưởng cao.

Dữ liệu của YouNet ECI cũng cho thấy 2 ngành hàng chủ lực của TMĐT là Thời trang và Làm đẹp đều tăng trưởng chậm lại.

Trong nửa đầu năm, doanh thu ngành Thời trang tăng 18% so với cùng kỳ, trong khi Làm đẹp tăng 12%. Các mức tăng này thấp hơn đáng kể so với lần lượt 25% và 27% vào cuối năm 2025.

Ngược lại, nhóm hàng tiêu dùng nhanh (FMCG) tiếp tục là điểm sáng của thị trường. Doanh thu ngành này tăng 20% so với cùng kỳ và tiếp tục đứng thứ hai về tổng doanh thu trên các nền tảng TMĐT.

Theo YouNet ECI, các sản phẩm thiết yếu ít chịu ảnh hưởng hơn từ tâm lý thận trọng về giá. Vì vậy, FMCG được dự báo tiếp tục là một trong những động lực tăng trưởng chính của TMĐT Việt Nam trong 6 tháng cuối năm.

Ver2Solution theo ZNews