Khởi Nghiệp
Sảm phẩm mới được cả thế giới săn tìm được mệnh danh là “Vàng Tím”
Từ nguyên liệu quen thuộc ở Philippines, khoai tím ube đang nhanh chóng trở thành hiện tượng mới của ngành ẩm thực toàn cầu. Một sản phẩm mới được cả thế giới săn tìm và yêu thích trong lĩnh vực ẩm thực.
Với Jeffrey Cesari, ube không phải thứ gì xa lạ. Mỗi lần về thăm họ hàng tại Philippines từ nhỏ, anh đều thưởng thức những món bánh, món tráng miệng làm từ loại khoai có màu tím đặc trưng này. Nhưng phải đến 7 tháng trước, khi bước vào một quán cà phê ở Istanbul, Thổ Nhĩ Kỳ và gọi thử ly ube latte, Cesari mới nhận ra nông sản này đang tạo ra cơn sốt trên thế giới, Sản phẩm mới được cả thế giới săn tìm.
Một ý tưởng kinh doanh nảy ra trong đầu cựu kiểm toán viên 31 tuổi. Nếu người tiêu dùng ở Istanbul đón nhận một thức uống làm từ ube như vậy thì tại sao không đưa sản phẩm đó đến Paris, Pháp, nơi Cesari sinh sống. Nhưng khi bắt tay vào tìm nguyên liệu, Cesari sớm nhận ra ube không dễ kiếm như anh nghĩ.
Ube là loại nông sản bản địa của Philippines, có vị ngọt và thoảng mùi đất cùng màu tím nổi bật, thường bị nhầm với khoai môn. Chúng chủ yếu được trồng trên các thửa ruộng nhỏ, mang tính mùa vụ, từ lâu đã được chế biến thành mứt, kem và bánh.
Cesari ban đầu tìm kiếm thông tin qua các hội nhóm trên Facebook, hỏi các công cụ trí tuệ nhân tạo. Tuy nhiên, anh không đủ tin tưởng vào những đầu mối tìm được.
Trên thị trường có nhiều giống ube khác nhau, với sản phẩm cũng tồn tại dưới nhiều dạng như bột, chiết xuất, mứt cô đặc. Điều khiến Cesari lo ngại hơn là không dễ xác định đâu là ube nguyên chất, đâu là sản phẩm đã bị pha trộn với khoai lang tím hoặc khoai môn để giảm giá thành.
Khi trở về Philippines thăm gia đình hồi tháng 2, Cesari quyết định trực tiếp lần theo chuỗi cung ứng, từ cửa hàng bánh đến các đầu mối bán buôn, với hy vọng tìm được nguồn hàng tận gốc từ nông dân. Nhưng việc tiếp cận nguồn cung không dễ dàng. Nhiều đơn vị tỏ ra dè dặt khi được hỏi về nhà cung cấp.
“Muốn có ube chất lượng cao, chúng tôi phải có mặt tại chỗ, phải tận mắt nhìn, tận tay kiểm tra và trực tiếp nếm thử”, Cesari nói. “Bạn phải rất cẩn trọng vì có những dự án mà bạn không biết mức độ minh bạch đến đâu”.
Sau nhiều nỗ lực, một người thân đã giới thiệu cho anh về dự án phát triển vùng nguyên liệu ube phục vụ xuất khẩu tại đảo Bohol. Cesari đi tàu hai giờ từ Cebu để gặp các nông dân tại đây. Họ cho biết trong giai đoạn đầu có thể cung ứng cho anh khoảng 10 kg mỗi tháng. Cesari hiện đặt mục tiêu tung ra sản phẩm mang tên Ube Signature Paris vào cuối tháng 6.
“Tôi cảm nhận được tiềm năng rất lớn của ube latte”, anh nói. “Nhưng tôi cũng có cảm giác rằng ai cũng đang muốn tạo ra một loại ube latte của riêng mình vì họ đều nhìn thấy cơ hội đó”.

Jeffrey Cesari (phải) và nhà cung cấp ube trên đảo Bohol. Ảnh: Jeffrey Cesari
Sức hút của ube không còn là câu chuyện riêng của các doanh nhân nhỏ lẻ. Trong tháng 3, hãng Starbucks của Mỹ đã bổ sung đồ uống vị ube vào thực đơn theo mùa, hãng Costa Coffee của Anh cũng tung ra các sản phẩm chocolate nóng và frappe mang hương vị khoai tím.
Theo công ty nghiên cứu thị trường Datassential, khoảng 27% người tiêu dùng Mỹ hiện biết đến ube, tăng mạnh so với mức 15% cách đây 5 năm. Số món ăn và đồ uống có ube trong thực đơn tại Mỹ đã tăng gấp ba trong 4 năm qua, dù mới xuất hiện ở chưa đến 2% nhà hàng và quán cà phê.
Rhea Topacio, nhà sáng lập Pamana World, công ty chuyên cung cấp các sản phẩm có hương vị ube có trụ sở tại Hà Lan, cho rằng sự bùng nổ của ube được thúc đẩy một phần bởi tình trạng thiếu hụt nguồn cung matcha toàn cầu, khiến thị trường tìm kiếm lựa chọn thay thế mới. Hai nguyên liệu đều có nguồn gốc châu Á, sở hữu màu sắc nổi bật và phù hợp với xu hướng tiêu dùng trên mạng xã hội.
“Ube đang tăng tốc rất nhanh”, Topacio nói. “Người tiêu dùng luôn tìm kiếm thứ gì đó mới mẻ, đặc biệt trong thời đại mọi xu hướng đều lan truyền trên mạng xã hội”.
Dù chưa đạt độ phổ biến như matcha, cơn sốt ube vẫn tạo ra áp lực lớn lên một chuỗi cung ứng vốn chưa được phát triển bài bản.
Philippines là quê hương của ube nhưng mạng lưới sản xuất và phân phối tại đây còn mang tính phân tán. Nông dân thường bán sản phẩm cho thương lái thay vì tiếp cận trực tiếp thị trường xuất khẩu. Giá trị gia tăng chủ yếu rơi vào khâu trung gian, trong khi người trồng không có nhiều động lực mở rộng diện tích.
Một vụ ube mất từ 9 tháng đến một năm mới cho thu hoạch, lâu hơn đáng kể so với nhiều loại cây trồng khác có thể bán trong vòng vài tháng. Chi phí đầu tư lớn, thời gian thu hồi vốn dài và đầu ra thiếu ổn định khiến ube chưa được xem là cây trồng mang lại dòng tiền hấp dẫn.
“Tính đến hiện tại, bên hưởng lợi lớn nhất khi giá ube tăng vẫn là thương lái”, Grace Backian, giám đốc Trung tâm Đào tạo và Nghiên cứu cây trồng miền Bắc Philippines, cho biết. “Nông dân chưa coi đây là cây trồng thương mại thực sự”.
Tình hình càng thêm khó khăn khi cuộc xung đột giữa Mỹ – Israel với Iran làm gián đoạn nguồn cung năng lượng từ Trung Đông. Tại Philippines, giá nhiên liệu tăng khiến chi phí tưới tiêu và vận hành nông trại leo thang.
Camelle Morta Singh, 31 tuổi, bắt đầu trồng ube cùng gia đình tại tỉnh Pangasinan từ năm 2024. Singh cho biết chi phí nhiên liệu để vận hành hệ thống tưới đã tăng gấp ba trong mùa khô năm nay. Điều đó buộc cô phải nâng giá ube nguyên liệu lên 90 peso mỗi kg, tăng gần 30% so với trước xung đột.
“Chúng tôi không thể dừng sản xuất”, Singh nói. “Không thể để ube khô héo. Dù giá nhiên liệu rất cao, tôi vẫn phải mua vì đó là điều sống còn với công việc kinh doanh”.

Burger ube tại một quầy đồ ăn ở Toronto, Canada tháng 8/2023. Ảnh: AFP
Nhu cầu tăng nhanh trong khi nguồn cung không theo kịp đang khiến ngay cả người tiêu dùng nội địa Philippines cũng bắt đầu khó tiếp cận loại nông sản từng rất phổ biến này.
Trung tâm chế biến thực phẩm của Đại học Bang Benguet đã sản xuất mứt ube, hay còn gọi là ube halaya, từ những năm 1980. Johnabel Basatan, quản lý cơ sở, cho biết khách hàng trước đây thường chỉ mua một hoặc hai gói loại 400 gram để dùng trong gia đình. Tuy nhiên gần đây, nhiều doanh nghiệp đã mua cùng lúc hàng trăm gói, vét sạch lượng hàng tồn kho trong tháng này.
Giá ube nguyên liệu đã tăng khoảng 38% so với hai năm trước. Basatan cho biết năm ngoái, nhà cung cấp chỉ có thể giao cho cơ sở của bà khoảng 3.000 kg, tương đương nửa lượng đặt mua thông thường. Tháng 2, bà đặt mua thêm 6.000 kg ube, nhưng đến nay vẫn chưa nhận được phản hồi.
“Nhu cầu lần này thực sự rất cấp bách”, bà Basatan nói. “Những người chỉ mua để dùng trong gia đình giờ không còn hàng để mua nữa. Trong khi đó, với năng lực hiện có, số lao động hiện tại và máy móc đang vận hành, chúng tôi không thể mở rộng sản xuất thêm”.
Ver2Solution theo CNN, AFP, Reuters
Trong Nước
Tổng hợp tin thị trường mua sắm online 9 tháng đầu năm 2026
Thị trường mua sắm trực tuyến (thương mại điện tử – TMĐT) tại Việt Nam trong 9 tháng đầu năm 2026 tiếp tục chứng kiến sự tăng trưởng mạnh mẽ cả về quy mô doanh thu lẫn sự dịch chuyển sâu sắc trong hành vi tiêu dùng và cấu trúc thị trường.
Ver2Solution tổng hợp phân tích toàn cảnh thị trường dựa trên các báo cáo dữ liệu mới nhất (từ các đơn vị nghiên cứu thị trường như Metric và Tổng cục Thống kê, nhiều báo chí uy tín trong nước…):
Quy mô doanh thu và Tổng quan thị trường
-
Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng: Trong 9 tháng đầu năm 2026, toàn nền kinh tế đạt gần 5.926 nghìn tỷ đồng, tăng 13,4% so với cùng kỳ năm trước, cho thấy sức mua nội địa vẫn duy trì đà hồi phục tích cực.
-
Doanh số 4 sàn TMĐT lớn (Shopee, TikTok Shop, Lazada, Tiki):
-
Riêng 6 tháng đầu năm 2026, tổng doanh số trên 4 sàn đạt 291,6 nghìn tỷ đồng, tăng trưởng mạnh 44,11% so với cùng kỳ năm 2025.
-
Bước sang quý III/2026, với sự bùng nổ của các chiến dịch tựu trường và các ngày hội mua sắm lớn, đà tăng trưởng tiếp tục duy trì với ước tính doanh số riêng quý III đạt khoảng 146,3 nghìn tỷ đồng (tăng trưởng ổn định so với quý II).
-
Cục diện thị phần và Cuộc đua giữa các sàn
Thị trường TMĐT hiện đang chứng kiến sự phân cực rõ rệt, khi hai ông lớn dẫn đầu thâu tóm gần như toàn bộ thị phần, trong khi các nền tảng còn lại chịu áp lực cạnh tranh khốc liệt.
| Nền tảng sàn | Thị phần ước tính | Tình hình hoạt động nổi bật |
| Shopee | 54,5% | Tiếp tục giữ vị trí số 1 thị trường với mức tăng trưởng doanh thu khoảng 15% so với cùng kỳ. GMV (Tổng giá trị giao dịch) bình quân của một nhà bán hàng trên Shopee đạt 831,7 triệu đồng (tăng 44%). |
| TikTok Shop | 43,4% | Vị trí thứ 2 nhưng bám đuổi rất sát sao (tăng từ mức 42% năm trước). Doanh thu ghi nhận mức tăng trưởng vượt trội 27%, nhờ thế mạnh tuyệt đối về Livestream và Shoppertainment. GMV bình quân mỗi shop đạt 532,7 triệu đồng (tăng 65%). |
| Lazada & Tiki | ~2% tổng thị phần | Chịu nhiều sức ép; Lazada ghi nhận giá trị giao dịch giảm khoảng 23%, trong khi Tiki có tín hiệu phục hồi nhẹ về giá trị giao dịch (tăng 33% nhưng quy mô tổng nhỏ hơn đáng kể). |
Ngành hàng chủ lực
Các nhóm hàng đóng vai trò “đầu tàu” dẫn dắt doanh số mua sắm trực tuyến trong 9 tháng qua bao gồm:
-
Thời trang & Phụ kiện: Luôn đứng đầu về sản lượng tiêu thụ và số lượng đơn hàng phát sinh nhờ tính đa dạng mẫu mã và tần suất mua sắm cao của người dùng trẻ.
-
Hàng tiêu dùng nhanh (FMCG) & Mỹ phẩm / Chăm sóc cá nhân: Chiếm tỷ trọng lớn về số lượng giao dịch thường nhật. Các sản phẩm làm đẹp, chăm sóc da cá nhân tiếp tục bùng nổ mạnh mẽ trên các phiên livestream của TikTok Shop.
-
Nhà cửa đời sống & Đồ gia dụng thông minh: Ghi nhận mức giá trị giỏ hàng trung bình cao hơn, đóng góp đáng kể vào tổng doanh thu toàn ngành.
Các xu hướng tiêu dùng và nhà bán hàng nổi bật
-
Người mua sẵn sàng chi trả cao hơn: Mặc dù các phân khúc giá rẻ (dưới 200.000 đồng) vẫn chiếm khoảng 46% doanh số, tâm lý người tiêu dùng đã dịch chuyển theo hướng ưu tiên chất lượng, độ bền và thương hiệu uy tín thay vì chỉ săn hàng siêu rẻ.
-
Sự thanh lọc mạnh mẽ của nhà bán hàng (Chuyên nghiệp hóa):
-
Số lượng shop nhỏ lẻ có phát sinh doanh số giảm khoảng 27%, và các gian hàng Mall cũng giảm khoảng 25% do các nền tảng siết chặt tiêu chuẩn vận hành và chính sách kiểm duyệt.
-
Tuy nhiên, doanh thu bình quân trên mỗi nhà bán hàng hoạt động lại tăng vọt (Shopee tăng 44%, TikTok Shop tăng 65%). Điều này chứng minh thị trường đang thuộc về các nhà bán hàng chuyên nghiệp, có đầu tư bài bản về hình ảnh, data và dịch vụ khách hàng.
-
-
Gian hàng chính hãng (Mall) lên ngôi: Doanh thu từ các gian hàng Mall tăng trưởng tới 54% dù số lượng shop giảm, phản ánh xu hướng dịch chuyển niềm tin của người tiêu dùng sang hàng hóa có nguồn gốc rõ ràng, chính hãng.
-
Hàng ngoại giá rẻ hạ nhiệt: Hàng hóa nhập khẩu trực tiếp từ người bán nước ngoài trên các sàn có dấu hiệu chững lại và suy giảm do sự cạnh tranh gắt gao từ nội địa cũng như các rào cản về logistics và chi phí vận chuyển.
Quý 4 luôn là mùa vàng (Peak Season) của thị trường thương mại điện tử (TMĐT) nhờ chuỗi sự kiện siêu mua sắm liên hoàn (10/10, 11/11, 12/12, Black Friday, Giáng sinh và chuẩn bị Tết Nguyên Đán). Năm 2026, thị trường ghi nhận sự tăng trưởng đi kèm sự chuyên nghiệp hóa mạnh mẽ từ cả người tiêu dùng lẫn các quy định pháp lý mới. Phân tích Triển vọng Thị trường TMĐT Quý 4/2026
1. Bứt phá quy mô doanh số
-
Sức mua đạt đỉnh: Dựa trên đà tăng trưởng 9 tháng đầu năm (doanh số 4 sàn lớn đạt hơn 430.000 tỷ đồng), Quý 4 dự báo sẽ đóng góp 35% – 40% tổng doanh thu cả năm, ước tính đạt mức bùng nổ vượt 160.000 – 180.000 tỷ đồng.
-
Đẩy mạnh tâm lý săn deal tích trữ: Người tiêu dùng tập trung ngân sách cuối năm cho các mặt hàng giá trị cao (Điện tử, Gia dụng) và các sản phẩm tiêu dùng/thời trang phục vụ lễ tết.
2. Sự phân hóa thị phần và kênh bán
-
Thế chân kiềng Shopee – TikTok Shop: Shopee nắm giữ lợi thế tìm kiếm/chủ động mua (Intent-based); TikTok Shop áp đảo ở mảng khám phá/bắt trend qua Livestream & Video ngắn (Discovery-based). Cả hai tiếp tục chiếm trên 97% thị phần.
-
Shoppertainment (Giải trí kết hợp Mua sắm) làm chủ cuộc chơi: Các phiên Mega Live kéo dài hàng chục tiếng với sự tham gia của KOC/KOL tiếp tục là “cỗ máy chốt đơn” chính trong các ngày Siêu Sale.
3. Tác động từ Khung pháp lý mới
-
Luật TMĐT số 122/2025/QH15 & Nghị định 248/2026/NĐ-CP (hiệu lực từ giữa năm 2026) siết chặt hơn về kiểm duyệt hóa đơn, nguồn gốc xuất xứ và quy định livestream. Điều này giúp tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh nhưng loại bỏ dần các nhà bán hàng tự phát, kinh doanh hàng không rõ nguồn gốc.
Ngành hàng Trọng điểm Bùng nổ trong Quý 4
┌────────────────────────────────────────────────────────────────────────┐
│ DỰ BÁO NHÓM NGÀNH HÀNG TĂNG TRƯỞNG │
├───────────────────┬────────────────────────────────────────────────────┤
│ Ngành hàng │ Động lực tăng trưởng Quý 4 │
├───────────────────┼────────────────────────────────────────────────────┤
│ Thời trang & Mỹ phẩm│ Nhu cầu tiệc tùng, lễ hội, làm đẹp đón Tết │
│ Điện tử & Gia dụng│ Săn sale giảm sâu, đổi mới thiết bị gia đình │
│ FMCG & Thực phẩm │ Mua sắm biếu tặng, tích trữ thực phẩm dịp Tết │
│ Nhà cửa & Đời sống│ Dọn dẹp, trang trí nhà cửa cuối năm │
└───────────────────┴────────────────────────────────────────────────────┘
-
Thời trang & Chăm sóc cá nhân (Beauty & Fashion): Nhóm ngành có tần suất mua lại cao nhất. Quý 4 là thời điểm các bộ sưu tập Thu – Đông, trang phục Lễ/Tết và bộ quà tặng mỹ phẩm đạt đỉnh doanh số.
-
Thiết bị điện tử & Gia dụng thông minh: Doanh số tăng mạnh về giá trị đơn hàng (AOV) nhờ các chương trình hỗ trợ trả góp (BNPL), giảm giá sâu từ hãng trong các đợt 11/11 và Black Friday.
-
Thực phẩm, Đồ uống & Quà tặng (FMCG): Tăng trưởng dần từ tháng 11 và bùng nổ cực đại vào tháng 12 & tháng 1 chuẩn bị cho Tết Nguyên Đán.
Chiến lược Kinh doanh Thực chiến cho Nhà bán hàng
Để bứt phá doanh số và tối ưu lợi nhuận trong mùa cao điểm cuối năm, nhà bán hàng cần triển khai chiến lược toàn diện theo 4 trụ cột chính:
1. Chiến lược Sản phẩm & Băng chuyền Tồn kho (Inventory)
-
Phân loại danh mục rõ ràng:
-
Sản phẩm phễu (Mồi kéo traffic): Giá cạnh tranh, dễ chốt đơn để tăng xếp hạng shop.
-
Sản phẩm Hero (Chủ lực doanh số): Đẩy mạnh tồn kho từ sớm, tập trung chạy quảng cáo và lên deal sàn.
-
Sản phẩm Combo/Gift-set: Đóng gói dạng quà tặng cuối năm để tăng Giá trị trung bình đơn hàng (AOV).
-
-
Dự báo tồn kho chính xác: Sử dụng dữ liệu bán hàng 3 tháng gần nhất kết hợp hệ số tăng trưởng mùa vụ (thường x2 đến x3 ngày thường) để đặt hàng sản xuất/nhập kho trước ít nhất 30–45 ngày, tránh đứt gãy logistics sát Tết.
2. Tối ưu Chiến dịch Quảng cáo & Marketing (Traffic & Conversion)
-
Kế hoạch Marketing 3 giai đoạn cho Mega Sale:
-
Warm-up (7–10 ngày trước sale): Đăng video teaser, cho người dùng thêm hàng vào giỏ (Add-to-cart), phát voucher đặt trước.
-
D-Day (1–3 ngày chính sale): Dồn 70% ngân sách Ads, phủ sóng Livestream liên tục các khung giờ vàng (0h, 12h, 20h).
-
Teardown (2–3 ngày sau sale): Chạy bám đuổi (Remarketing) nhóm khách bỏ giỏ hàng, tung deal “Cảm ơn”.
-
-
Đa dạng hóa điểm chạm: Kết hợp quảng cáo nội sàn (Shopee Ads, TikTok Shop Ads) với kéo traffic ngoại sàn từ Facebook/Reels/Shorts về shop.
3. Đẩy mạnh Vận hành Livestream & Short-video
-
Xây dựng kịch bản Mega Live: Chuẩn bị sẵn danh sách deal sốc theo từng mốc lịch trình (Deal 1k/9k theo giờ, Flash Sale độc quyền).
-
Hợp tác Affiliate/KOC hiệu quả: Booking dàn KOC/Influencer phủ rộng review sản phẩm từ tháng 10 để tạo sóng nhận diện trước các ngày hội lớn.
4. Quản trị Vận hành, Tài chính & Trải nghiệm Khách hàng
-
Tối ưu chuẩn hóa dữ liệu & Hóa đơn: Đảm bảo toàn bộ hàng hóa có đủ chứng từ, chuẩn hóa mã ngành hàng và thuế theo các quy định mới.
-
Kiểm soát Biên lợi nhuận thực tế: Tính toán kỹ các khoản chi phí phát sinh mùa cao điểm: Phí sàn (Phí thanh toán, phí cố định, phí dịch vụ) + Chi phí Logistics/Đóng gói + Chi phí Ads + Tỷ lệ hoàn hủy. Tránh tình trạng “Doanh số cao nhưng lỗ thực tế”.
-
Chuẩn bị nhân lực đóng gói & CSKH:Tăng cường nhân sự ca đêm cho khâu đóng gói trong vòng 24–48h sau Mega Sale để giữ tỷ lệ giao hàng đúng hạn, tránh bị phạt chỉ số vận hành.
Khởi Nghiệp
Ông Đặng Lê Nguyên Vũ đang tuyển người cùng đi bán cà phê vỉa hè
Mới đây, Trung Nguyên Franchising (công ty thuộc tập đoàn Trung Nguyên của ông Đặng Lê Nguyên Vũ) đăng thông tin tuyển dụng nhân viên bán hàng cho dự án xe bán cà phê lưu động tại Hà Nội.
Với mô hình này, người lao động sẽ không làm việc cố định tại một cửa hàng. Thay vào đó nhân viên sẽ di chuyển theo các hành trình, sự kiện của công ty để đưa cà phê và sản phẩm tới khách hàng.
Tin tuyển dụng mô tả đây là công việc dành cho những người yêu thích sự năng động, không muốn gắn mình với một địa điểm cố định và có sức khỏe đáp ứng điều kiện làm việc ngoài trời.
Nhân viên bán hàng xe lưu động có thể làm việc toàn thời gian hoặc bán thời gian. Với nhân viên full-time, tin tuyển dụng ghi mức thu nhập 10-12 triệu đồng/tháng, gồm lương cứng và phụ cấp. Đối với nhân viên part-time, mức thu nhập được công bố là 40.000 đồng/giờ, với thời gian làm việc linh hoạt.
Lịch làm việc được thông tin gồm ca sáng từ 6h đến 14h và ca chiều từ 10h đến 18h. Nhân viên part-time làm tối đa 5 tiếng mỗi ngày.
Công việc không chỉ đơn thuần là bán cà phê. Theo bản mô tả tuyển dụng, nhân viên sẽ phụ trách trực tiếp pha chế, chuẩn bị sản phẩm để phục vụ khách hàng; tư vấn menu; quản lý xe hàng, nguyên vật liệu và doanh thu.
Trung Nguyên Franchising cho biết ứng viên không cần có kinh nghiệm. Người được tuyển sẽ được đào tạo từ A-Z về các kỹ năng pha chế, dịch vụ và công việc liên quan.
Từ trước đến nay, hoạt động kinh doanh của Trung Nguyên Legend vẫn gắn chủ yếu với hệ thống không gian cà phê, cửa hàng được đặt tại địa điểm cố định.
Trong quý I/2026, Trung Nguyên Legend phát triển mạnh mẽ hệ thống quán tại thị trường nội địa và quốc tế.
Tại Việt Nam, hơn 30 quán thuộc 3 mô hình Cà phê Thế giới Trung Nguyên Legend, Trung Nguyên Legend và Trung Nguyên E-Coffee liên tục chiếm lĩnh những vị trí trung tâm các thành phố lớn. Đồng thời, đồng loạt 3 không gian mới Trung Nguyên Legend đã được khai trương tại các trung tâm sầm uất Thượng Hải, Trung Quốc.
Đặc biệt, ngày 21/3/2026, Cà phê Thế giới Trung Nguyên Legend tại 11754 Bellaire Boulevard, Houston (bang Texas-Hoa Kỳ), chính thức khai trương, đánh dấu quán nhượng quyền thứ 10 tại Mỹ.
Không gian quán cà phê tại Houston, Texas, Mỹ của ông Đặng Lê Nguyên Vũ
Hiện hệ thống hơn 1.000 quán Trung Nguyên Legend đã và đang trở thành “điểm đến cà phê” đặc sắc và là cầu nối quảng bá văn hóa cà phê Việt Nam, thúc đẩy giao lưu quốc tế.
Trong năm 2026, Trung Nguyên Legend tiếp tục chinh phục các thành phố Westminster và San Jose (California), Portland (Oregon), Philadelphia (Pennsylvania), Houston (Texas)… hướng tới mục tiêu 100 quán tại Mỹ, cũng như phát triển 130 quán tại Trung Quốc, mở rộng thị trường tại Melbourne (Australia), Canada, Ấn Độ, Nhật Bản, Hàn Quốc, Dubai (UAE), Pháp, châu Á và châu Âu…
Trong bối cảnh hệ thống hiện hữu chủ yếu là các điểm bán cố định, việc Trung Nguyên Franchising tuyển nhân viên cho dự án “xe bán hàng lưu động” tại Hà Nội là một điểm đáng chú ý.
Nếu được triển khai, đây sẽ là một hình thức tiếp cận khách hàng khác với mô hình cửa hàng truyền thống của Trung Nguyên, khi điểm bán có thể di chuyển đến những khu vực hoặc sự kiện có nhu cầu thay vì chờ khách hàng tìm đến cửa hàng.
Khởi Nghiệp
TIKI TỪ KỲ LÂN TỶ ĐÔ ĐẾN NGUY CƠ XÓA SỔ & BỨC TRANH TMĐT 2026
Từ một kỳ lân công nghệ kiêu hãnh với định giá 1 tỷ USD vào năm 2021, Tiki giờ đây rơi tự do xuống đáy vực với mức định giá chưa tới 10 triệu USD. Hơn 99% giá trị tài sản đã bốc hơi hoàn toàn vào hư không, kéo theo hàng ngàn nhân sự bị sa thải và sự ra đi của nhà sáng lập Trần Ngọc Thái Sơn.
Chuyện gì đã xảy ra bên trong những phòng họp vách kính? Dưới đây là bản “phẫu thuật pháp y” bóc trần nguyên nhân sụp đổ của Tiki, cơ chế vận hành của Thương mại điện tử (TMĐT) và xu hướng thị trường bạo liệt năm 2026.
PHẦN 1: BA NHÁT DAO CHÍ MẠNG KẾT LIỄU ĐẾ CHẾ TIKI
- Hố đen “Chi phí chìm” (Sunk Cost) mang tên TikiNow
- Vào những năm 2017 – 2018, dịch vụ giao hàng 2 tiếng TikiNow từng là một phép màu, một “cú chấn động” giúp khách hàng sung sướng tột độ.
- Tuy nhiên, để có được phép màu này, Tiki phải thuê những mặt bằng khổng lồ ngay sát trung tâm thành phố với giá đắt đỏ, duy trì đội ngũ kho bãi 24/7 và lực lượng shipper túc trực liên tục.
- Bài toán tài chính tàn khốc: Bán một cuốn sách 100.000đ, Tiki lời tối đa 20.000đ, nhưng chi phí vận hành kho và giao hỏa tốc lên tới 50.000đ – 70.000đ. Nghĩa là mỗi đơn hàng TikiNow, sàn phải tự móc hầu bao bù lỗ 30.000đ.
- Đặc thù tệp khách hàng của Tiki là mua sách hoặc đồ điện tử (nhu cầu mua sắm thấp, vài tháng mới mở app một lần), khiến tốc độ giao hàng không thể bù đắp nổi sự thưa thớt của các đơn hàng, trong khi chi phí cố định (mặt bằng, lương) vẫn cắn xé dòng tiền mỗi ngày.
- Năm 2025, Tiki bị phạt 200 triệu đồng vì quảng cáo thổi phồng sự thật (nhận giao 1 triệu đơn/ngày, nhưng thực tế đó là con số của cả một tháng), phơi bày sự hoảng loạn và suy kiệt bên trong của doanh nghiệp.
- Lòng tham “Ăn thịt đồng loại” của Tiki Trading
- Tiki Trading ra đời với ngọn cờ bảo vệ khách hàng khỏi hàng giả, nhưng thực chất lại là sự phản bội tàn nhẫn với các đối tác bán hàng.
- Tiki yêu cầu tiểu thương nộp giấy tờ đại lý, hóa đơn đỏ để kiểm duyệt. Nhưng khi nắm được dữ liệu mặt hàng bán chạy và nguồn nhập giá tốt, Tiki âm thầm dùng tiền quỹ đầu tư nhập số lượng lớn, đẩy sản phẩm của chính mình lên Top 1 và bán rẻ hơn giá nhập của tiểu thương từ 500.000đ đến 1 triệu đồng.
- Hậu quả: Hàng ngàn nhà bán lẻ phẫn nộ tháo chạy sang Shopee và TikTok Shop, biến Tiki thành một “bãi đất hoang”.
- Chất lượng dịch vụ lao dốc: Sách mốc meo, ố vàng, đồ điện tử lỗi gửi bảo hành cả tháng trời trả về vẫn y nguyên. Đỉnh điểm là tháng 5/2025, trang chủ Tiki bị hack và chuyển hướng thẳng sang trang web cá độ bóng đá trực tuyến, chứng minh hệ thống quản trị và bảo mật đã mục nát hoàn toàn.
- Ảo giác điên rồ mang tên Tiền ảo Astra
- Giai đoạn 2021 – 2022, khi tiền ảo lên ngôi, ban lãnh đạo Tiki tung ra dự án điểm thưởng blockchain Astra với ảo mộng đảo ngược thế cờ.
- Thay vì được giảm giá đơn giản, một bà mẹ bỉm sữa mua tã phải đối mặt với biểu đồ nến xanh đỏ, tỷ giá quy đổi phức tạp của đồng Astra. Trải nghiệm mua sắm tiện lợi bị bóp nghẹt, khách hàng bực bội xóa app để sang Shopee chốt đơn trong “3 cái chạm”.
- Dự án này ngốn hàng chục ngàn đô la mỗi tháng để trả lương cho kỹ sư blockchain và chi phí marketing, nướng sạch những đồng vốn cứu mạng cuối cùng thay vì dùng để cứu hệ thống kho bãi. Cuối cùng, Astra bị âm thầm xóa bỏ, để lại đống mã nguồn vô dụng.
PHẦN 2: CƠ CHẾ VẬN HÀNH TMĐT & XU HƯỚNG PHÂN CHIA THỊ TRƯỜNG NĂM 2026
Thất bại của Tiki càng lộ rõ khi đặt cạnh cơ chế vận hành vô cùng tàn khốc của những “con sói đói” đang thống trị thị trường TMĐT Việt Nam năm 2026.
- Đế chế giải trí đa vũ trụ của Shopee
- Trong khi Tiki giữ tư duy “nhà sách trực tuyến” tẻ nhạt, Shopee đã biến nền tảng của mình thành một khu vui chơi khổng lồ với minigame (tưới cây, nuôi thú), ShopeePay, ShopeeFood và livestream.
- Cơ chế của Shopee là giam lỏng người dùng bằng “liều dopamin” liên tục, khiến khách hàng có thể dành 2 tiếng mỗi ngày lướt app trong vô thức dù không có nhu cầu mua sắm.
- Kỷ nguyên “Shoppertainment” của TikTok Shop
- Tiki vận hành dựa trên “Tìm kiếm” (khách hàng có nhu cầu -> gõ từ khóa -> mua).
- TikTok Shop định nghĩa lại toàn bộ cuộc chơi thành Shoppertainment (Mua sắm kết hợp giải trí). Hàng hóa chủ động “tìm đến” người dùng thông qua các video ngắn và livestream.
- Khách hàng Gen Z mua sắm dựa trên cảm xúc, sự bốc đồng, hiệu ứng đám đông và sự khan hiếm giả tạo từ những phiên livestream bùng nổ, gạt phăng mô hình mua sắm truyền thống của Tiki.
- Bóng ma tàn sát mang tên Temu (Bối cảnh 2026)
- Năm 2026, nền tảng Temu từ Trung Quốc tràn vào Việt Nam như một cơn bão cấp 15, mang theo vũ khí duy nhất là “phá giá tàn bạo”.
- Temu gạch bỏ mọi khâu trung gian, vận chuyển hàng trực tiếp từ xưởng Quảng Châu đến tay người Việt với giá rẻ mạt (áo phông 15.000đ, tai nghe 30.000đ) và miễn phí vận chuyển toàn quốc.
- Sự tàn nhẫn này là nhát búa ân huệ cuối cùng, đè bẹp hoàn toàn một Tiki đang thoi thóp vì không có hệ sinh thái giải trí, không có livestream cảm xúc, và càng không có khả năng đấu giá rẻ tận xưởng.
PHẦN 3: NHỮNG BÀI HỌC XƯƠNG MÁU TỪ BẢN ÁN PHÁP Y TỶ ĐÔ
Sự sụp đổ của Tiki để lại 3 hệ quy chiếu sinh tồn mang tính sống còn cho bất kỳ nhà đầu tư hay chủ doanh nghiệp nào.
Bài học 1: Kỹ năng “Cắt lỗ” (Stop Loss) và né bẫy Chi phí chìm
- Nhà đầu tư VNG (người từng bơm hàng trăm tỷ cho Tiki) đã đưa ra quyết định máu lạnh nhưng xuất sắc: Rút toàn bộ nhân sự cấp cao và ghi nhận khoản lỗ trắng tay để rời khỏi cuộc chơi.
- Tư bản không có danh dự, chỉ có lợi nhuận và rủi ro. Đừng vì tiếc số tiền đã đổ vào mà vay mượn gồng lỗ. Khi mô hình đã sai, hãy lạnh lùng “rút phích cắm” cắt lỗ, thà tự cưa một cái chân còn hơn để nọc độc chạy vào tim tước đi mạng sống tài chính của bạn.
Bài học 2: Đừng lấy sự kiêu hãnh cãi lại xu hướng thời cuộc
- Tiki đã quá tự cao với cái mác hàng chính hãng và văn hóa đọc sách thanh tao, khinh bỉ những món đồ lặt vặt vài ngàn đồng trên Shopee hay những video nhảy nhót chốt đơn trên TikTok.
- Thị trường không quan tâm đến sự kiêu hãnh của bạn, nó chỉ hành động theo bản năng và nhu cầu. Nếu không chịu hạ cái tôi để thích nghi với xu hướng livestream, video ngắn và hàng giá rẻ, doanh nghiệp sẽ chết chìm trong chính sự bảo thủ của mình.
Bài học 3: Uy tín là tài sản mong manh nhất
- Lòng biết ơn của khách hàng có giới hạn. Dù bạn mất 10 năm xây dựng tên tuổi, nhưng chỉ cần vài tháng làm ăn chộp giật, cướp nồi cơm của đối tác bán hàng, giao sản phẩm mốc meo và để hệ thống bảo mật sụp đổ, tình yêu sẽ lập tức biến thành sự căm phẫn.
- Khi bạn phản bội khách hàng và đối tác, cái kết duy nhất là sự cô độc trong bãi tha ma thương trường.
Đừng bao giờ yêu một doanh nghiệp hay một mã cổ phiếu quá mức, hãy chỉ yêu túi tiền của chính bạn mà thôi
-
Trong Nước1 năm agoBáo cáo thị trường nước hoa Việt Nam 2023-2025
-
Livestream2 năm agoBáo cáo xu hướng thị trường kinh doanh livestream tại Việt Nam trong năm 2024
-
Social2 năm agoCập nhật Facebook 7 ngày qua (01-09/03/2025)
-
Trong Nước1 năm agoBáo cáo thị trường trang sức Việt Nam 2023-2025
-
Khởi Nghiệp1 năm agoCách thương hiệu thời trang nội địa vượt “bão” đóng cửa hàng loạt
-
Livestream2 năm agoBí quyết bán hàng livestream doanh thu cao
-
Social2 năm agoCập nhật Facebook 7 ngày qua (20-27/02/2025)
-
Xu Hướng2 năm agoXu hướng thời trang 2025 khởi động, mở đầu Milan Fashion Week: Gucci là ông lớn nhưng Dsquared2 mới là cái tên chiếm sóng MXH


